Στο τρέχον τεύχος του Louvain Studies / In the current issue of Louvain Studies

Louvain Studies 42:2 (2019)

Christos Karakolis, "'Afterwards, Jesus Found him in the Temple':  Looking for Implicit Motifs in John 5:14a," 175 - 189 (abstract)

Στο τρέχον τεύχος του Louvain Studies / In the current issue of Louvain Studies

Louvain Studies 41:4 (2018)

• Danilo Verde, "Standing on the Shoulders of Giants:  On the Crucial Role of 'Testimony' in Biblical Wisdom Literature and in the Book of Qoheleth in Particular," 359 - 376 (abstract)
• Ma. Maricel S. Ibita, "'Learn How to Weep': The Contemporary Challenge of Lament in Today's World," 377 - 391 (abstract)

Στο τρέχον τεύχος του Louvain Studies / In the current issue of Louvain Studies

Louvain Studies 40:2 (2017)

Ma. Marilou S. Ibita, "The Proclamation of Truth between Exclusivity and Inclusivity: A Critical Analysis of the Use of John 14:6 in Vatican II," 170-183 (abstract)

Στο τρέχον τεύχος του Louvain Studies / In the current issue of Louvain Studies

Louvain Studies 40:1 (2017)

John Gillman, "The Story of Creation, Believing Humanity and God in Romans 8:18-25," 36-57 (abstract)

Το τρέχον τεύχος του Louvain Studies / In the current issue of Louvain Studies

Louvain Studies 39:4 (2015-2016)

• Kevin Hart, "For a Phenomenology of the Kingdom," 364-376 (abstract)
• Adam Wells, "The Semiotic Lifeworld of John's Gospel: A Phenomenological Reading," 377-391 (abstract)

Ένα άρθρο βιβλικού ενδιαφέροντος στο τρέχον τεύχος του Louvain Studies / An article of biblical interest in the current issue of Louvain Studies

Louvain Studies 38:3 (2015)

Kevin Duffy, "The Sensus Plenior of Scripture: A Debate and Its Aftermath," 228-245 (abstract)

Στο τρέχον τεύχος του Louvain Studies / In the current issue of Louvain Studies

Louvain Studies 38:1 (2014)

• Barbara Baert, "The Dancing Daughter and the Head of John the Baptist (Mark 6:14-29) Revisited: An Interdisciplinary Approach," 5-29 (abstract) 
• David G. Hunter, "'Accompanied by a Believing Wife': Raymond F. Collins on Ministry and Celibacy in Early Christianity," 76-85 (abstract)

Ένα άρθρο βιβλικού ενδιαφέροντος στο τρέχον τεύχος των Louvain Studies / An article of biblical interest in the current issue of Louvain Studies

Στο τρέχον τεύχος του περιοδικού Louvain Studies 35:1-2 (2011) δημοσιεύεται μεταξύ άλλων και το εξής άρθρο βιβλικού ενδιαφέροντος:

Raymond F. Collins, "How Not to Behave in the Household of God", 7-31

Ο κατάλογος κακιών είναι ένα λογοτεχνικό είδος που συχνά χρησιμοποιείται από τους αρχαίους ηθικούς φιλόσοφους, ιδιαίτερα τους Στωικούς και τους Κυνικούς. Παρόμοιους καταλόγους συναντούμε και στην Καινή Διαθήκη, ειδικά στις επιστολές της. Οκτώ κατάλογοι κακιών υπάρχουν στις λεγόμενες ποιμαντικές επιστολές: πέντε στην 1 Τιμ, ένας στη 2 Τιμ και δύο στην Τιτ.  Κάποιες φορές οι κατάλογοι χρησιμοποιούνταν με τον ίδιο περίπου τρόπο που τους χρησιμοποιούσαν οι φιλόσοφοι για να περιγράψουν τον φαύλο χαρακτήρα εκείνων που δεν ακολουθούσαν την "υγιή διδασκαλία" που προβάλλεται ιδιαίτερα στις Ποιμαντικές Επιστολές. Άλλοι κατάλογοι χρησιμοποιούνταν για να παρουσιάσουν τον αντίθετο χαρακτήρα από εκείνον που έπρεπε να έχουν εκείνοι που κατείχαν επιφανείς θέσεις μέσα στον "οίκο του Θεού". Σε μία περίπτωση χρησιμοποιείται ένας κατάλογος για να αντιπαραβληθεί ο παρών τρόπος ζωής του πιστού με εκείνον που είχε στο παρελθόν. Γενικά οι καάλογοι αναφέρουν περίπου 55 διαφορετικές κακίες, αλλά κάποιες φορές είναι δύσκολο να γίνει η διάκριση μεταξύ των κακιών. Αυτό, ωστόσο, είναι ένα συνηθισμένο χαρακτηριστικό των καταλόγων κακιών στην αρχαιότητα. Το αθροιστικό αποτέλεσμα του καταλόγου είναι περισσότερο σημαντικό από τις επιμέρους κακίες που αναφέρονται σε αυτόν. Έκπληξη προκαλεί το γεγονός ότι από τις πολλές κακίες των καταλόγων των Ποιμαντικών Επιστολών μόνο δύο αναφέρονται στην ανθρώπινη σεξουαλικότητα. Καθεμιά από αυτές τις κακίες αναφέρεται μόνο μια φορά. Τέλος, πρέπει να σημειωθεί ότι οι συγγραφείς των Ποιμαντικών Επιστολών ενδιαφέρονται περισσότερο για τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά παρά για μία αφηρημένη συζήτηση της ηθικής. Σπάνια οι συγγραφείς / ο συγγραφέας χρησιμοποιούν / χρησιμοποιεί ουσιαστικά για να δηλώσουν / δηλώσει μία κακία. Προτιμώνται τα επίθετα και οι αντωνυμίες.  

Στο τρέχον τεύχος των Louvain Studies / In the current issue of Louvain Studies

Στο τρέχον τεύχος του περιοδικού Louvain Studies 34:1 (2009/2010) δημοσιεύονται μεταξύ άλλων και τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:

• Hans Debel, "An admonition on sexual affairs : a reconsideration of Rom 1:26-27", 39-64
• Teresa K. Tsui, "Transformation through the divine glory in Christ's death and resurrection : Rom 6:5 and Phil 3:10,21 in light of Pauline mysticism", 65-80

Στο τελευταίο τεύχος του Louvain Studies / In the recent issue of Louvain Studies

Στο τελευταίο τεύχος του Louvain Studies 33:3-4 (2008) δημοσιεύονται μεταξύ άλλων και τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:

F.M. Young, "John and the Synoptics. An Historical Problem or a Theological Opportunity?", 208-220
Ο συγγραφέας παρουσιάζει το πρόβλημα της σχέσης μεταξύ του κατά Ιωάννην και των συνοπτικών ευαγγελίων όπως αυτό αντιμετωπίζεται από την σύγχρονη ιστορικοκριτική μέθοδο. Στη συνέχεια συζητά το ζήτημα με παραδείγματα τα οποία καταδεικνύουν τον τρόπο με τον οποίο οι Πατέρες το αντιμετώπισαν και υποστηρίζει ότι μέσα σε μία μεταμοντέρνα συνάφεια θα μπορούσε κανείς να διδαχθεί πολλά από την πατερική αντιμετώπιση. Η εστίαση του ενδιαφέροντος στην ιστορικότητα των ευαγγελίων ίσως να ήταν ένα λάθος. Από την άλλη ωστόσο έδωσε τη δυνατότητα διάκρισης των τεσσάρων πορτραίτων εκείνου απέναντι στον οποίο υπήρξαν διαφορετικές πνευματικές τοποθετήσεις.

