Το νέο τεύχος του περιοδικού ETL

Στο νέο τεύχος του περιοδικού Ephemerides theologicae Lovanienses 84:4 (2008) δημοσιεύονται μεταξύ άλλων και τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:

Harry T. Fleddermann, "The doublets in Luke", 409-444

Οι ερμηνευτές συχνά προβληματίζονται για τον τρόπο που ο Λουκάς χειρίζεται τις διπλές διηγήσεις που βρήκε στο κατά Μάρκον και στην Q. Κάποιοι υποστήριξαν ότι ο Λουκάς αποφεύγει αυτές τις διπλές διηγήσεις. Μία προσεκτική εξέταση του ευαγγελίου καταδεικνύει ότι ο Λουκάς δημιουργεί τέτοιας διπλές διηγήσεις μόνος του και συχνά επεξεργάζεται τις διπλές διηγήσεις που παίρνει από τον Μάρκο και την Q εξομαλύνοντας τις δύο μορφές μεταξύ τους. Όταν ο Λουκάς παραλείπει τις διπλές διηγήσεις, τότε πάντα απορρίπτει την εκδοχή του Μάρκου. Και ακόμη συχνότερα αυτή η παράλειψη οφείλεται στο ότι ακριβώς παραλείπει ένα κείμενο του Μάρκου ακολουθώντας έναν γενικότερο συγγραφικό στόχο όπως για παράδειγμα αυτόν την ένταξης με έναν ομαλό τρόπο την Q μέσα στο γενικό πλαίσιο του Μάρκου. Ο Λουκάς δεν παραλείπει μία διπλή αφήγηση μόνο γιατί είναι διπλή.

Peter Spitaler, "Diatribe and the construction of a negative Pauline anthropology", 445-475

Η αναζήτηση της θεματικής ενότητας μέσα στο Ρωμ 1-3 οδήγησε στη γενική αποδοχή της θέσης ότι εδώ ο Παύλος αναπτύσσει το θέμα της καθολικής αμαρτωλότητας. Αν αφαιρεθεί από το κείμενο, το θέμα λειτουργεί στην ανάλυση αυτών των κειμένων, ως μία μετα-θεματική ερμηνευτική ιδέα (δηλαδή μία ιδέα ευρύτερη από τις θεματικές λεπτομέρειες που περιέχονται στο κείμενο). Από αυτήν προκύπτουν 4 σαφή συμπεράσματα για τη θεολογία και επιχειρηματολογία του Παύλου: (1) η αμαρτωλότητα είναι μία ανθρωπολογική πραγματικότητα, (2) η αγαθότητα είναι μία ανθρωπολογική υπόθεση (3) οι φιλολογικοί τύποι που αποτελούν παράδειγμα της άδικης συμπεριφοράς είναι αντικειμενικά πραγματικοί και (4) οι χαρακτήρες που αποτελούν παράδειγμα δίκαιης συμπεριφοράς είναι αντικειμενικά μη πραγματικοί. Ο σκοπός του άρθρου είναι να ερευνήσει κριτικά τους "λεπτούς" τρόπους με τους οποίους αυτές οι μετα-θεματικές ερμηνείες (δηλ. η ανάγνωση του κειμένου μέσα από το πρίσμα της πανανθρώπινης αμαρτωλότητας), που υποστηρίζονται από το φιλολογικό είδος της διατριβής (δηλ. της θεώρησης των θετικών χαρακτήρων ως πλασματικών και των αρνητικών ως πραγματικών), συμβάλλει σε μία αρνητική παύλεια ανθρωπολογία και στις αρνητικές απεικονίσεις της ισραηλιτικής θρησκείας του 1ου αι. Εξαιτίας της επίδρασης που άσκησαν στο χαρακτηρισμό των Ρωμ 1-3, το άρθρο ξεκινά με μία επισκόπηση της σχέσης μεταξύ της μεταθεματικής και των αναλύσεων της διατριβής. Αυτή η επισκόπηση προετοιμάζει το έδαφος για μία εναλλακτική ανάγνωση της διατριβής του Παύλου.

