Τρίτη 14 Δεκεμβρίου 2010

Το τρέχον τεύχος του JAJ / In the current issue of JAJ

Στο τρέχον τεύχος του περιοδικού Journal of Ancient Judaism 1:3 (2010) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

Βeate Ego, "The Book of Esther: A Hellenistic Book", 279-302
Η χρονολόγηση του βιβλίου της Εσθήρ παραμένει θέμα συζήτησης. Οι ειδικοί που το χρονολογούν στην περσική ή ελληνιστική περίοδο ασχολούνται όχι μόνο με το πότε το βιβλίο γράφηκε, αλλά επίσης και με τις συνθήκες συγγραφής του. Στοιχεία που συμβάλλουν στη χρονολόγηση του κειμένου περιλαμβάνουν την κατανόηση των περσικών στοιχείων της αφήγησης, το ιστορικό σκηνικό μέσα στο οποίο συντάχθηκε και τον τρόπο αντιμετώπισης της ξένης κατοχής στο βιβλίο. Μία μετάθεση του ενδιαφέροντος από τα επιμέρους στοιχεία του βιβλίου σε μία αντιμετώπιση του βιβλίου στο σύνολό του υποστηρίζει τη χρονολόγησή του κατά την ελληνιστική εποχή και την τοποθέτησή του στη Διασπορά. Ανάμεσα στα στοιχεία εκείνα που συμβάλλουν προς αυτήν την κατεύθυνση είναι οι θεολογικές θέσεις που κρύβονται πίσω από τα περσικά μοτίβα, ιδιαίτερα η απόρριψη της προσκύνησης μπροστά σε έναν θνητό δυνάστη (Αμάν ή Αλέξανδρο), η αντίστροφη δομή του βιβλίου, ο τρόπος που αντιμετώπιζει τον Ιερό Πόλεμο και ο αποκεκρυμμένος λόγος του Θεού. Η διαχείριση της εξουσίας από τις ξένες δυνάμεις υπό το φως μίας έντασης μεταξύ του Ιουδαϊκού Νόμου και του νόμου μίας εξωτερικής δύναμης οδηγεί στην κατεύθυνση μίας χρονολόγησης του βιβλίου στην εποχή πριν τους Ασμοναίους.


Henryk Drawnel, "The Literary Characteristics of the Visions of Levi (so-called Aramaic Levi Document)", 303-319
Στην έρευνα επικρατεί η τάση να μην αναλύονται τα επιμέρους τμήματα του κειμένου των Οραμάτων του Λευί. Μία επισκόπηση της ιστορίας της έρευνας αυτού του κειμένου αποκαλύπτει ότι ούτε ο όρος "Αραμαϊκή Διαθήκη του Λευί" ούτε ο περισσότερο ουδέτερος "Αραμαϊκό Κείμενο του Λευί" παρέχει ικανοποιητικές πληροφορίες όσον αφορά στο περιεχόμενο του κειμένου. Η προσεκτική εξέταση των φιλολογικών μορφών του κειμένου - ανάμεσα στις οποίες συμπεριλαμβάνονται μία αυτοβιογραφική αφήγηση, μία προσευχή επίκλησης, ένα όνειρο, επανερμηνευόμενα κείμενα της Βίβλου, σοφιολογικές οδηγίες, ένα ονομαστικό midrash κι ένα διδακτικό ποίημα που καταλήγει με έναν προφητικό λόγο με αποκαλυπτικό χρωματισμό - αποκαλύπτουν ότι τα Οράματα του Λευί θα πρέπει να κατανοηθούν ως δείγμα ιουδαϊκής ιερατικής διδακτικής γραμματείας.