P. Fitzpatrick, "Narrative Art and Narrative Criticism A Dialogue between Scripture and Art", 255-272

Σε αυτή τη διαθεματική προσέγγιση ο συγγραφέας αποπειράται να αναλύσει την σχέση μεταξύ αφηγηματικής τέχνης και αφηγηματικής κριτικής. Αξιοποιώντας τα διαθεματικά εργαλεία της σύνθεσης, της εστίασης και του χαρακτηρισμού ο συγγραφέας συγκρίνει την παράσταση της Μεταμόρφωσης του Ραφαήλ με το βιβλικό κείμενο: Λκ 9,28-45. Εάν αγνοήσει κανείς τα όρια μεταξύ του οπτικού και λεκτικού κειμένου, σύμφωνα με το συγγραφέα, θα είναι σε θέση να αναλύσει τα διαφορετικά επίπεδα νοήματος που βρίσκονται κρυμμένα μέσα σε κάθε κείμενο. Η τέχνη της αφήγησης είναι μία σύνθετη και ανεπαίσθητη ανάγνωση του κειμένου. Σκοπό έχει να προσφέρει μία νέα οπτική και διεύρυνση του κειμένου. Ο καλλιτέχνης αξιοποιεί την εστίαση για να διερευνήσει τον χαρακτήρα των διαφόρων προσώπων που εμφανίζονται στην αφήγηση. Η αφηγηματική κριτική χρησιμοποιεί την εστίαση ως μέσο για να επικεντρωθεί στην ερμηνεία και στον ορισμό του χαρακτήρα. Αυτό είναι από τα ουσιαστικά σημεία συνάντησης μεταξύ της αφηγηματικής κριτικής και της αφηγηματικής τέχνης.

J. Corley, "Wisdom, Perseverance and Humility Christian Reflections on Sirach 1-3", 273-386
Το βιβλίο του Σειράχ κάνει λόγο για τρεις αρετές που έχουν σημασία και για τους χριστιανούς σήμερα: τη δεκτική στάση προς στη σοφία (Σειρ 1,1-10), την αποδοχή της δοκιμασίας (2,1-18) και την ταπείνωση της καρδιάς (3,17-24). Ενώ οι άνθρωποι μπορεί να αναζητούν τη σοφία, ο Θεός είναι εκείνος που την αποκαλύπτει, αν κι εμείς μπορούμε να κατανοήσουμε μόνο ένα μικρό μέρος της. Εκείνοι που αναζητούν το Θεό θα αντιμετωπίσουν τη δυσκολία της δοκιμασίας, αλλά όλοι όσοι δείξουν επιμονή θα αναμοιφθούν. Όπως οι μαθητές χρειάζεται να έχουν δεκτική διάθεση για να ωφεληθούν από τα μαθήματα, έτσι κι εκείνοι που θέλουν να μάθουν τη θεία σοφία χρειάζονται την ταπείνωση.

Το νέο τεύχος του Louvain Studies

Στο νέο τεύχος του Louvain Studies 32:3 (2007) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

Reimund Bieringer, Isabelle van den Hove, “Mary Magdalene in the Four Gospels”, 186 - 254
Ο σκοπός του άρθρου είναι να προσφέρει μία συνοπτική ερμηνευτική ανάλυση του τρόπου που παρουσιάζεται η Μαρία η Μαγδαληνή στα τέσσερα ευαγγέλια. Η μελέτη από απόψεως ιστορίας της σύνθεσης επικεντρώνεται στις διάφορες περιγραφές της Μαρίας της Μαγδαληνής ως μαθήτριας, αυτόπτου μάρτυρος, εκείνης που φροντίζει, εκείνης που έχει θεραπευθεί από τα δαιμόνια και ως μάρτυρος της πρώτης εμφάνισης του Αναστημένου Ιησού. Ο συγγραφέας παρέχει μία σύνοψη με όλες τις περικοπές της Κ.Δ., όπου αναφέρεται η Μαρία η Μαγδαληνή (στα αγγλικά) για να βοηθήσει τον αναγνώστη να διαπιστώσει τις ομοιότητες και τις διαφορές μεταξύ των εκδοχών του Ματθαίου, του Μάρκου, του Λουκά και του Ιωάννη. Κάνοντας χρήση των μεθόδων της κριτικής της σύνταξης, της φιλολογικής κριτικής και της φεμινιστικής ερμηνείας, οι συγγρ. προσπαθούν να εντοπίσουν τις αιτίες γιατί οι τέσσερις ευαγγελιστές αναπτύσσουν ο καθένας τη δική του εικόνα για τη Μαρία τη Μαγδαληνή.

Barbara Baert - Liesbet Kusters, “The Twilight Zone of the Noli me tangereContributions to the History of the Motif in Western Europe (ca. 400-ca. 1000)”, 255 - 303
Σε αυτήν τη μελέτη οι συγγρ. χρησιμοποιούν την εικονολογική μέθοδο για να εντοπίσουν τη στιγμή γένεσης του εικονογραφικού μοτίβου Noli me tangere. Ειδικότερα εξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο αυτό το μοτίβο εξελίχθηκε κατά την εποχή των δυναστειών του Καρόλου και του Όθωνα. Στη συνέχεια το μοτίβο κατέστη η πηγή μίας μεγάλης εικονογραφικής παράδοσης. Η ιστορία αυτής της εικονογραφικής εξέλιξης προκύπτει από το υπόβαθρο της ιστορίας της Εκκλησίας και της πνευματικότητας, τη διαμόρφωση της λατρείας και το κοινωνικοθρησκευτικό πλαίσιο. Αυτές οι συνάφειες παρείχαν τους μηχανισμούς, οι οποίοι καθόρισαν την αρχαιότερη μορφή του μοτίβου Noli me tangere.

Karlijn Demasure, “Noli me tangere. A Contribution to the Reading of Jn 20:17 Based on a Number of Philosophical Reflections on Touch”, 304 - 329
Στο άρθρο εξετάζεται η συνάντηση του αναστημένου Χριστού με τη Μαρία τη Μαγδαληνή υπό το φως των πρόσφατων φιλοσοφικών θέσεων για τη σημασία του αγγίγματος. Η συγγρ. στηρίζεται κυρίως στο έργο των Z. Baross, J.-L. Nancy, and L. Irigaray, και τονίζει το θεολογικό βάθος και το πλούσιο ερμηνευτικό δυναμικό των αινιγματικών λόγων του Ιησού προς τη Μαρία, ‘Noli me tangere’, στο Ιω 20,17. Οι σημασίες που αποδίδεται σε αυτό το λόγιο κινούνται από την απαγόρευση στη διακήρυξη και εξαρτώνται πάντα από την απόσταση μεταξύ του ανθρώπινου και του θείου. Το άρθρο ζυγίζει τις ερμηνείες των νεότερων ερμηνευτών και καλεί τον αναγνώστη να σκεφτεί την υπαρξιακή σημασία του έχει αυτή η αμφίσημη περικοπή.

Το νέο τεύχος του Louvain Studies

Στο νέο τεύχος του Louvain Studies 32:1/2 (2008) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

Geert van Oyen, "What more should we know about Jesus than one hundred years ago?"

Καθώς οι σημαντικότερες πηγές, που διαθέτουμε, για τον ιστορικό Ιησού είναι τα συνοπτικά ευαγγέλια (ιδιαίτερα ο Μάρκος και η Q), η έρευνα για τον ιστορικό Ιησού είναι κυρίως ένα ερμηνευτικό έργο, όπου πίστη και ιστορία συναντιούνται με ένα γόνιμο τρόπο. Ο συγγραφέας παρατηρεί ότι οι ερευνητές σήμερα μοιάζουν κατά πολύ στους συνοπτικούς: και οι δύο ομάδες αποκαθιστούν την εικόνα του Ιησού μέσα από μία συγκεκριμένη κάθε φορά προοπτική επιδιώκοντας να την αποδώσουν αξιόπιστα. Η σύγχρονη έρευνα μπορεί να διδαχθεί από την έρευνα κατά το παρελθόν αποφεύγοντας τρεις κατά τον van Oyen λανθασμένες αντιπαραθέσεις: της ιστορικής έρευνας με τη θεολογία, των εσχατολογικών προσδοκιών με την ήδη παρούσα βασιλεία του Θεού, της ιστορικής συνάφειας με το κείμενο των ευαγγελίων. Ο συγγραφέας κατακλείει το άρθρο του με την παρατήρηση ότι η σύγχρονη ιστορική έρευνα πρέπει να αποδεχθεί την ύπαρξη μία ποικιλίας έγκυρων ερμηνειών του προσώπου του Ιησού.

Gilbert van Belle, "The return of John to Jesus research", 23-48

Στο άρθρο του ο συγγραφέας εξετάζει κατά πόσο το κατά Ιωάννην μπορεί να χρησιμοποιηθεί στην έρευνα για τον ιστορικό Ιησού. Στο πρώτο μέρος παρουσιάζει μία επισκόπηση της έρευνας από τον 19ο αι. μέχρι σήμερα, όσον αφορά στο ζήτημα της ιστορικής αξιοπιστίας του κατά Ιωάννην. Στο δεύτερο μέρος ο van Belle υποστηρίζει την ενότητα που παρουσιάζει το κείμενο του ευαγγελίου και την εξάρτησή του από τους συνοπτικούς. Η γλώσσα και το ύφος του κατά Ιωάννην είναι τόσο ομοιγενή και η ικανότητα του συγγραφέα να ενώνει τα διάφορα στοιχεία της αφήγησής του τόσο αναπτυγμένη, ώστε είναι δύσκολο σήμερα να διακριθούν οι άλλες πηγές του εκτός από τους συνοπτικούς. Ο συγγραφέας καταλήγει ότι το ερώτημα, αν το κατά Ιωάννην ευαγγέλιο μπορεί να είναι ιστορική πηγή για τον Ιησού, θα πρέπει να παραμείνει ανοικτό.

Gerd Theißen, - Annette Merz, "The delay of the parousia as a test case for the criterion of coherence", 49-66

Στόχος του παρόντος άρθρου είναι να παρουσιάσει το κριτήριο της συνοχής ως αυτόνομο κριτήριο αυθεντικότητας και να εξετάσει την αξία του εφαρμόζοντάς το στο θέμα της καθυστέρησης έλευσης της παρουσίας. Οι συγγραφείς υποστηρίζουν ότι το κριτήριο αυτό θα πρέπει να εφαρμόζεται σε κάθε περίπτωση, που υπάρχει μία ποικιλία τάσεων και μορφών της παράδοσης, ανεξάρτητα από το εάν αυτές προέρχονται από τον Ιουδαϊσμό ή την αρχαία Εκκλησία. Το κριτήριο αυτό πρέπει να συμπληρώνεται και από εκείνο της "συναφειακής ευλογοφάνειας" (contextual plausibility) και να λαμβάνονται επίσης υπόψη οι αναλογίες και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά ενός ιστορικού γεγονότος μέσα στη συνάφειά του. Στη συνέχεια οι Theißen - Merz εφαρμόζουν τις παραπάνω θέσεις τους στην περίπτωση του θέματος της καθυστέρησης έλευσης της παρουσίας, το οποίο, επειδή θεωρήθηκε από την έρευνα ως χαρακτηριστικό παράδειγμα προσπάθειας των αρχαίων χριστιανών να αλλάξουν τα αρχικά χαρακτηριστικά αυτής της παράδοσης, αντιμετωπίζεται συνήθως ως μη αυθεντικό. Εφαρμόζοντας τις αρχές, που έθεσαν στην αρχή της μελέτης τους, οι συγγραφείς καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι το θέμα της καθυστέρησης μπορεί να συνδεθεί άμεσα με το πρόσωπο του Ιησού, καθώς είναι διάσπαρτο σε όλην την παράδοση.

Gregory W. Dawes, "Paradigmatic explanation : Strauss's dangerous idea", 67-80

O David Friedrich Strauss είναι γνωστός κυρίως για τη μυθική ερμηνεία των ευαγγελίων. Υποστήριξε ότι πολλές από τις ιστορίες, που υπάρχουν σε αυτά, ήταν το αποτέλεσμα του συνδυασμού μεσσιανικών προσδοκιών και πεποιθήσεων. Ο συγγραφέας ξεκινά από αυτήν τη θέση του Strauss για να υποστηρίξει ότι οι συγγραφείς των ευαγγελίων σκέφτονταν και έγραφαν "παραδειγματικά" (paradigmatic) κι όχι ιστορικά. Η παραδειγματική εξήγηση συνταυτίζει το γεγονός, που ερμηνεύεται, με αυτό που θεωρείται πρωτοτυπική περίπτωση θείας δράσης. Διαφέρει από την ιστορική ή επιστημονική εξήγηση, διότι δεν εξηγεί τις συνθήκες κάτω από τις οποίες θα μπορούσε να εφαρμοσθεί. Είναι επομένως ένας εξαιρετικός τρόπος για να κατανοήσει κανείς το παρόν με τη βοήθεια του παρελθόντος.

Sheila G. Davaney, "The outsideless life : historicism, theology and the quest for Jesus", 81-110

Το άρθρο εξετάζει την ιστορία ανόδου του ιστορικισμού στην Ευρώπη και στην Αμερική και τη σχέση του με την έρευνα για τον ιστορικό Ιησού. Στη συνέχεια συζητά τις επιπτώσεις που μπορούν να έχει στη θεολογία και στο ρόλο που διαδραματίζει το πρόσωπο του Ιησού σε αυτήν οι αρχές του ιστορικισμού.

Anthony J. Godzieba, "From "Vita Christi" to "Marginal Jew" : the life of Jesus as criterion of reform in pre-critical and post-critical quests", 111-133

Ο συγγραφέας εξετάζει κατά πόσον μπορεί να διαπιστωθεί μία συνέχεια μεταξύ της λεγόμενης πρώτης, δεύτερης και τρίτης έρευνας για τον ιστορικό Ιησού. Συγκρίνοντας μεσαιωνικές, νεώτερες και σύγχρονες βιογραφίες του Ιησού καταλήγει στο συμπέρασμα, ότι πραγματικά υπάρχει μία τέτοια συνέχεια. Το κοινό στοιχείο είναι η χρήση του ιστορικού Ιησού ως βάση της κριτικής και αναμόρφωσης. Αυτό το στοιχείο είναι παρόν σε όλην τη χριστιανική παράδοση ανεξάρτητα από τον τρόπο, που κατανοείται το "ιστορικό" κάθε φορά. Ακόμη υποστηρίζει ότι και οι περιπτώσεις βίων, των οποίων οι συγγραφείς θα μπορούσαν να χαρακτηρισθούν αντιεκκλησιαστικοί, είναι θεολογικές κινήσεις, διότι προϋποθέτουν μία σε βάθος χριστολογική κατανόηση της χριστιανικής πρακτικής και την κριτική της.

Bernard P. Prusak, "Reconsidering the quest boundaries in response to N.T. Wright : Schillebeeckx's 'Jesus' as dawning third quest?", 134-152

Τα κριτήρια, με τα οποία γίνεται η σύνδεση ερευνητών / θεολόγων με κάποιο συγκεκριμένο στάδιο της έρευνας για τον ιστορικό Ιησού, είναι ακόμη υπό συζήτηση. Ο συγγραφέας εξετάζει τον τρόπο που προσεγγίζουν τρεις θεολόγοι, οι Sanders, Schillebeeckx και Wright, το θέμα της θανάτωσης του Ιησού -θέμα, το οποίο κυριαρχεί στην τρίτη φάση της έρευνας για τον ιστορικό Ιησού (Third Quest)- για να καταδείξει πόσο ρευστά είναι τα σύνορα μεταξύ της νέας φάσης της έρευνας (New Quest) και της τρίτης φάσης (Third Quest).

Terrence Merrigan, "Faith in the quest : the relevance of the first and third quests to the understanding of the 'Christ-event' ", 153-163

O συγγραφέας συζητά τη θεολογική σημασία, που έχει, η προσπάθεια ανασύνθεσης της ζωής του Ιησού χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η απήχηση, που είχαν οι λόγοι, οι πράξεις και το τέλος του στους αρχαιότερους μάρτυρες. Αυτή η τάση είναι χαρακτηριστική στην πρώτη και τρίτη φάση της έρευνας για τον ιστορικό Ιησού και τις διαφοροποιεί από τη λεγόμενη νέα φάση. Η σπουδαιότητα αυτής της τελευταίας φάσης έγκειται στην προσπάθειά της να δημιουργήσει ένα χώρο, όπου η ιστορική έρευνα και η πίστη στον Χριστό μπορούν να συνυπάρχουν.

Clive Marsh, "Why the quest for Jesus can never only be historical : explorations in cultural Christology", 164-181

Τρία είναι τα βασικά σημεία αυτής της μελέτης: α) η χριστολογία είναι πολύ πιο σύνθετη από ό,τι αντιλαμβόνονται οι συστηματικοί θεολόγοι, β) οι προσπάθειες κατανόησης του προσώπου του Ιησού θα μπορούσαν να χαρακτηρισθούν ως χριστολογίες, έστω κι αν είναι διατείνονται ότι είναι καθαρά ιστορικές προσεγγίσεις και γ) αυτή η ευρύτερη κατανόηση της έννοιας της χριστολογίας είναι μία μεγάλη πρόκληση για τον τρόπο που μπορούν οι συστηματικές και δογματικές θεολογίες να προσλάβουν και να αξιολογήσουν τις πολιτισμικές ερμηνείες του προσώπου του Ιησού (π.χ. στη λογοτεχνία, κιν/φο κ.ά.)