Christopher T. Begg, "Jacob's descent into Egypt (Gen 45,25-46,7) according to Josephus, Philo and Jubilees", 499-518

Στο Γεν 45,25–46,7 γίνεται λόγος για το τελικό ταξίδι του Ιακώβ και τη συνάντησή του με το Θεό καθώς κατεβαίνει στην Αίγυπτο κι έχει την εμπειρία μίας θεοφάνειας. Στο άρθρο παρουσιάζεται μία λεπτομερής συγκριτική μελέτη τριών αρχαίων ιουδαϊκών επαναφηγήσεων της περικοπής της Γένεσης, δηλ. αυτών στον Ιώσηπο, Ιουδ. Αρχαιολ. 2.168-176a, στον Φίλωνα, Ιωσήφ 252–255 και στα Ιωβηλ. 43.23–44.8. Και οι τρεις νέες εκδοχές, οι οποίες εμπνέονται από τη θεία εντολή στο Γεν 46,3β ότι ο Ιακώβ δεν πρέπει να "φοβηθεί" να πάει στην Αίγυπτο, εισάγουν ένα μέρος σχετικά με τη φύση του φόβου του πατριάρχη, το οποίο το τοποθετούν πριν από τις αντίστοιχες αφηγήσεις της θεοφάνειας. Η εκδοχή του Ιώσηπου για παράδειγμα συμπιέχει τη διπλή απάντηση του Ιακώβ στην πληροφορία των γιων του ότι ο Ιωσήφ ζει σε μία και προσθέτει λεπτομέρειες στο λόγο του Θεού καθώς κάνει μία εκτενή αναδρομή στις θείες δωρέες στη ζωή του Ιακώβ. Η εκδοχή του Φίλωνα επικεντρώνεται στις διάφορες ψυχολογικές καταστάσεις του Ιακώβ κατά την πορεία του συμβάντος κι αφήνει κατά μέρος πολλά στοιχεία της βιβλικής αφήγησης, π.χ. τη στάση του Ιακώβ στην Beer-sheba και τη θυσία εκεί (Γεν 46,1) καθώς επίσης και την αρχική στιχομυθία μεταξύ αυτού και του Θεού, όπως αυτή περιγράφεται στο Γεν 46,2-3α. Τέλος στην αφήγηση των Ιωβηλαίων υπάρχει μία αρκετά πιστή επανάληψη του βιβλικού κειμένου αλλά και η παρεμβολή ενός μεγάλου αριθμού χρονολογικών ενδείξεων που αντικατοπτρίζουν το ενδιαφέρον του συγγραφέα για θέματα ημερολογίου.

Jan Lambrecht, "The line of thought in Matthew 24,1-35 : a discussion of Vicky Balabanski's reading", 519-528

Ο συγγρ. υποστηρίζει ότι είναι δυνατή μία ανάγνωση του Μτ 24,3-35 χωρίς να υιοθετηθεί το σχήμα των δύο διαδοχών, το οποίο πρότεινε η Vicky Balabanski σε ένα πρόσφατο άρθρο της. Στους στ. 4β-11 γίνεται αναφορά στην αρχή των οδυνών του τοκετού. Στους στ. 15-28 περιγράφεται η μεγάλη δοκιμασία που προκλήθηκε εξαιτίας της καταστροφής του Ναού. Στους στ. 29-31 τέλος παρουσιάζεται εν συντομία η παρουσία του Υιού του Ανθρώπου. Στους στ. 32-35 ο Ιησούς επιβεβαιώνει ότι οι μαθητές του θα είναι σε θέση να εντοπίσουν τα γεγονότα που προαναγγέλλουν τον ερχομό του Υιού του Ανθρώπου εν δόξη καθώς επίσης και το τέλος του αιώνος. Επίσης επιβεβαιώνει ότι τα λόγιά του θα έχουν ισχύ. Δίνεται η απάντηση στις δύο ερωτήσεις στο στ. 3, η πρώτη αφορά στην καταστροφή του Ναού και η δεύτερη στο σημείο του στ. 30. Ο ευαγγελιστή, ο οποίος είναι επηρεασμένος πιθανόν από τις μεταπασχάλιες εμπειρίες της κοινότητάς τους, διευρύνει δυο φορές τη σκηνή, στο τέλος των στ. 9-14 (όχι πια μόνο η αρχή) και στο τέλος των στ. 23-28 (όχι μόνο πια ο Ναός και η Ιουδαία). Στον εσχατολογικό του λόγο ο Ιησούς στο κατά Ματθαίον επικεντρώνεται αποκλειστικά στις προφητικές πληροφορίες που δίνει και στην παραίνεση. Πώς θέλει ο Ματθαίος να ερμηνεύσουν οι αναγνώστες τη διαβεβαίωση του Ιησού για το "εὐθέως" στο στ. 29 ή το "ἡ γενεὰ αὕτη" στο στ. 34 παραμένει ασαφές. Όπως και άλλοι συγγραφείς ο ευαγγελιστής δεν επιβεβαιώνει (και δε μπορεί να το κάνει) όλες τις αγαπημένες του ιδέες παντού και κάθε φορά. Δεν είναι όλα τα κείμενα "αμοιβαία σημαντικά". Τα 24,1-35 και 28,18-28 θα έπρεπε να κατανοηθούν σα να βρίσκονται σε ένα διάλογο μεταξύ τους.

Το νέο τεύχος του CBQ

Στο νέο τεύχος του Catholic Biblical Quarterly 71:1 (2009) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

• Jerome H. Neyrey, "Lost in translation : did it matter if Christians 'thanked' God or 'gave God glory'?", 1-23
• Serge Frolov, "Rethinking Judges", 24-41
• Richard J. Bautch, "An appraisal of Abraham's role in postexilic convenants", 42-63
• Carl C. Black, "Mark as historian of God's kingdom", 64-83
• Tobias Hägerland, "The power of prophecy : a septuagintal echo in John 20:19-23", 84-103
• Pheme Perkins, "What is a Gnostic Gospel?", 104-129

Η αφηγηματική ταυτότητα

Ο J.C. Baker ανάρτησε σήμερα το πρώτο από μία σειρά κειμένων, τα οποία έχουν ως θέμα τους την αφηγηματική ταυτότητα (narrative identity), όρο που εισήγαγε ο Paul Ricoeur στο έργο του Time and Narrative. Σύμφωνα με τον ορισμό του Ricoeur η αφηγηματική ταυτότητα είναι “the kind of identity that human beings acquire through the mediation of the narrative function.” Ο Baker θα συζητήσει τη θέση του Ricoeur σε συνδυασμό με την θέση ορισμένων βιβλικών (Both Lieu και Warren Carter), οι οποίοι υποστήριξαν ότι τα κείμενα της Κ.Δ. χρησίμευσαν εν μέρει για τη διαμόρφωση της ταυτότητας των αρχαίων χριστιανικών κοινοτήτων. Στις επόμενες εβδομάδες ο Baker θα αναρτήσει μία σειρά κειμένων, που θα ασχοληθούν με το ζήτημα. Για να διαβάσετε το πρώτο κείμενο, πατήστε εδώ.

Βάση δεδομένων για τους παπύρους με κείμενα της αρχαίας γραμματείας

Από το ιστολόγιο του Roger Pearse πληροφορούμαστε την ύπαρξη στο διαδίκτυο μίας βάσης δεδομένων για τους παπύρους με κείμενα της αρχαίας γραμματείας. Πρόκειται για τη βάση CEDEPAL (Centre de Documentation de Papyrologie Littéraire), η οποία παρέχει βιβλιογραφικές πληροφορίες καθώς και ψηφιοποιήσεις 7000 παπύρων. Για να βρεθείτε σε αυτήν την ιδιαίτερα χρήσιμη σελίδα, πατήστε εδώ.

Βιβλιογραφία για την ιστορία της έρευνας της προς Εβραίους

Στο ιστολόγιο Polumeros kai Polutropos έχει αναρτηθεί ένας κατάλογος βιβλίων και άρθρων στα αγγλικά και γερμανικά που ως θέμα τους έχουν την ιστορία έρευνας της επιστολής προς Εβραίους. Για να τον διαβάσετε, πατήστε εδώ.

Η εύρεση ενός συριακού χειρόγραφου της Βίβλου

Από το ιστολόγιο του Jim West πληροφορούμαστε μία είδηση που αναρτήθηκε στην ηλεκτρονική έκδοση του Reuters.com. Σύμφωνα λοιπόν με το πρακτορείο ειδήσεων η αστυνομία στα Κατεχόμενα της Κύπρου κατέσχεσε μία συριακή Βίβλο, η οποία κατά πάσα πιθανότητα μεταφέρθηκε παράνομα από την Τουρκία. Πρόκειται για χειρόγραφο με αποσπάσματα από τη Βίβλο γραμμένα με χρυσά γράμματα. Οι ειδικοί δε συμφωνούν ωστόσο ούτε για τον τόπο κατασκευής του χειρογράφου ούτε για την αρχαιότητά του.

Για να διαβάσετε ολόκληρο το άρθρο, πατήστε εδώ.

Δύο νέα άρθρα στο JHS

Στην ηλεκτρονική έκδοση του Journal of Hebrew Scriptures 9 (2009) έχουν αναρτηθεί δύο νέα άρθρα:

• Mark A. Christian, Priestly Power that Empowers: Michel Foucault, Middle-tier Levites, and the Sociology of “Popular Religious Groups” in Israel
• George Athas, In Search of the Seventy 'Weeks' of Daniel 9

Μια ενδιαφέρουσα πινακίδα στο Bible Lands Museum

Από το ιστολόγιο του Jim Davila, PaleoJudaica πληροφορούμαστε το άρθρο που έχει αναρτηθεί στο ynetnews.com για μία σπάνια επιγραφή 4.000 χρόνων, στην οποία γίνεται λόγος για τα βαβυλωνιακά έθιμα κατά τη διάρκεια του Tu B'Shvat. Η επιγραφή εκτίθεται στο Bible Lands Museum. Σύμφωνα με τους ειδικούς η επιγραφή βεβαιώνει την προέλευση του εβραϊκού ημερολογίου από το αρχαίο βαβυλωνιακό.

The rare tablet takes the visitors to the ancient month Shabatu, 4,000 years ago. It is the only known example of a text recording the daily routine followed in the temples of the capital city of Larsa, which neighbored Ur in ancient Mesopotamia. In over six hundred and thirty lines, the tablet registers the rites performed in the temples during the month of Shabatu. This month is identical to the Hebrew month of Shevat and they are both the eleventh month of the year.

Για να διαβάσετε το άρθρο του ynetnews.com, πατήστε εδώ.
(Πηγή φωτ.: ynetnews.com)

Βιβλιοπαρουσιάσεις στο Review of Biblical Literature 05/2/2009

Στη νέα ηλεκτρονική έκδοση του Newsletter του περιοδικού Review of Biblical Literature έχουν αναρτηθεί οι εξής βιβλιοπαρουσιάσεις / βιβλιοκρισίες:

Armin D. Baum, Der mündliche Faktor und seine Bedeutung für die synoptische Frage: Analogien aus der antiken Literatur, der Experimentalpsychologie, der Oral Poetry-Forschung und dem rabbinischen Traditionswesen
Reviewed by Lars Kierspel

Mark J. Boda and Paul L. Redditt, eds., Unity and Disunity in Ezra-Nehemiah: Redaction, Rhetoric, and Reader
Reviewed by Andrew E. Steinmann

Aaron A. Burke, "Walled Up to Heaven": The Evolution of Middle Bronze Age Fortification Strategies in the Levant
Reviewed by Friedrich Schipper

J. Edward Ellis, Paul and Ancient Views of Sexual Desire: Paul's Sexual Ethics in 1 Thessalonians 4, 1 Corinthians 7 and Romans 1
Reviewed by James W. Aageson

Steven D. Fraade, Aharon Shemesh, and Ruth A. Clements, eds., Rabbinic Perspectives: Rabbinic Literature and the Dead Sea Scrolls (Proceedings of the Eighth International Symposium of the Orion Center for the Study of the Dead Sea Scrolls and Associated Literature, 7-9 January, 2003)
Reviewed by Moshe J. Bernstein

Elizabeth Frood, Biographical Texts from Ramessid Egypt
Reviewed by Roxana Flammini

Susan Gillingham, Psalms through the Centuries: Volume 1
Reviewed by Joachim Vette

Geoffrey W. Grogan, Psalms
Reviewed by Paul Sanders

Peter Harrison, The Fall of Man and the Foundations of Science
Reviewed by Mark Elliott

Donald E. Hartley, The Wisdom Background and Parabolic Implications of Isaiah 6:9-10 in the Synoptics
Reviewed by Stephen Moyise

Lechion Peter Kimilike, Poverty in the Book of Proverbs: An African Transformational Hermeneutic of Proverbs on Poverty
Reviewed by Philip J. Nel

J. G. McConville, God and Earthly Power: An Old Testament Political Theology, Genesis-Kings
Reviewed by Phillip Camp

Scot McKnight and Joseph B. Modica, eds., Who Do My Opponents Say That I Am? An Investigation of the Accusations against the Historical Jesus
Reviewed by Samuel Lamerson
Reviewed by Stephan Witetschek

Karen B. Stern, Inscribing Devotion and Death: Archaeological Evidence for Jewish Populations of North Africa

Reviewed by Steven Fine

Το νέο τεύχος του Louvain Studies

Στο νέο τεύχος του Louvain Studies 32:3 (2007) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

Reimund Bieringer, Isabelle van den Hove, “Mary Magdalene in the Four Gospels”, 186 - 254
Ο σκοπός του άρθρου είναι να προσφέρει μία συνοπτική ερμηνευτική ανάλυση του τρόπου που παρουσιάζεται η Μαρία η Μαγδαληνή στα τέσσερα ευαγγέλια. Η μελέτη από απόψεως ιστορίας της σύνθεσης επικεντρώνεται στις διάφορες περιγραφές της Μαρίας της Μαγδαληνής ως μαθήτριας, αυτόπτου μάρτυρος, εκείνης που φροντίζει, εκείνης που έχει θεραπευθεί από τα δαιμόνια και ως μάρτυρος της πρώτης εμφάνισης του Αναστημένου Ιησού. Ο συγγραφέας παρέχει μία σύνοψη με όλες τις περικοπές της Κ.Δ., όπου αναφέρεται η Μαρία η Μαγδαληνή (στα αγγλικά) για να βοηθήσει τον αναγνώστη να διαπιστώσει τις ομοιότητες και τις διαφορές μεταξύ των εκδοχών του Ματθαίου, του Μάρκου, του Λουκά και του Ιωάννη. Κάνοντας χρήση των μεθόδων της κριτικής της σύνταξης, της φιλολογικής κριτικής και της φεμινιστικής ερμηνείας, οι συγγρ. προσπαθούν να εντοπίσουν τις αιτίες γιατί οι τέσσερις ευαγγελιστές αναπτύσσουν ο καθένας τη δική του εικόνα για τη Μαρία τη Μαγδαληνή.

Barbara Baert - Liesbet Kusters, “The Twilight Zone of the Noli me tangereContributions to the History of the Motif in Western Europe (ca. 400-ca. 1000)”, 255 - 303
Σε αυτήν τη μελέτη οι συγγρ. χρησιμοποιούν την εικονολογική μέθοδο για να εντοπίσουν τη στιγμή γένεσης του εικονογραφικού μοτίβου Noli me tangere. Ειδικότερα εξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο αυτό το μοτίβο εξελίχθηκε κατά την εποχή των δυναστειών του Καρόλου και του Όθωνα. Στη συνέχεια το μοτίβο κατέστη η πηγή μίας μεγάλης εικονογραφικής παράδοσης. Η ιστορία αυτής της εικονογραφικής εξέλιξης προκύπτει από το υπόβαθρο της ιστορίας της Εκκλησίας και της πνευματικότητας, τη διαμόρφωση της λατρείας και το κοινωνικοθρησκευτικό πλαίσιο. Αυτές οι συνάφειες παρείχαν τους μηχανισμούς, οι οποίοι καθόρισαν την αρχαιότερη μορφή του μοτίβου Noli me tangere.

Karlijn Demasure, “Noli me tangere. A Contribution to the Reading of Jn 20:17 Based on a Number of Philosophical Reflections on Touch”, 304 - 329
Στο άρθρο εξετάζεται η συνάντηση του αναστημένου Χριστού με τη Μαρία τη Μαγδαληνή υπό το φως των πρόσφατων φιλοσοφικών θέσεων για τη σημασία του αγγίγματος. Η συγγρ. στηρίζεται κυρίως στο έργο των Z. Baross, J.-L. Nancy, and L. Irigaray, και τονίζει το θεολογικό βάθος και το πλούσιο ερμηνευτικό δυναμικό των αινιγματικών λόγων του Ιησού προς τη Μαρία, ‘Noli me tangere’, στο Ιω 20,17. Οι σημασίες που αποδίδεται σε αυτό το λόγιο κινούνται από την απαγόρευση στη διακήρυξη και εξαρτώνται πάντα από την απόσταση μεταξύ του ανθρώπινου και του θείου. Το άρθρο ζυγίζει τις ερμηνείες των νεότερων ερμηνευτών και καλεί τον αναγνώστη να σκεφτεί την υπαρξιακή σημασία του έχει αυτή η αμφίσημη περικοπή.