Κυριακή 7 Σεπτεμβρίου 2014

Δύο Καρυάτιδες φύλακες στον τάφο της Αμφίπολης / Two caryatids protecting the new tomb of Amphipolis

Magnify ImageΤο θέμα δεν εμπίπτει ακριβώς στα θέματα που καλύπτει αυτό το ιστολόγιο. Όμως το εύρημα είναι όμορφο κι αποκαλύπτει έστω και εμμέσως τις αντιλήψεις των ανθρώπων της ελληνιστικής εποχής για το θάνατο και την προστασία των νεκρών. 
Παραθέτω επί λέξει το ανακοινωθέν του Υπουργείου Πολιτισμού, όπως αναπαράχθηκε στα ηλεκτρονικά ΜΜΕ: 

"Το Σάββατο 6 Σεπτεμβρίου, η αφαίρεση του χώματος μπροστά από το επιστύλιο, επέτρεψε την σοβαρή ενίσχυση της υποστύλωσης του θραυσμένου τμήματος του, με κατακόρυφες σωληνωτές δοκούς, σε ξύλινη επαφή.
Με την αφαίρεση των αμμωδών χωμάτων, στο χώρο μπροστά από τον δεύτερο διαφραγματικό τοίχο, αποκαλύφθηκαν κάτω από το μαρμάρινο επιστύλιο, ανάμεσα στις, επίσης, μαρμάρινες παραστάδες, δύο εξαιρετικής τέχνης καρυάτιδες, από θασίτικο μάρμαρο συμφυείς με πεσσό, διατομής 0,20Χ0,60 μ.
Το πρόσωπο της δυτικής καρυάτιδας σώζεται σχεδόν ακέραιο, ενώ από την ανατολική λείπει.
Οι καρυάτιδες έχουν πλούσιους βοστρύχους, που καλύπτουν τους ώμους τους, φέρουν ενώτια, και φορούν χειριδωτό χιτώνα.
Το δεξί χέρι της μιας και το αριστερό της άλλης ήταν προτεταμμένα, ώστε με την κίνηση τους να αποτρέπουν συμβολικά εκείνους οι οποίοι θα επιχειρούσαν την είσοδο στον τάφο και ήταν ένθετα. Ακολουθείται, δηλαδή, η ίδια τεχνική, όπως στις κεφαλές και στα φτερά των Σφιγγών.
Οι μορφές, επί των οποίων σώζονται ίχνη κόκκινου και μπλε χρώματος, παραπέμπουν στον τύπο της Κόρης.
Ανάμεσα στα αμμώδη χώματα βρέθηκαν θραύσματα των γλυπτών, όπως τμήμα παλάμης και μικρότερα θραύσματα από τα δάκτυλα τους. Η διάταξη της δεύτερης εισόδου με τις καρυάτιδες αποτελεί σημαντικό εύρημα, το οποίο συνηγορεί στην άποψη ότι πρόκειται για εξέχον μνημείο, ιδιαίτερης σπουδαιότητας.
Μπροστά από τις καρυάτιδες, και από το ύψος της μέσης τους και κάτω, αποκαλύπτεται τοίχος σφράγισης από πωρόλιθους σε όλο το πλάτος των 4,5μ.
Πρόκειται για δεύτερο τοίχο σφράγισης που ακολουθεί την ίδια τεχνική, όπως και στην πρόσοψη του ταφικού μνημείου. Είναι ένα ακόμη χαρακτηριστικό της προσπάθειας των κατασκευαστών για την αποτροπή εισόδου στο μνημείο."
 Εnglish summary

Two caryatids were discovered standing in front of the second entrance of the tomb in Amphipolis. The face of the one on the west side of the entrance is well preserved. Both statues stretch their hand in an apotropaic gesture. Moreover, in front of them stands a wall that protected the second entrance of the tomb (a similar one was found in front of the first entrance). The two statues are made of marble from Thasos, they bear traces of red and blue colour, and they are of the same technique as the Spinx statues found at the main entrance of the monument.

Two Caryatids guard the tomb

Η Ιουδαϊκή ελπίδα μετά το 70 μ.Χ.: Δ΄ Έσδρα / Jewish Hope after 70 AD: 4 Esdra

Στην ιστοσελίδα The Bible and Interpretation η Hindy Najman (Yale University) δημοσιεύει ένα σύντομο κείμενό της για τον τρόπο που διαχειρίζεται την ελπίδα για το μέλλον του Ιουδαϊσμού το κείμενο του Δ΄ Έσδρα. Κατά ένα ενδιαφέροντα τρόπο σε αυτό το κείμενο η σωτηρία του Ισραήλ βρίσκεται στο Νόμο και για αυτό η συγγραφέας κάνει λόγο για "κειμενοποίηση" αυτής της ελπίδας: 

"The path forward for Israel after the second destruction, this text seems to say, lies not in the rebuilding of the Temple, but in the reconstitution of Torah as a corpus of writings, some intended for all, some for the wise alone. The textualization of Judaism will be its salvation. But this salvation, as Ezra’s encounter with lamenting Zion tells us, will never forget Israel’s losses."

Για να διαβάσετε ολόκληρο το άρθρο, πατήστε εδώ: 

Στο τρέχον τεύχος του JECS / In the current issue of JECS

Στο τρέχον τεύχος του Journal of Early Christian Studies 22:3 (2014) δημοσιεύονται μεταξύ άλλων και δύο άρθρα σχετικά με την πρόσληψη κειμένων και θεολογικών ιδεών της Βίβλου στον αρχαίο Χριστιανισμό:
  • M. David Litwa, "The Wondrous Exchange: Irenaeus and Eastern Valentinians on the Soteriology of Interchange," 311-341 (abstract)
  • David E. Wilhite, "True Church or True Basilica?: The Song of Songs and Parmenian’s Ecclesiology Revisited," 399-436 (abstract)

Ένα νέο άρθρο στο τρέχον τεύχος του BAGL / A new article in the current issue of BAGL

Biblical and Ancient Greek Linguistics 3 (2014)

Paul L. Danove, "'Deriving' and Describing Usages of Τίθημι and Τίθημι Compounds in the Septuagint and New Testament"

H Διδαχή στην Huffington Post / Didache in Huffington Post

Στην ηλεκτρονική έκδοση της Huffington Post ο James Tabor δημοσιεύει ένα σύντομο κείμενο για τη Διδαχή των 12 Αποστόλων, όπου κανείς μπορεί να διαβάσει τις βασικές θέσεις της έρευνας σήμερα όσον αφορά αυτό το ενδιαφέρον κείμενο. Ενώ η ύπαρξή της είναι γνωστή από αρχαίες χριστιανικές πηγές, το κείμενο εντοπίστηκε το 1873 από τον μητροπολίτη Νικομηδείας Θεόφιλο Βρυέννιο στον κώδικα 54 του Μετοχίου του Παναγίου Τάφου στην Κωνσταντινούπολη. Ο Tabor παρουσιάζει συνοπτικά το περιεχόμενο και τη δομή του κειμένου, επισημαίνει τον κατηχητικό χαρακτήρα του και το συνδέει με άλλα αρχαία χριστιανικά κείμενα που δε συνδέονται άμεσα με την παύλεια παράδοση, το κατά Ματθαίον, την Q και την επιστολή Ιακώβου.

Σάββατο 6 Σεπτεμβρίου 2014

17 ακόμη ψηφιοποιημένα χειρόγραφα της Αγίας Γραφής / 17 more digitized biblical manuscripts

Add_ms_39594_f001r detail

Στο Medieval manuscripts blog της Βρετανικής Βιβλιοθήκης ανακοινώθηκε η ψηφιοποίηση κι η ελεύθερη διάθεση 44 ακόμη χειρογράφων (μεταξύ των οποίων πολλών της Παλαιάς και Καινής Διαθήκης). Τα χειρόγραφα ψηφιοποιήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος ψηφιοποίησης που επιχορηγείται από τους Stavros Niarchos Foundation,  A. G. Leventis Foundation, Sam Fogg,  Sylvia Ioannou Foundation, the Thriplow Charitable Trust, the Friends of the British Library. Ειδικότερα τα νέα ψηφιοποιημένα χειρόγραφα της ΚΔ είναι τα εξής:

  • Add MS 31921 (Gregory-Aland l 336): Ευαγγελιστάριο, 12ος/14ος αι.
  • Add MS 34059 (Gregory-Aland l 939): Ευαγγελιστάριο, 12ος αι.
  • Add MS 36660, (Gregory-Aland l 1490): εκλογάδιο Παλαιάς Διαθήκης με αποσπάσματα εκλογάδιου της Καινής. 12ος αι. 
  • Add MS 37320 (Gregory-Aland 2290): Τετραευάγγελον, 10ος αι.
  • Add MS 39585 (Rahlfs 426): Οκτάτευχος, ελλιπής. 11ος αι. 
  • Add MS 39586 (Rahlfs 1090): Ψαλτήρι και Άσμα Ασμάτων, 11ος αι.
  • Add MS 39594 (Gregory-Aland 551): Τετραευάγγελον, 12ος αι.
  • Add MS 39596 (Gregory-Aland 553): Τετραευάγγελον, 13ος αι.  
  • Add MS 39598 (Gregory-Aland 910): Πράξεις και Επιστολές Φεβρ. 1009. - Διαίρεση Ευθαλίου.
  • Add MS 39601 (Gregory-Aland 911):Αποκάλυψη με ελλιπές τέλος και υπόμνημα στο περιθώριο του Ανδρέα Κρήτης. Αρχικά τμήμα του Add MS 39599, 11ος αι.  
  • Add MS 39604 (Gregory-Aland l 344): ευαγγελιστάριο με αραβικές σημειώσεις, 12ος-14ος αι. 
  • Add MS 40753: Ψαλτήρι και Άσμα Ασμάτων, της οικογένειας 2400 των βυζαντινών χειρογράφων με μικρογραφίες, β΄ μ. 12ου αι.  
  • Arundel MS 547 (Gregory-Aland l 183; Scrivener evst. 257): ευαγγελιστάριο, ελλιπές, τελευταίο τέταρτο του 10ου αι. 
  • Arundel MS 536 Gregory-Aland l 187): ευαγγελιστάριο, 12ος/13ος αι. 
  • Burney MS 14 (Rahlfs 1657): Ψαλτήρι, τ. 15ου αι. 
  • Burney MS 15 (Rahlfs 1658): Ψαλτήρι στα ελληνικά και λατινικά, α΄ μ. 16ου αι. 
  • Harley MS 5598 (Gregory-Aland l 150; Scrivener evst. 150): ευαγγελιστάριο, μηνολόγιο και ευαγγελικές περικοπές για άλλες ακολουθίες, έτος 995 του γραφέα Κωνσταντίνου. 

Μνήμη και λίθοι στο Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης / Memory in stone in the Archaeological Museum of Thessaloniki


Μόνιμη έκθεση στον προαύλειο χώρο του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης με θέμα τα ταφικά μνημεία και τα κτίρια της αρχαίας Θεσσαλονίκης κι άλλων πόλεων της Μακεδονίας. Η έκθεση θα αρχίσει να λειτουργεί από τις 12 Σεπτεμβρίου 2014. Μια έκθεση που αξίζει να επισκεφτούμε.



Memory in Stone
This open-air exhibition presents antiquities in stone from Thessaloniki and Macedonia. Most of them date from the 1st to the 7th c. AD, but later monuments are also included.
Many of the funerary monuments and architectural members on display here were re-used already in ancient times in order to cover ongoing needs at times. In this way, these monuments in stone were transformed from carriers of a previous memory into utilitarian objects involved into new human experiences, becoming monuments of oblivion.
This museum exhibition attempts to remind us that Archaeology can gather only few bits and pieces, scattered stones of a collective memory from the legacy that is our past.


(In Greek the exhibition title is a pun as the words Stones and Oblivion are homophones)


Sylloge Nummorum Graecorum online

Η Sylloge Nummorum Graecorum είναι μία βάση δεδομένων που δημιουργήθηκε από την British Academy και περιλαμβάνει τον κατάλογο των ελληνικών νομισμάτων που βρίσκονται σήμερα σε συλλογές στη Βρετανία. Στη βάση συμπεριλήφθηκαν επίσης τα νομίσματα των ρωμαϊκών επαρχιών (Greek imperials) καθώς και νομίσματα άλλων πολιτισμών της Μεσογείου εκτός της Ρώμης. Ένα εξαιρετικό εργαλείο για όσους ασχολούνται με την ιστορία και τον πολιτισμό της Μεσογείου και την ιστορία των χρόνων της Καινής Διαθήκης:

Στο τρέχον τεύχος του StR / In the current issue of StR

Studies in Religion / Sciences Religieuses 43:3 (2014)

  • Olga Hazan, "La présence (in)visible de Dieu: Étude des personnages ailés dans la haggadah d’or (Add. 27210)," 467-497 (abstract)
  • Éric Bellavance, "Yahvé et les sages de Babylone: Réflexion sur l’utilisation de mots polysémiques dans la poésie du Deutéro-Isaïe (Is 44,25)," 498-515 (abstract)