Στα νομικά κείμενα της αρχαίας Εγγύς Ανατολής — από τον Κώδικα του Χαμμουραμπί έως τους χεττιτικούς και ασσυριακούς νόμους — ο νόμος επικυρώνεται από τον θεό, αλλά συντάσσεται από ανθρώπους: ο βασιλιάς νομοθετεί, βέβαια, κατόπιν θείας εντολής. Η Τορά συνιστά ριζική καινοτομία: ο ίδιος ο Θεός γίνεται νομοθέτης και ο Μωυσής απλός διαμεσολαβητής του θεϊκού λόγου. Στο πλαίσιο του ERC project How God Became a Lawgiver, ο Konrad Schmid (Πανεπιστήμιο Ζυρίχης) ιχνηλατεί τους ιστορικούς παράγοντες που οδήγησαν σε αυτήν τη μετατόπιση: την κατάρρευση της μοναρχίας μετά το 586 π.Χ., την ανάγκη να θεμελιωθεί η κανονιστική ζωή της κοινότητας χωρίς τον βασιλικό θεσμό, και τη σταδιακή θεολογική εξέλιξη του Γιαχβέ από τοπική θεότητα της καταιγίδας σε κύριο όλου του κόσμου. Σε αυτό το πλαίσιο, η Τορά λειτουργεί ως «φορητό σύνταγμα» συλλογικής ταυτότητας: δίνει κίνητρο για την τήρηση των εντολών (μνήμη, θεολογία, παιδαγωγία) και, σταδιακά, η αυθεντία μετακινείται «από τον ναό στο κείμενο». Ιδιαίτερα σημαντική είναι η κατακλείδα του άρθρου: η «θεϊκή νομοθεσία» δεν σημαίνει ένα άχρονο, αδιαπραγμάτευτο σύστημα∙ η ίδια η βιβλική παράδοση προϋποθέτει εσωτερική ερμηνεία και διαρκή εξήγηση — κάτι που μπορεί να προστατεύει, αλλά και να οδηγήσει σε κατάχρηση, όταν «ανθρώπινοι» νόμοι αποκτούν μεταφυσικό κύρος.
Konrad Schmidt, "Why the Torah’s Law Is from God"
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου