Κυριακή 24 Ιανουαρίου 2010

Ιουδαϊκή αποκαλυπτική / Jewish apocalyptic

Στη συνάντηση του Σεμιναρίου Ορθοδόξου Ερμηνευτικής Θεολογίας του Τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας, η οποία έλαβε χώρα αυτήν την εβδομάδα (20.01.2010) ομιλητής ήταν ο καθηγητής της Π.Δ. και Πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ. κ. Δημήτριος Καϊμάκης.
Θέμα του ήταν η ιουδαϊκή αποκαλυπτική γραμματεία.
Πρόκειται για ένα γραμματειακό είδος το οποίο αναπτύχθηκε κυρίως στην περίοδο 200 π.Χ. με 100 μ.Χ. Στα κείμενα αυτά διαβάζουμε οράσεις για το μέλλον της ανθρωπότητας, αποκαλύψεις οι οποίες δίνονται από το Θεό μέσω του οραματιστή. Ήδη στην Π.Δ. έχουμε πρωτοαποκαλυπτικές αφηγήσεις (στον Ιεζεκιήλ ή στο Δευτεροησαΐα, για παράδειγμα). Η περίοδος της αιχμαλωσίας και εκείνη που ακολουθεί είναι εκείνες κατά τις οποίες αναπτύσσεται το είδος. Στο βιβλίο του Δανιήλ έχει ήδη πολλά από τα χαρακτηριστικά αυτού του γραμματειακού είδους. Ως περισσότερο αντιπροσωπευτικό ωστόσο του είδους θεωρείται το βιβλίο του Ενώχ, το οποίο γράφεται περίπου την ίδια εποχή.
Τα αποκαλυπτικά κείμενα διακρίνονται σε δύο είδη: α) ιστορικές αποκαλύψεις (επισκόπηση της ιστορίας και μεταστοιχείωση του κόσμου) και β) υπερκόσμια ταξίδια και αναβάσεις
Συνήθως σε αυτά τα κείμενα ακολουθείται μία στερεότυπη διαδικασία: περιγραφή της όρασης, παράκληση εκ μέρους του οραματιστή για ερμηνεία, ερμηνεία της όρασης.
Αποδέκτες της όρασης είναι σημαντικά πρόσωπα της ισραηλιτικής ιστορίας (Μωυσής, Ενώχ, Έσδρας κτλ.). Το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται στο σχολιασμό του παρελθόντος αλλά στη σύνδεση του παρόντος με το μέλλον. Στον ευρύτερο κύκλο αποδεκτών της αποκάλυψης δίνεται επίσης μία εσχατολογική ηθική.
Έχουν διατυπωθεί διάφορες υποθέσεις για τις αιτίες που οδήγησαν στη γένεση αυτού του είδους καθώς και τους φορείς τέτοιων παραδόσεων (π.χ. σοφοί στη Βαβυλώνα ή Παλαιστίνη, Εσσαίοι, ευσεβείς της εποχής των Μακκαβαίων, Φαρισαίοι, ζηλωτές κτλ.). Είναι πιθανόν οι συγγραφείς τέτοιων κειμένων να ζούσαν σε ταραγμένες εποχές κι επιζητούσαν τη λύτρωση.
Θα πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι οι αποκαλύψεις δεν περιορίζονται στον ιουδαϊκό χώρο κι ότι, όσον αφορά στο περιεχόμενό της, συνδέεται και με τη σοφιολογική γραμματεία.
Όσον αφορά στο περιεχόμενο αυτών των κειμένων ο καθηγητής επεσήμανε τα εξής χαρακτηριστικά:
1) Διαχωρισμός του κόσμου του συγγραφέα από την ερχόμενη Βασιλεία
2) Ύπαρξη ουράνιας και επίγειας βασιλείας
3) Ένα προκαθορισμένο σχήμα μέσα στην ιστορία που οδηγεί στα έσχατα, τα οποία είναι εγγύς
4) Διαφορετική θεώρηση της ιστορίας από ό,τι στην προφητεία (δεν τονίζεται η εκλογή του Ισραήλ αλλά οι επεμβάσεις του Θεού σε ολόκληρο τον κόσμο)
5) Αναπτυγμένη αγγελολογία / δαιμονολογία
6) Μία συγκεχυμένη εικόνα για τον Μεσσία
7) Η σωτηρία / μεσσιανική ευτυχία συνδέεται με τη Σιών και τονίζεται ο χωρισμός σε δικαίους και αδίκους
8) Στοιχεία υπερβατικότητας, μυθολογικά στοιχεία και δυαλισμός
Ο καθ. Δ. Καϊμάκης είναι ο συγγραφέας του βιβλίου Η ιουδαϊκή αποκαλυπτική γραμματεία και η θεολογία της, εκδ. Βάνιας 2007, το οποίο παρουσιάσαμε σε παλαιότερη ανάρτηση.

Το πρόβλημα απόδοσης των χριστολογικών όρων / Τhe problem of the translation of the christological titles

Στη συνάντηση του λεγόμενου Biblicum του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ. ο καθηγητής της Π.Δ. και Πρόεδρος της Committee of Translation Policy της Βιβλικής Εταιρίας, κ. Μ. Κωνσταντίνου, παρουσίασε τον προβληματισμό της απόδοσης των χριστολογικών τίτλων κατά τη μετάφραση της Αγίας Γραφής σε γλώσσες λαών που δεν είναι κατ' ανάγκη χριστιανικοί. Η γλώσσα αποτελεί πάντοτε τμήμα ενός συγκεκριμένου πολιτισμού και η μεταφορά εννοιών και όρων από μία γλώσσσα σε μία είναι πάντοτε μία πρόκληση και παρουσιάζει μια ιδιαίτερη δυσκολία. Οι χριστολογικοί τίτλοι μέσα στην Κ.Δ. αποτελούν ένα πολύ δύσκολο σημείο της μετάφρασης. Καθώς έχουμε πλέον απομακρυνθεί από την παλαιότερη αντίληψη, η οποία έκανε τη διάκριση μεταξύ κατώτερων και ανώτερων πολιτισμών και από το δίπολο εκπολιτιστής και εκπολιτιζόμενος, τίθεται όλε και πιο επιτακτικά το ζήτημα του ορισμού των αποδεκτών ορίων στην απόδοση των βιβλικών κειμένων σε γλώσσες πολιτισμών μη αναγκαστικά χριστιανικών.
Στην περίπτωση των χριστολογικών τίτλων το πρόβλημα της απόδοσης τίθεται σε δύο επίπεδα: α) στο μεταφραστικό επίπεδο και β) στο θεολογικό επίπεδο. Είναι ανάγκη κάθε φορά να διερευνηθεί το υπόβαθρο του εκάστοτε χριστολογικού όρου. Πώς θα πρέπει, για παράδειγμα, να κατανοηθεί ο τίτλος "αμνός του Θεού": σύμφωνα με το λόγο του Βαπτιστή, όπου ο αμνός πλησιάζει την παράσταση του νικηφόρου αμνού της ιουδαϊκής αποκαλυπτικής ή σύμφωνα με τη θεολογική αντίληψη του Ιωάννη, όπου γίνεται η σύνδεση με τον πασχάλιο αμνό; Θα πρέπει βέβαια σε αυτό το σημείο να σημειωθεί και μία επιπλέον δυσκολία, το γεγονός ότι κάποιες παραστάσεις απουσιάζουν εντελώς από το αντιληπτικό πεδίο των αναγνωστών (π.χ. ο αμνός στους Εσκιμώους).
Στη συνέχεια ο ομιλητής επικεντρώθηκε στη σημασία του όρου "υιός του Θεού". Παρουσίασε το πιθανό περιεχόμενό του στον ιουδαϊκό κόσμο αλλά και τον τρόπο που γινόταν αντιληπτός από τους χριστιανούς.
Από την ανάλυση προέκυψε ακριβώς η δυσκολία απόδοσης, την οποία επεσήμανε ήδη στην αρχή της ομιλίας του ο κ. Κωνσταντίνου και τέθηκε το ζήτημα πώς η μεταφραστική και η θεολογική όψη μπορούν να συνδυασθούν με επιτυχία. Το θέμα που παρέμεινε ανοικτό προς διερεύνηση είναι το ποια μπορεί να είναι τα αποδεκτά όρια επαναδιατύπωσης όρων (και πιο συγκεκριμένα των χριστολογικών όρων), ώστε να γίνουν κατανοητοί από ακροατήρια με διαφορετικό πολιτισμικό υπόβαθρο.

Σάββατο 23 Ιανουαρίου 2010

Ένα ενδιαφέρον άρθρο στο νέο Irish Theological Quarterly / An interesting article in the new Irish Theological Quarterly

Στο νέο τεύχος του Irish Theological Quarterly 75:1 (2010) δημοσιεύεται μεταξύ των άλλων και το εξής άρθρο βιβλικού ενδιαφέροντος:

Judith M. Lieu, "The Battle for Paul in the Second Century", 3-14
Το να αναζητήσει κανείς τη μνήμη του Παύλου κατά το 2ο αι. απαιτεί να εντοπίσει κανείς τις διαφορετικές μορφές που έλαβε αυτή η μνήμη, χωρίς όμως να τις αξιολογεί ανατρέχοντας σε μεταγενέστερους τρόπους, ιδιαίτερα κρίνοντας το κέντρο της παύλειας θεολογίας και χωρίς να προτιμά κάποιους συγγραφείς ή φιλολογικά είδη έναντι άλλων. Τα χριστιανικά κείμενα "θυμούνται" τον Παύλο ως ένα διώκτη, ιεραπόστολο, απόστολο των εθνών, αλλά και έναν οραματιστή και κήρυκα του ασκητικού βίου. Οι κάποιες φορές τεταμένες σχέσεις του με τους άλλους αποστόλους απαλύνονται και το πρόβλημα λύνεται παρουσιάζοντας τη μία ή την άλλη πλευρά να υποχωρεί. Ενώ ο Μαρκίων και ο Ιουστίνος αντιπροσωπεύουν πολύ διαφορετικές μορφές αυτής της ανάμνησης, η μνήμη των αλλαγών στη ζωή του Παύλου δε μπορεί να εξηγηθεί μόνο μέσω της υποτιθέμενης θέσης του ως "αποστόλου των αιρετικών" ή με την εξαπλουστευμένη αντίληψη μίας διπολικής διαίρεσης μέσα στην αρχαία Εκκλησία. Ο Παύλος ήταν περισσότερο ο "ήρωας του παρελθόντος"΄μέσω του οποίου μπορούσαν να διερευνηθούν διαφορετικές μορφές της εκκλησιαστικής πράξης, της οργάνωσης της κοινότητας, της αντιπαράθεσης με τη σύγχρονη κοινωνία και τις σύγχρονες ιδέες και μέσω του οποίου μπορούσαν να δοθούν απαντήσεις στα παραπάνω ζητήματα.

Βιβλιοπαρουσιάσεις στο Review of Biblical Literature 22/1/2010

Οι νέες βιβλιοκρισίες του Review of Biblical Literature έχουν αναρτηθεί στο διαδίκτυο:

Roger S. Bagnall
Early Christian Books in Egypt
Reviewed by Larry Hurtado

Adam H. Becker and Annette Yoshiko Reed, eds.
The Ways That Never Parted: Jews and Christians in Late Antiquity and the Early Middle Ages Reviewed by Chad Spigel

Bryan D. Bibb
Ritual Words and Narrative Worlds in the Book of Leviticus
Reviewed by Dorothea Erbele-Köster

David Bosworth
The Story within a Story in Biblical Hebrew Narrative
Reviewed by Hallvard Hagelia

James H. Charlesworth
The Earliest Christian Hymnbook: The Odes of Solomon
Reviewed by Michael Lattke

Johann Cook, ed.
Septuagint and Reception
Reviewed by Reinhart Ceulemans

David G. Firth and Jamie A. Grant, eds.
Words and the Word: Explorations in Biblical Interpretation and Literary Theory
Reviewed by Eugene Merrill

Erasmus Gass
Die Moabiter: Geschichte und Kultur eines ostjordanischen Volkes im 1. Jahrtausend v. Chr.
Reviewed by Ernst Axel Knauf

Robert Goldenberg
The Origins of Judaism: From Canaan to the Rise of Islam
Reviewed by Lester L. Grabbe

Michael J. Gorman
Inhabiting the Cruciform God: Kenosis, Justification, and Theosis in Paul's Narrative Soteriology
Reviewed by Sigurd Grindheim

Deborah A. Green and Laura S. Lieber, eds.
Scriptural Exegesis: The Shapes of Culture and the Religious Imagination: Essays in Honour of Michael Fishbane
Reviewed by Lena-Sofia Tiemeyer

Sue Hamilton, Ruth D. Whitehouse, and Katherine I. Wright, eds.
Archaeology and Women: Ancient and Modern Issues
Reviewed by Friedrich T. Schipper

Larry R. Helyer
The Witness of Jesus, Paul and John: An Exploration in Biblical Theology
Reviewed by Petrus Grabe

James Allen Hewett
New Testament Greek: A Beginning and Intermediate Grammar
Reviewed by Laurence Vance

Konrad Huber and Boris Repschinski, eds.
Im Geist und in der Wahrheit: Studien zum Johannesevangelium und zur Offenbarung des Johannes sowie andere Beiträge. Festschrift für Martin Hasitschka SJ zum 65. Geburtstag
Reviewed by Michael Labahn

Adam Kamesar, ed.
The Cambridge Companion to Philo
Reviewed by Torrey Seland

Robert Kugler and Patrick Hartin
An Introduction to the Bible
Reviewed by Pieter Venter

Hermann von Lips
Timotheus und Titus: Unterwegs für Paulus
Reviewed by Korinna Zamfir

Eduard Lohse
Das Urchristentum: Ein Rückblick auf die Anfänge
Reviewed by Markus Oehler

Stuart L. Love
Jesus and Marginal Women: The Gospel of Matthew in Social-Scientific Perspective
Reviewed by Esther A. de Boer

Victor H. Matthews
More Than Meets the Ear: Discovering the Hidden Contexts of Old Testament Conversations
Reviewed by Corinne Blackmer

Samuel A. Meier
Themes and Transformations in Old Testament Prophecy
Reviewed by Tyler Mayfield

Lorena Miralles
Marzeah y thνasos: Una instituciσn convival en el Oriente Prσximo Antiguo y el Mediterrαneo
Reviewed by Leif E. Vaage

Douglas J. Moo
The Letters to the Colossians and to Philemon
Reviewed by Christopher Beetham

Osvaldo Padilla
The Speeches of Outsiders in Acts: Poetics, Theology and Historiography
Reviewed by Deborah Thompson Prince

Chantal Reynier
Saint Paul sur les routes du monde romain: Infrastructures, logistique, itinéraires
Reviewed by Michel Gourgues

Elisabeth Schüssler Fiorenza
The Power of the Word: Scripture and the Rhetoric of Empire
Reviewed by Keith Burton

Tom Thatcher
Greater than Caesar: Christology and Empire in the Fourth Gospel
Reviewed by Benjamin Reynolds

Fabian Udoh, ed.
Redefining First-Century Jewish and Christian Identities: Essays in Honor of Ed Parish Sanders
Reviewed by Joshua Schwartz

Tor Vegge
Paulus und das antike Schulwesen: Schule und Bildung des Paulus
Reviewed by Jens Herzer

N. T. Wright
Justification: God's Plan and Paul's Vision
Reviewed by V. George Shillington

Παρασκευή 22 Ιανουαρίου 2010

Ο τάφος του Talpiot και πάλι / The Talpiot tomb again

Στην ιστοσελίδα The Bible and Interpretation οι Kevin Kilty και Mark Elliott δημοσιεύουν ένα κείμενο, στο οποίο παρουσιάζουν τις θέσεις τους για τη στατιστική ανάλυση των ονομάτων που απαντούν στα οστεοφυλάκια που βρέθηκαν στη Talpiot και τα οποία συνδέθηκαν με την οικογένεια του Ιησού. Στο τελευταίο μέρος του κειμένου τους σχολιάζουν το γεγονός της ανάστασης με καθαρά ιστορικά κριτήρια και καταλήγουν:
"The resurrection is not a historical event. It emerges when history ends and is not an observable incident. As we’ve said earlier, scholars are well aware of these inconsistencies and many more. Our basic argument concerning the resurrection is that historians must employ criteria of what is probable or verifiable."

[A.T.: Επιτρέψτε μου λίγες μόνο βιαστικές σκέψεις. Για μια ακόμη φορά "πέφτουμε" επάνω στο ερώτημα τι είναι αυτό που θεωρούμε ιστορικό γεγονός και στο πρόβλημα γενικότερα κατανόησης της ιστορικότητας. Με την θετικιστική αντίληψη της ιστορίας η ανάσταση δεν είναι ιστορικό γεγονός, δεν υπάρχουν αντικειμενικά αδιάσειστα και πέραν κάθε υποκειμενικής κρίσης και αντίληψης γεγονότα (δεν έχουμε π.χ. οπτικοακουστικά ντοκουμέντα της στιγμής της ανάστασης αλλά μονάχα την πληροφορία των μαρτύρων των ευαγγελίων για την πληροφορία που έλαβαν κάποιοι για την ανάσταση του Ιησού και τη μαρτυρία τους ότι στη συνέχεια τον είδαν και συνομίλησαν μαζί τους). Σήμερα όμως είμαστε περισσότερο προσεκτικοί απέναντι σε αυτές τις πολύ αισιόδοξες αντιλήψεις περί ιστορικότητας. Πραγματικά όσα γνωρίζουμε για το γεγονός της ανάστασης, είναι όσα παρέδωσαν εκείνοι που αντιλήφθηκαν το γεγονός. Το ότι όσα γνωρίζουμε είναι για την ανάσταση είναι όσα μας μεταφέρουν οι μάρτυρες του γεγονότος δεν τα καθιστά λιγότερα ιστορικά. Είναι πάντα μόνο ό,τι βλέπουμε ένα ιστορικό γεγονός; Είναι δυνατό να αντιληφθούμε ένα γεγονός εντελώς αντικειμενικά και χωρίς τη συμμετοχή του υποκειμενικού στον τρόπο αντίληψής του; Και τέλος θεολογική πρόσληψη ενός γεγονότος σημαίνει ταυτόχρονα το θάνατο της ιστορικότητας του γεγονότος;]

Για να διαβάσετε ολόκληρο το κείμενο στο The Bible and Interpretation πατήστε εδώ.

Πέμπτη 21 Ιανουαρίου 2010

Διατριβές του Παν/μίου του Groningen online / Dissertation of Groningen University online

Στην ιστοσελίδα του Πανεπιστημίου του Groningen (Ολλανδία) μπορεί κανείς να βρει διατριβές που εκπονήθηκαν κατά τα τελευταία χρόνια. Οι πιο πρόσφατες μάλιστα διατίθενται στο διαδίκτυο για καταφόρτωση.

Άρθρο του Hurtado για τον Φίλωνα και τον αρχέγονο Χριστιανισμό / Hurtado's paper on Philo and early Christianity

Ο Torrey Seland στο ιστολόγιό του έχει αναρτήσει την πληροφορία ότι μία σύντομη μελέτη του L. Hurtado, η οποία δημοσιεύθηκε στο βιβλίο Philo and the New Testament–the New Testament and Philo, eds. Roland Deines, Karl-Wilhelm Niebuhr (Wissenschaftliche Untersuchungen zum Neuen Testament, 172; Tübingen: Mohr Siebeck, 2004), pp. 73-92 έχει αναρτηθεί και είναι ελεύθερα προσβάσιμη στο Edinburgh Research Archive.

Ένα νέο βιβλίο για τη μετάφραση της Κ.Δ. / A new book on the translation of the NT



Κυκλοφορεί από τον εκδοτικό οίκο Eerdmans ένας συλλογικός τόμος με θέμα τα προβλήματα, τις δυνατότητες και την κριτική του κειμένου της Κ.Δ. Κάθε τμήμα του τόμου περιλαμβάνει θεωρητικές μελέτες σχετικά με ένα συγκεκριμένο πρόβλημα της μετάφρασης και εφαρμογή της θεωρίας σε μία γνωστή περικοπή - την ιστορία του πλούσιου και του φτωχού Λάζαρου στο Λκ 16,19-31. Οι ερευνητές που υποστηρίζουν την κάθε θέση σημειώνουν τις επιπτώσεις στη μετάφρασης που έχει η υιοθέτηση μίας συγκεκριμένης κειμενικής παράδοσης ή τύπου κειμένου. Αυτές οι διαφορετικές προοπτικές επιτρέπουν τόσο την ύπαρξη τόσο της θεωρητικής ποικιλίας και των συγκεκριμένων διαφορών στην πρακτική της μετάφρασης.


Stanley E. Porter / Mark J. Boda (εκδ.), Translating the New Testament: Text, Translation, Theology (McMaster New Testament Studies), Eerdmans 2009
ISBN: 978-0-8028-6377-5
27 €

Περιεχόμενα
  • Stanley E. Porter, "Translating the New Testament : an introduction to issues of text, translation and theology", 1-9
  • Barbara Aland, "New Testament textual research, its methods and its goals", 13-26
  • Maurice A. Robinson, "Rule 9, isolated variants, and the "test-tube" nature of the NA27/UBS4 text : a Byzantine-priority perspective", 27-61
  • Philip W. Comfort, "The significance of the papyri in revising the New Testament Greek text and English translations", 62-89
  • Barbara Aland, "The text of Luke 16", 93-95
  • Maurice A. Robinson, "The rich man and Lazarus - Luke 16:19-31 : text-critical notes", 96-110
  • Philip W. Comfort, "Two illustrations of scribal gap filling in Luke 16:19", 111-113
  • Stanley E. Porter, "Assessing translation theory : beyond literal and dynamic equivalence", 117-145
  • Alain Gignac, "A translation that induces a reading experience : narrativity, intratextuality, rhetorical performance, and Galatians 1-2", 146-166
  • Luke T. Johnson, "Hebrews 10:32-39 and the agony of the translator", 167-181
  • Stanley E. Porter, - Matthew B. O'Donnell, "Comparative discourse analysis as a tool in assessing translations, using Luke 16:19-31 as a test case", 185-199
  • Alain Gignac, "Synchronic observations on Luke 16:19-31 as preparation for a translation", 200-206
  • Luke T. Johnson, "Narrative perspectives on Luke 16:19-31", 207-211
  • Francis Watson, "Mistranslation and the death of Christ : Isaiah 53 LXX and its Pauline reception", 215-250
  • Edith M.Humphrey, :"On probabilities, possibilities, and pretexts : fostering a hermeneutics of sobriety, sympathy, and imagination in an impressionistic and suspicious age", 251-270
  • Khiok K. Yeo, "An intertextual reading of moral freedom in the Analects and Galatians", 271-289
  • Elsa Tamez, "A Latin American rereading of Romans 7", 290-304
  • Edith M. Humphrey, "To squeeze the universe into a ball : playing fast and loose with Lazarus?", 307-313
  • Khiok K. Yeo, "A Confucianist, cross-cultural translation of Luke 16:19-31 : ethics, eschatology, and Scripture", 314-318
  • Elsa Tamez, "A rereading of Luke 16:19-3", 319-323
  • Richard N. Longenecker, "Quo vadis? : from whence to where in New Testament text criticism and translation", 327-346

Τετάρτη 20 Ιανουαρίου 2010

Συνέδριο προς τιμήν του M. Hengel / A conference on M. Hengel's scholarly contribution

Από το ιστολόγιο του Nijay Gupta έχουμε την πληροφορία για το συνέδριο που διοργανώνει η Tyndale Fellowship New Testament Group προς τιμήν του μεγάλου καινοδιαθηκολόγου Martin Hengel και το οποίο φέρει τον τίτλο:

"Remembering Martin Hengel"

Το συνέδριο θα λάβει χώρα στο Cambridge στο διάστημα 7-9 Ιουλίου 2010. Όσοι επιθυμούν να το παρακολουθήσουν μπορούν να δηλώσουν συμμετοχή στη διεύθυνση: mbird@bcq.qld.edu.au.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

Wednesday 7th July
2.00 - 4.00 pm Registration
4.00 pm Tea and Coffee
5.00 pm - Session 1: Roland Deines (TBA)
6.30 pm Supper
8.00 pm - Session 2: Andreas Kostenberger "The Use (or Non-Use) of John's Gospel in Historical Jesus Research: Neglect and Possibility"

Thursday 8th July
7.30 am Breakfast
8.45 am Prayers
9.30 am - Session 3 TF NT Lecture: Richard Bauckham"Eyewitnesses and the Gospel of Mark"
11.00 am Coffee
11.30 am - Session 4: D.A. Hanger"The Parting of the Ways Once More"
1.00 pm Lunch
2.00 -0 4.00 pm - Free Time
4.00 pm - Coffee
5.00 pm - Session 5: Steve Walton"How Mighty A Minority Were the Hellenists?"
6.30 pm Supper
8.00 pm - Session 6: Rainer Riesner"Jesus in the Synoptic Gospels"

Friday 9th July
8.45 am Prayers
9.30 am - Session 7: Jörg Frey"A New History-of-Religions School? Martin Hengel's work on Christology and its Impact on Recent Research"
11.oo am - Coffee
11.30 am - Session 8: Seyoon Kim"The Son of God"
1.00 pm Lunch
2.00 pm - Session 9: Panel Discussion on "Martin Hengel: An Evangelical Appreciation"
3.00 pm - Planning for Tyndale Fellowship 2010, "Preaching the New Testament"
4.00 pm - Coffee
5.00 pm - Session 10: TBA
6.30 pm - Dinner Saturday 11th July
Departures

Τα δίστιγμα στον Βατικανό κώδικα (2) / Distigmai in Codex Vaticanus (2)

Στο ιστολόγιο Evangelical Textual Criticism έχει αναρτηθεί το δεύτερο μέρος της απάντησης του Phil Payne στην εισήγηση του Peter Head, "Putting the Distigmai in Their Place", η οποία διαβάστηκε στην πρόσφατη συνάντηση της SBL.