Στο ιστολόγιό της η April DeConick έχει αναρτήσει μία σειρά από σύντομα κείμενα, απαντήσεις σε ερωτήσεις που της τέθηκαν, και τα οποία αφορούν στο πρόσωπο του Βασιλείδη, στην έννοια του Ονόματος στους Γνωστικούς (κυρίως στους Βαλεντινιανούς) και στην ταυτότητα του Αβρασάξ.
Τακτική επισκόπηση ειδήσεων σχετικών με τις βιβλικές σπουδές και τον αρχέγονο Χριστιανισμό
Παρασκευή 10 Απριλίου 2009
Αποσπάσματα του 2 Ενώχ στα κοπτικά
Από το ιστολόγιο του Jim Davila (PalaeoJudaica) πληροφορούμαστε την ύπαρξη αποσπασμάτων του βιβλίου 2 Ενώχ, γνωστού μέχρι σήμερα στη σλαβονική του μετάφραση (από όπου και η ονομασία του ως "Σλαβονικού Ενώχ") σε μία αρχαιότερη κοπτική μετάφραση. Τα σχετικά χειρόγραφα είχαν ανακαλυφθεί 40 περίπου χρόνια πριν, οι μεταγραφές όμως των κειμένων και οι φωτογραφίες τους δεν είχαν τύχει προσοχής.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση που παρατίθεται στο ιστολόγιο του Davila τα κείμενα εντόπισε ο επί διδακτορικώ φοιτητής του Παν/μίου του Leiden, Joost Hagen, ενώ εργαζόταν για την προετοιμασία έκδοσης κοπτικών χειρογράφων από την Qasr Ibrim της Νουβίας. Η συγκεκριμένη πόλη ήταν σημαντικό χριστιανικό κέντρο της Νουβίας. Τα χειρόγραφα φαίνεται ότι προέρχονται από τη βιβλιοθήκη κάποιου ναού και χρονολογούνται πριν το 1172, ίσως πριν και το 969. Κατά το δημοσίευμα πάντα πρέπει να τοποθετηθούν μεταξύ 8ου και 10ου αι., είναι επομένως αρχαιότερα της σλαβονικής μετάφρασης (11ος-12ος αι. και 14ος αι.). Η ανακάλυψη αυτών των νέων κειμένων θέτει και πάλι ζητήματα χρονολόγησης του αρχικού κειμένου και ιστορίας του κειμένου. Τα νέα χειρόγραφα περιέχουν αποσπάσματα από τα κεφ. 36-42 του 2 Ενώχ. Ανήκουν στην ομάδα μαρτύρων του συντομότερου τύπου κειμένου και συμπεριλαμβάνουν επίσης το επιπλέον υλικό στο τέλος του κεφ. 36, το οποίο σώζεται μόνο στο αρχαιότερο σλαβονικό χειρόγραφο (U), του 15ου αι. και στο χειρόγραφο Α (16ος αι.). Είναι πολύ πιθανό να υπήρχε ένα πρωτότυπο ελληνικό κείμενο του Βιβλίου των Μυστηρίων του Ενώχ, το οποίο να συντάχθηκε στην Αλεξάνδρεια.
Για να διαβάσετε ολόκληρο το δημοσίευμα στο ιστολόγιο PalaeoJudaica, πατήστε εδώ.
Βιβλιοπαρουσιάσεις του Review of Biblical Literature, 10/04/2009
Στη νέα ηλεκτρονική έκδοση της Review of Biblical Literature έχουν αναρτηθεί οι εξής βιβλιοκρισίες:
Jacques Cazeaux, La contre-épopée du désert: Essai sur Exode-Lévitique Nombres
Reviewed by Philippe Guillaume
Craig A. Evans and Emanuel Tov, eds., Exploring the Origins of the Bible: Canon Formation in Historical, Literary, and Theological Perspective
Reviewed by Everett Ferguson
Travis L. Frampton, Spinoza and the Rise of Historical Criticism of the Bible
Reviewed by Seαn P. Kealy
John Goldingay, The Message of Isaiah 40-55: A Literary-Theological Commentary
Reviewed by Francis Landy
Daniel M. Gurtner and John Nolland, eds., Built upon the Rock: Studies in the Gospel of Matthew
Reviewed by J. Christopher Edwards
Norman C. Habel and Peter Trudinger, eds., Exploring Ecological Hermeneutics
Reviewed by Johan Buitendag
Justin K. Hardin, Galatians and the Imperial Cult: A Critical Analysis of the First-Century Social Context of Paul's Letter
Reviewed by Wilhelm Pratscher
Leonid Kogan, Natalia Koslova, Sergey Loesov, and Sergei Tishchenko, eds., Babel und Bibel 3: Annual of Ancient Near Eastern, Old Testament and Semitic Studies
Reviewed by Lena-Sofia Tiemeyer
Carmel McCarthy, ed., Biblia Hebraica Quinta: Deuteronomy
Reviewed by Mark McEntire
Jacob Neusner and Alan J. Avery-Peck, eds., Encyclopedia of Religious and Philosophical Writings in Late Antiquity: Pagan, Judaic, Christian
Reviewed by Mark D. Nanos
Mikeal C. Parsons, Body and Character in Luke and Acts: The Subversion of Physiognomy in Early Christianity
Reviewed by Glenn E. Snyder
Patrick E. Spencer, Rhetorical Texture and Narrative Trajectories of the Lukan Galilean Ministry Speeches: Hermeneutical Appropriation by Authorial Readers of Luke-Acts
Reviewed by Stephan Witetschek
David T. Sugimoto, Female Figurines with a Disk from the Southern Levant and the Formation of Monotheism
Reviewed by Aren Maeir
Steven J. Voris, Preaching Parables: A Metaphorical Interfaith Approach
Reviewed by Ernest van Eck
Πέμπτη 9 Απριλίου 2009
Ένα νέο βιβλίο για τον Αβραάμ στον Ιουδαϊσμό, Χριστιανισμό και Ισλάμ

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Vandenhoeck & Ruprecht ένα νέο βιβλίο για τη θέση που κατέχει ο Αβραάμ στον Ιουδαϊσμό, Χριστιανισμό και Ισλάμ:
Chr. Böttrich / B. Ego / F. Eißler, Abraham in Judentum, Christentum und Islam, Vandenhoeck & Ruprecht, Göttingen 2009
ISBN 978-3-525-63398-4
19,90 €
Περιγραφή εκδοτικού οίκου
Ο Αβραάμ ανήκει στις γνωστότερες μορφές της εβραϊκής Βίβλου. Ο αρχέγονος Χριστιανισμός διεκδίκησε των "πατέρα πολλών λαών" ως πρόσωπο αναφοράς. Στην ισλαμική παράδοση εμφανίζεται στο ρόλο του προπάτορα της πίστης και ως ένας από τους ιδρυτές της θρησκείας. Δεν είναι τυχαίο λοιπόν που γίνεται λόγος για τις "θρησκείες του Αβραάμ" ή για την "οικουμένη του Αβραάμ", στους διαλόγους Ιουδαίων, Χριστιανών και Μουσουλμάνων. Στην ιδιαίτερη σχέση του Αβραάμ συναντούμε κάτι από την έκφραση του φαινομένου της πίστης. Ταυτόχρονα στη μορφή του γίνεται κατανοητή και η δύσκολη σχέση μεταξύ της εκάστοτε κοινότητας του ατόμου και των άλλων λαών. Έχοντας ως αφετηρία την παλαιοδιαθηκική ιστορία του Αβραάμ οι τρεις συγγραφείς παρουσιάζουν το πορτρέτο του Πατριάρχη στην ιουδαϊκή ερμηνεία, στην Καινή Διαθήκη, στην πατερική θεολογία, στο Κοράνιο και στις ισλαμικές ιστορίες για τους προφήτες.
Ετικέτες
Ιουδαϊσμός,
Καινή Διαθήκη,
Παλαιά Διαθήκη,
Rezeptionsgeschichte
G. Vermes: ένα άρθρο στους Times για την ανάσταση
Οι Times του Λονδίνου δημοσιεύουν αυτήν την εβδομάδα με αφορμή τον εορτασμό του Πάσχα (στους Ρωμαιοκαθολικούς και Ευαγγελικούς εορτάζεται φέτος μια εβδομάδα νωρίτερα από τους Ορθοδόξους) άρθρα διαφόρων επώνυμων επιστημόνων και κληρικών με σχετικά θέματα. Στο τεύχος της 6ης Απριλίου έχει δημοσιευθεί ένα ενδιαφέρον σύντομο άρθρο του Geza Vermes, ομότιμου καθηγητή του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης με τον τίτλο:
Myth or history: the hard facts of the Resurrection
Για να το διαβάσετε, πατήστε εδώ.
Ετικέτες
αρχέγονος Χριστιανισμός,
Ιουδαϊσμός
iTanakh: Οργάνωση της κοινωνίας στον αρχαίο Ισραήλ και στο περιβάλλον του
Στην ιστοσελίδα iTanakh έχουν προστεθεί μία σειρά από άρθρα, μελέτες και βιβλιοκρισίες σχετικά με το κοινωνικό περιβάλλον αλλά και την οργάνωση της κοινωνίας του αρχαίου Ισραήλ.
Για να βρεθείτε στη σχετική σελίδα, πατήστε εδώ.
Διάφορες μελέτες για την αποκαλυπτική
Από το ιστολόγιο Higgaion πληροφορούμαστε για τις νέες προσθήκες στη σελίδα iTanakh (πρόκειται για ένα πολύ χρήσιμο εργαλείο για όσους μελετούν τον αρχαίο Ισραήλ αλλά και τα ραββινικά κείμενα).
Θα παρουσιάσουμε αυτό το νέο υλικό οργανωμένο σε επιμέρους αναρτήσεις κατά ενότητες για διευκόλυνση όλων των ενδιαφερόμενων αναγνωστών του ιστολογίου.
Σχετικά με την αποκαλυπτική έχουν αναρτηθεί τα εξής:
- Apocalyptic (2nd ed.) - by Leon Morris (Eerdmans and InterVarsity Press, 1973)
- Isaiah and the Transition from Prophecy to Apocalyptic - by Ronald S. Hendel, pp. 261–279 in Birkat Shalom: Studies in the Bible, Ancient Near Eastern Literature, and Postbiblical Judaism Presented to Shalom M. Paul (ed. C. Cohen et al.; Eisenbrauns, 2008)
- The Origin of Apocalyptic in Biblical Religion - by George Eldon Ladd, The Evangelical Quarterly 30.3 (1958) 140–146
Βιβλιοκρισίες βιβλίων σχετικών με την αποκαλυπτική:
- Boccaccini, Gabriele, Roots of Rabbinic Judaism: An Intellectual History, from Ezekiel to Daniel (Eerdmans, 2001) - reviewed by Matthew Goff, Review of Biblical Literature
- Cook, Stephen L., The Apocalyptic Literature (Abingdon, 2003) - reviewed by Eibert Tigchelaar, Review of Biblical Literature (2004)
Ετικέτες
αποκαλυπτική,
Ιουδαϊσμός,
προφήτες
Τετάρτη 8 Απριλίου 2009
Συνέδριο για την πολυγλωσσία στην αρχαιότητα και το Μεσαίωνα
Ένα ενδιαφέρον συνέδριο θα λάβει χώρα στο διάστημα 29-30 Μαΐου 2009 στο Faculty of Classics. Διοργανωτής του είναι το Classical and Indo-European Linguistics Caucus, Faculty of Classics, University ofCambridge (Alex Mullen and Patrick James)
Θέμα του είναι:
"Multilingualism from Alexander to Charlemagne: cross-cultural themes and perspectives"
"Multilingualism from Alexander to Charlemagne: cross-cultural themes and perspectives"
Friday 29th May 2009
Registration: 8.30-11.309.30-11.00 [Speakers and chairs only]
Introduction and round-table sessionon methodology (particularly the practice of interdisciplinarity and the application of modern bilingualism theory to the study of ancientlanguages) Alex Mullen (Lumley Research Fellow, Magdalene College,Cambridge)
11.30-1.00 Issues in the nature and interpretation of evidence for bilingualism
Chair: Pippa Steele
Dr Alderik Blom (Katharine Jex-Blake Fellow in Celtic Studies, Girton College, Cambridge) 'Multilingualism and ritual language'
Professor Rosanna Sornicola (Professor of Linguistics, Department of Modern Philology, University of Naples Federico II)
'Multilingualism in Sicily and Southern Italy in the Early Middle Ages: issues in the nature and interpretation of the evidence'
2.30-4.00 Micro and macro-communities and regional variation
Chair: Eleanor Dickey
Dr Oliver Simkin (Research Associate, the Greek Lexicon Project, Faculty of Classics, Cambridge) 'Language contact in Ancient Spain: direct and indirect evidence'
Dr Trevor Evans (Senior Research Fellow and Lecturer in Ancient Cultures, Macquarie University, Australia) 'Complaints of the natives in a Greek dress: the evidence of the Zenon Archive for a Greek-Egyptian micro-community'
4.30-6.00 The function of languages in multilingual societies
Chair: Patrick James
Dr James Clackson (Senior University Lecturer, Faculty of Classics,Cambridge) 'Stable and unstable bilingualism'
Professor Andrew Wilson (Professor of the Archaeology of the Roman Empire, School of Archaeology, Oxford) 'Punic and Latin inscriptions in Roman North Africa: function and display'
6.30-7.30 Reception: the Museum of Classical Archaeology, Faculty of Classics
Saturday 30th May 2009
9.30-11.00 Bilingual education and literacy
Chair: (t.b.c.)
Professor Scott Bucking (Associate Professor of Ancient Mediterranean Studies, DePaul University, Chicago, USA) 'Archaeology, papyrology, and thestudy of Greek-Coptic education in late antique Egypt'
Dr Pádraic Moran (Research Officer, Department of Anglo-Saxon, Norse andCeltic, Cambridge) 'Multilingualism and the Medieval Irish learned tradition'
11.30-1.00 The linguistic and cultural implications of translation
Chair: Robert Crellin
Professor Coulter George (Assistant Professor of Classics, University of Virginia, USA) 'Expressions of time in the Septuagint and the NewTestament'
Professor David Langslow (Professor of Classics, Department of Classics andAncient History, Manchester) 'Typologies of translation techniques insituations of language contact'
2.30-4.30 Continuity and change in the East and West after 500 AD
Chair: Geoff Horrocks
Dr Bert Vaux (University Lecturer in Linguistics, Department of Linguistics, Cambridge) 'Linguistic manifestations of Greek-Armenian contact in Late Antiquity and Byzantium'
Dr Paul Russell (Reader in Celtic, Department of Anglo-Saxon, Norse and Celtic, Cambridge) 'Habes linguam Latinam? Non tam bene sapio: a view from the early-medieval West'
5.00-6.15 Multilingualism and multiculturalism
Professor Robin Osborne (Professor of Ancient History, Faculty of Classics, Cambridge) 'Cultures as languages and languages as cultures: reflections from Classical Athens'
Για περισσότερες πληροφορίες μπορεί κανείς να απευθυνθεί στις εξής διευθύνσεις: Alex Mullen (alm45@cam.ac.uk)
Διάλεξη του καθ. Παντελή Νίγδελη για τη ρωμαϊκή Μακεδονία
Στο ιστολόγιο Confession of a Bible Junkie διαβάζουμε την είδηση ότι ο καθηγητής της επιγραφικής του ΑΠΘ (και καλός φίλος) Παντελής Νίγδελης θα δώσει την Παρασκευή 10/4/2009 στο Παν/μιο της Virginia (Departments of Classics and History) διάλεξη με θέμα:
"The Institution of Ephebeia in Roman Macedonia: A Particular Kind of Ephebeia?"
(Gibson Room, Cocke Hall, ώρα 15:00)
Ο καθηγητής Π. Νίγδελης έχει ασχοληθεί κατά τα προηγούμενα χρόνια με το επιγραφικό υλικό της Μακεδονίας των ελληνιστικών και ρωμαϊκών χρόνων. Θα αναφέρω ένα από τα έργα του, το οποίο μάλιστα πρόσφατα βράβευσε η Ακαδημία Αθηνών με το Βραβείο Γεωργίου Π. Οικονόμου:
Ἐπιγραφικὰ Θεσσαλονίκεια. Συμβολὴ στὴν πολιτικὴ καὶ κοινωνικὴ ἱστορία τῆς ἀρχαίας Θεσσαλονίκης, (Ἵδρυμα Μελετῶν Χερσονήσου Αἵμου), University Studio Press, Θεσσαλονίκη 2008
Σε αυτόν τον τόμο, που έρχεται να συμπληρώσει το σύνταγμα των επιγραφών της Θεσσαλονίκης, το οποίο εκδόθηκε από τον Ch. Edson (IG X.2,1) παρουσιάζονται και σχολιάζονται με μεγάλη λεπτομέρεια 140 επιγραφές των αυτοκρατορικών χρόνων που βρέθηκαν στην Θεσσαλονίκη. Το επιγραφικό υλικό οργανώνεται σε 6 κεφάλαια: 1) Από τη δημόσια ζωή της πόλης, 2) Ιδιωτικοί Σύλλογοι της πόλης, 3) από τον κόσμο των επαγγελμάτων, 4) η πόλη και ο πληθυσμός της, 5) ταφικό λεξιλόγιο και ταφικές πρακτικές και 6) επιγραφές που βρέθηκαν εκτός Θεσσαλονικείς και αναφέρουν Θεσσαλονικείς. Πρόκειται για ένα εξαιρετικό εργαλείο για όσους θέλουν να ενημερωθούν για τη ζωή της πόλης κατά τα ρωμαϊκά χρόνια. Τα σχόλια του καθηγητή Νίγδελη και η εκτενής βιβλιογραφία που παραθέτει σε κάθε σχολιαζόμενο επιγραφικό κείμενο επιτρέπουν την ανασύνθεση πτυχών του δημόσιου και ιδιωτικού βίου της σημαντικής αυτής πόλης, η οποία, ας σημειωθεί, παρουσιάζει και για κάθε βιβλικό επιστήμονα, ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον (την επισκέφθηκε κατά τα μ. του 1ου αι. μ.Χ. ο Παύλος, ιδρύθηκε σε αυτήν μία από τις πρώτες χριστιανικές κοινότητες επί ευρωπαϊκού εδάφους και σε αυτήν απευθύνεται το αρχαιότερο κείμενο της Κ.Δ., η Α΄ προς Θεσσαλονικείς επιστολή).
Βιβλιοκρισία του σχετικού τόμου μπορεί να διαβάσει ο αναγνώστης στην ηλεκτρονική έκδοση της Bryn Mawr Classical Review (πατήστε εδώ).
Άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος στο JThS
Στο νέο τεύχος του Journal of Theological Studies 60:1 (2009) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:
H. A. G. Houghton, "A Newly Identified Old Latin Gospel Manuscript: Würzburg Universitätsbibliothek M.p.th.f.67", 1-21
Αρκετά λατινικά χειρόγραφα των ευαγγελίων περιγράφονται ως "μεικτά κείμενα", τα οποία συνδυάζουν αναγνώσεις της παλαιολατινικής και της Βουλγάτας. Το χειρόγραφο της Πανεπιστημιακής Βιβλιοθήκης του Würzburg M.p.th.f.67, ένα ευαγγέλιο του 9ου αι. πιθανόν με καταγωγή από τη Βρετάνη, έχει χαρακτηρισθεί ως "μεικτό κείμενο" μολονότι δεν έχει καταχωρηθεί στον κατάλογο των παλαιολατινικών χειρογράφων του Institut Vetus Latina. Μία αναλυτική σύγκριση του κειμένου του κατά Ιωάννην αποκαλύπτει ότι δύο περικοπές (Ιω 1,1-5,40 και Ιω 12,34-13,10) μπορούν να χαρακτηρισθούν ως παλαιολατινικές. Πολλές αναγνώσεις αυτών των περικοπών, που δεν προέρχονται από τη Βουλγάτα, απαντούν και σε άλλους παλαιολατινικούς κώδικες (με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα τον Codex Rehdigeranus), ενώ άλλες παραλλαγές που είναι ασυνήθιστες σε αυτό το χειρόγραφο αντιστοιχούν σε γραφικές παραθέσεις στον Αυγουστίνο και τον Ιερώνυμο. Είναι επίσης ένας από τους λίγους λατινικούς μάρτυρες για μία προσθήκη στο Ιω 8,9. Μολονότι το κείμενο των συνοπτικών ευαγγέλιων σε αυτό το χειρόγραφο δεν έχει ακόμη μελετηθεί, παρουσιάζει μία μερική τουλάχιστον συγγένεια προς το κείμενο της παλαιολατινικής μετάφρασης, το οποίο φαίνεται να είναι ιδιαίτερα εκτενές στην περίπτωση του κατά Ματθαίον. Ως αποτέλεσμα αυτής της μελέτης το χειρόγραφο εντάχθηκε στον κατάλογο των παλαιολατινικών κειμένων και του έχει δοθεί ο αριθμός Vetus Latina 11A.
J. Lionel North, "Thou Shalt Commit Adultery’ (Exod. 20:14, AV 1631): A First Survey of Alteration Involving Negatives in the Transmission of the Greek New Testament and of Early Church Responses to it", 22-69
Όπως πολλές φράσεις στην Κ.Δ. το 1/5 των 3.542 παραδειγμάτων αρνητικών φράσεων έχει υποστεί αλλοιώσεις, μικρές ή μεγαλύτερες, μέσα από προσθήκες, παραλείψεις ή αντικαταστάσεις λέξεων. Ωστόσο οι αλλαγές των αρνητικών εκφράσεων είναι περισσότερο προκλητική καθώς, αν λάβουμε τη λειτουργία που έχουν στη λογική σκέψη, μπορούν να δημιουργήσουν αντιφάσεις. Οι Πατέρες της Εκκλησίας έπρεπε να αντιμετωπίσουν ζητήματα δόγματος: ο Παύλος πίστευχει "ότι όλοι δεν θα κοιμηθούμε" ή ότι "όλοι θα κοιμηθούμε", "θα μεταμορφωθούμε" ή "δε θα μεταμορφωθούμε" (1 Κορ 15,51); Ο θάνατος είχε κυριαρχία σε αυτούς που δεν αμάρτησαν όπως ο Αδάμ (Ρωμ 5,14); Η ασταθής άρνηση ήταν γνωστή και στους ιουδαϊκούς, κλασικούς και νομικούς κύκλους. Η ανάλυση περισσοτέρων από 700 πααραδειγμάτων μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη σε όσους ασχολούνται με την κριτική του κειμένου, σε όσους μελετούν τις αντιγραφικές συνήθειες εκείνης της εποχής, στους φιλολόγους καθώς επίσης σε όσους ασχολούνται με τη δογματική και την ιστορία.
Bradly S. Billings, "‘At the Age of 12’: The Boy Jesus in the Temple (Luke 2:41–52), The Emperor Augustus, and the Social Setting of the Third Gospel ", 70-89
Η ιστορία του δωδεκαετούς Ιησούς στο Ναό (Λκ 2,41-52) συχνά διαβάζεται και κατανοείται σε σχέση προς το ιουδαϊκό αφηγηματικό της πλαίσιο. Οι πιθανοί αποδέκτες των Λουκά -Πράξεων ωστόσο, κυρίως εθνικοί που ζούσαν στις πόλεις της Μ. Ασίας κατά το τέλος του 1ου αι. μ.Χ., είχαν απομακρυνθεί τουλάχιστον κατά μία γενεά από τις ιουδαϊκές απαρχές του Χριστιανισμού. Το κοινωνικό υπόβαθρο των αποδεκτών επομένως διαμορφωνόταν όχι από τη λατρεία και τα σύμβολα του Ιουδαϊσμού του Δεύτερου Ναού αλλά από εκείνα της αυτοκρατορικής Ρώμης και κυρίως την παρακαταθήκη και τη λατρεία του πρώτου αυτοκράτορα, του Αύγουστου. Γράφοντας μέσα σε αυτήν την πολιτισμική ατμόσφαιρα ο Λουκάς προσπαθεί να παρουσιάσει τον Ιησού ως μία σημαντική μορφή σύμφωνα με τους κοινούς τόπους της ελληνορωμαϊκής βιογραφίας και να μεταφέρει μέσα από αυτήν την αφήγηση για την παιδική ηλικία του Ιησού εκείνες τις παραδόσεις για το πρόσωπό του, οι οποίες συμβάλλουν στο να παρουσιασθεί ως ανώτερος και διάδοχος του θεοποιημένου Αυγούστου. Το επεισόδιο στο Ναό συμπεριλήφθηκε από το Λουκά στην αφήγησή του για την παιδική ηλικία, γιατί είναι συμβατή με και συμβάλει στον απώτερο σκοπό του ευαγγελίου του.
Ετικέτες
ιστορία κειμένου,
Καινή Διαθήκη,
JThS
Εγγραφή σε:
Σχόλια (Atom)