Kirsten Schäfers, "Towards a Theology of Qumran: The “Theological Dictionary of the Qumran Texts” (Theologisches Wörterbuch zu den Qumranschriften, ThWQ)", 320-326
Αυτή η επισκόπηση του ερευνητικού προγράμματος “Theological Dictionary of the Qumran Texts” παρουσιάζει το οργανωτικό πλαίσιο και τα θέματά του, ενώ ταυτόχρονα εξηγεί, γιατί είναι απαραίτητο και επιθυμητό να τεθούν θεολογικά ερωτήματα όσον αφορά στα κείμενα του Κουμράν. Το ιδεολογικό πλαίσιο αυτού του προγράμματος και οι προσδοκίες του καθώς και η πρόοδός του παρουσιάζονται στον παρόν άρθρο. Τέλος παρουσιάζεται ως παράδειγμα το λήμμα ba ’ab "πατήρ".

Heinz-Josef Fabry, "Towards a Theology of Qumran: 'The Theological Dictionary of the Qumran Texts' (Theologisches Wörterbuch zu den Qumrantexten, ThWQ). The First Paradigm: ba ’ab 'Father'", 327-335

Ophir Münz-Manor, "Liturgical Poetry in the Late Antique Near East. A Comparative Approach", 336-361
Το άρθρο παρουσιάζει τη σύγχρονη αντίληψη για τη μελέτη του piyyut και καθιστά σαφές ότι η ιουδαϊκή ποίηση της ύστερης αρχαιότητας (στα εβραϊκά και αραμαϊκά) συνδέεται στενά με τη χριστιανική λειτουργική ποίηση (τόσο στα συριακά όσο και στα ελληνικα) και στη σαμαριτική λειτουργία. Αυτές οι σχέσεις εκφράζονται κυρίως με τα συνηθισμένα χαρακτηριστικά της ποίησης και της προσωδίας, τα οποία προκύπτουν από τη μία από την αρχαία συριακή ποίηση (κυρίως βιβλική ποίηση) και από την άλλη από νεωτερισμούς της περιόδου. Οι σημαντικές σχέσεις του περιεχομένου όσον αφορά σε διαφορετικά είδη ποίησης αποκαλύπτουν τη σπουδαιότητα των συγκριτικών μελετών. Έτσι η ποίηση που συντάχθηκε κατά την ύστερη αρχαιότητα παρέχει επιπλέον μαρτυρίες για το ζωντανό πολιτισμικό διάλογο που έλαβε χώρα εκείνη την εποχή.

Στα τελευταία τεύχη του περιοδικού GRBS / In the recent issues of GRBS

Σταχυολογούμε από τα τρία τελευταία τεύχη του περιοδικού Greek Roman and Byzantine Studies 50 (2010) κάποια άρθρα που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για όσους μελετούν την εποχή της Καινής Διαθήκης, τον αρχέγονο χριστιανισμό και την ιστορία της πρόσληψης. Τα άρθρα μπορεί κανείς να τα καταφορτώσει σε μορφή pdf:

54:2 (2010)


54:4 (2010)

Κριτική έκδοση του βυζαντινού κειμένου του κατά Ιωάννην / Critical edition of the text of John's Gospel

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις των Ηνωμένων Βιβλικών Εταιριών η κριτική έκδοση του εκκλησιαστικού κειμένου του Κατά Ιωάννην Ευαγγελίου. Σύμφωνα με την εισαγωγή η παρούσα έκδοση είναι το αποτέλεσμα του αιτήματος των ίδιων των εκπροσώπων των Ορθόδοξων Εκκλησιών προς τις ΗΒΕ το 1999.
Τα χειρόγραφα που χρησιμοποιήθηκαν στο Ινστιτούτο Κειμενικών Μελετών και Ηλεκτρονικών Εκδόσεων του Παν/μίου Birmingham, στο οποίο εργάστηκαν οι εκδότες της έκδοσης, καλύπτουν το ευρύ χρονικό φάσμα της χειρόγραφης παράδοσης από τον 4ο έως και τον 14ο αι. Ειδικότερα ελήφθησαν υπόψη 70 χειρόγραφα. Ως βασικό κείμενο της έκδοσης (το οποίο τυπώθηκε στο επάνω μέρος της σελίδας) χρησιμοποιήθηκε ο Κώδικας της Εθνικής Βιβλιοθήκης του Παρισίου Coislin Gr. 199 (στην αρίθμηση των Nestle-Aland 35). Xρονολογείται στον 11ο αι., έχει συστηματική ορθογραφία και διαφέρει ελάχιστα από τις γνωστές έντυπες εκδόσεις του Εκκλησιαστικού κειμένου. Στην κριτική αυτή έκδοση εκτός από μεγαλογράμματα και μικρογράμματα χειρόγραφα ελήφθησαν υπόψη και τα εκλογάδια από τη λίστα που συνέταξε ο καθηγητής της Κ.Δ. Ιωάννης Καραβιδόπουλος, ο οποίος υπήρξε κι ένας από τους πολύτιμους συνεργάτες της έκδοσης. Τέλος στην κριτική αυτή έκδοση ελήφθη υπόψη τα καινοδιαθηκικά παραθέματα από τα έργα των εξής Πατέρων: Βασιλείου Καισαρείας, Ι. Χρυσοστόμου, Κυρίλλου Ιεροσολύμων, Γρηγορίου Ναζιανζηνού και Γρηγορίου Νύσσης:

The Gospel According to John in the Byzantine Tradition. Ed. for the United Bible Societies by Roderic L. Mullen with Simon Crisp and D.C. Parker, Deutsche Bibelgesellschaft, 2007
ISBN: 978-3-438-05132-5
34 ευρώ

Το κείμενο είναι προσβάσιμο και ηλεκτρονικά. Υπάρχει μάλιστα η δυνατότητα να μελετήσει κανείς τις παραλλαγές του κάθε χειρογράφου επιλέγοντας κάθε φορά διαφορετικό μάρτυρα στο σχετικό πεδίο.

Για να βρεθείτε στη σχετική σελίδα, πατήστε εδώ.

Κυριακή 12 Δεκεμβρίου 2010

Μονοθεϊσμός και Ιωσίας / Monotheism and Josiah

O Richard S. Hess, Earl S. Kalland Professor of Old Testament and Semitic Languages (Denver Seminary) εξετάζει σε ένα σύντομο κείμενο, που έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα The Bible and Interpretation κατά πόσο μπορεί να ισχύσουν οι αντιρρήσεις εκείνων που υποστηρίζουν ότι δεν είναι ιστορικά ακριβής η πληροφορία της Βίβλου για την επικράτηση της μονοθεΐας (μονολατρείας) κατά τον 7ο αι. επί Ιωσία στον Ιούδα. Ο Hess παρουσιάζει επιγραφικές μαρτυρίες και μαρτυρίες από τα ονόματα εκείνης της περιόδου και καταλήγει ότι οι εξωβιβλικές μαρτυρίες επιβεβαιώνουν ότι μόνο ο Γιαχβέ λατρευόταν επίσημα κατά τον 7ο αι. στον Ιούδα.
Για να διαβάσετε το σχετικό άρθρο, πατήστε εδώ.

Ένα νέο βιβλίο για τον ιστορικό Ιησού / A forthcoming boon on the Historical Jesus

Το ζήτημα του ιστορικού Ιησού εξακολουθεί να γοητεύει τους ερμηνευτές και να προκαλεί συζητήσεις. Στην ιστοσελίδα The Bible and Interpretation oι Thomas L. Thompson και Thomas S. Verena παρουσιάζουν το περιεχόμενο ενός νέου συλλογικού τόμου που θα κυκλοφορήσει από τον εκδοτικό οίκο Εquinox μέσα στο 2011: Is This Not the Carpenter: A Question of Historicity. Αφορμή για τον τίτλο δίνει το σχετικό περιστατικό που παραδίδεται στους τρεις συνοπτικούς, όπου οι συμπατριώτες του Ιησού εκφράζουν την έκπληξή τους και την απορία τους για τη σοφία του Ιησού, τον οποίο χαρακτηρίζουν υιό του τέκτονος. Οι δυο συγγραφείς του άρθρου κάνουν μία σύγκριση των τριών συνοπτικών παράλληλων ιστοριών και επισημαίνουν τα διαφορετικά τους σημεία και το θεολογικό προσανατολισμό της κάθε εκδοχής, συζητούν εν συντομία την πορεία της έρευνας για τον ιστορικό Ιησού και στο τελευταίο μέρος του άρθρου τους παρουσιάζουν το περιεχόμενο του νέου τόμου. Οι ίδιοι περιγράφουν έτσι το σκοπό του:

"The essays collected in this volume have a modest purpose. Neither establishing the historicity of an historical Jesus nor possessing an adequate warrant for dismissing it, our purpose is to clarify our engagement with critical historical and exegetical methods in the hopes of enabling the central question regarding the function of New Testament literature to resist the endless production of works on the historical Jesus. Our hope is to open a direct discussion of the question of historicity much in the spirit of the more than decade-long discourse and debate by the European Seminar on Methodology in Israel’s History, which has been so profitably engaged in regard to the historicity of figures and narratives of the Hebrew Bible and the related construction of a history of ancient Palestine."

Για να διαβάσετε το σχετικό άρθρο, πατήστε εδώ.

Ένα νέο βιβλίο για τον Παύλο και τη διαμόρφωση της χριστιανικής ταυτότητας / A new book on Paul and the formation of the Christian identity


Κυκλοφόρησε στη σειρά The Library of New Testament Studies ένας συλλογικός τόμος προς τιμήν του καθηγητή William S. Campbell στον οποίο εξετάζονται οι τρόποι με τους οποίους η θεολογική διδασκαλία του Παύλου συνέβαλε στη διαμόρφωση της αρχαίας χριστιανικής ταυτότητας:

Kathy Ehrensperger / J. Brian Tucker (εκδ.), Reading Paul in Context: Explorations in Identity Formation. Essays in Honour of William S. Campbell, (The Library of New Testament Studies 428), T & T Clark 2010
ISBN: 9780567024671
288 σελίδες
77 ευρώ

Περιεχόμενα τόμου

  • Ekkehard W. Stegemann, "Coexistence and transformation : reading the politics of identity in Romans in an imperial context", 3-23
  • Robert Jewett, "The anthropological implications of the revelation of wrath in Romans", 24-38
  • Neil Elliott, "Paul's political Christology : samples from Romans", 39-51
  • Mark D. Nanos, "'Callused', not 'hardened' : Paul's revelation of temporary protection until all Israel can be healed", 52-73
  • Ian E. Rock, "Another reason for Romans : a pastoral response to Augustan imperial theology ; Paul's use of the Song of Moses in Romans 9-11 and 14-15", 74-89
  • Kathy Ehrensperger, "'Called to be saints' : the identity-shaping dimension of Paul's priestly discourse in Romans", 90-109
  • Calvin J. Roetzel, "Paul and "nomos" in the messianic age",113-127
  • Robert L. Brawley, "From reflex to reflection? : identity in Philippians 2.6-11 and its context", 128-146
  • Jerry L. Sumney, "'Christ died for us' : interpretation of Jesus' death as a central element of the identity of the earliest church", 147-172
  • J.B. Tucker, "Baths, baptism, and patronage : the continuing role of Roman social identity in Corinth", 173-188
  • Kar Y. Lim, "Paul's use of temple imagery in the Corinthian correspondence : the creation of Christian identity", 189-205
  • Daniel Patte, "Three types of identity formation for Paul as servant of Christ Jesus in Romans", 209-228
  • Terence L. Donaldson, "The juridical, the participatory and the 'new perspective' on Paul", 229-241
  • Magnus Zetterholm, "Jews, Christians, and gentiles : rethinking the categorization within the early Jesus movement", 242-254
  • Select bibliography of William S. Campbell's publications, 255-258

Παλιοί χάρτες της Παλαιστίνης/ Old maps of Palestine


Η Εθνική Βιβλιοθήκη του Ισραήλ έχει αναρτήσει στην ιστοσελίδα της μία ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα και πλούσια συλλογή χαρτών της Παλαιστίνης. Για να βρεθείτε στη σχετική σελίδα, πατήστε εδώ.

Σάββατο 11 Δεκεμβρίου 2010

Ένα νέο βιβλίο για το βασιλιά Δαυίδ / A new book on King David


Κυκλοφόρησε από τον εκδοτικό οίκο ένας νέος συλλογικός τόμος για το βασιλιά Δαυίδ και την πρόσληψη αυτής της βιβλικής μορφής από το παρελθόν μέχρι σήμερα:

Tod Linafelt /Timothy Beal /Claudia V. Camp (εκδ.), Fate of King David: The Past and Present of a Biblical Icon (Library of Hebrew Bible/ Old Testament Studies), T & T Clark International 2010
352 σελίδες
ISBN: 978-0567515469
$114.75

Περιγραφή εκδοτικού οίκου
Ο παρών τόμος είναι o 500ος στη σειρά "Library of Hebrew Bible / Old Testament Series" και ταυτόχρονα είναι αφιερωμένος στον καθ. David M. Dunn, έναν από τους ιδρυτές του περιοδικού JOTS κι αργότερα της παρούσας σειράς. Στον τόμο περιέχονται μελέτες σχετικά με τις διάφορες ερμηνείες που δόθηκαν στην προσωπικότητα του Δαυίδ. Στο πρώτο μέρος (Relating to David) οι μελέτες παρουσιάζουν τον Δαυίδ σε σχέση με άλλους χαρακτήρες των βιβλίων του Σαμουήλ. Αυτές οι μελέτες υπογραμμίζουν την αξία της προσεκτικής ανάγνωσης, της ανάλυσης της δομής του κειμένου και της δημιουργικής αλλά πειθαρχημένης φαντασίας στην κατανόηση και ερμηνεία του χαρακτήρα του Δαυίδ. Στο δεύτερο μέρος (Reading David) διευρύνεται ο αφηγηματικός ορίζοντας. Σε αυτές τις μελέτες αναλύεται ο τρόπος που χρησιμοποιήθηκε ο χαρακτήρας του Δαυίδ σε μεγαλύτερες βιβλικές αφηγηματικές συνάφειες. Ο Δαυίδ κατανοείται ως μία λογοτεχνική εικόνα που αποκτά άλλο περιεχόμενο σε κάθε συνάφεια. Εδώ εισάγονται πιο σύνθετοι τρόποi ερμηνείας, όπως θεωρίες της μεταφοράς, μνήμη και ιστορία, ψυχοανάλυση και μεταποικιακή ανάγνωση. Στο τρίτο μέρος (Singing David) το ενδιαφέρον μεταφέρεται στην παρουσίαση του Δαυίδ ως αοιδού και ψαλμωδού. Αυτή συνδυάζεται με τις απεικονίσεις στην αρχαία Εγγύς Ανατολή αυλικών μουσικών και με τους τίτλους και τη γλώσσα στους βιβλικούς ψαλμούς. Στο τέταρτο μέρος (Receiving David) τονίζονται εκείνες οι στιγμές στη μακρά ιστορία της ερμηνεία του βασιλιά στο λαϊκό πολιτισμό, όπως στην ποίηση, στις εικαστικές τέχνες και στην παιδική λογοτεχνία. Τέλος, οι μελέτες στο πέμπτο μέρος (Re-locating David) παρουσιάζει κάποιες από τις σημαντικότερες ερμηνευτικές εργασίες όσον αφορά στο πρόσωπο του Δαυίδ έξω από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη.

Περιεχόμενα τόμου
  • "David M. Gunn : a bibliography", XXVII-XXXI:
  • J.J. Quesada, "King David and tidings of death : "character response" criticism", 3-18
  • Francis Landy, "David and Ittai", 19-37
  • Mary E. Shields, "A feast fit for a king : food and drink in the Abigail story", 38-54
  • David Penchansky, "Four vignettes from the life of David : recollections of the royal court", 55-65
  • Randall C. Bailey, "Reading backwards : a narrative technique for the queering of David, Saul, and Samuel", 66-81
  • Walter Brueggemann, "Heir and land : the royal "envelope" of the books of Kings", 85-100
  • Danna N. Fewell, "A broken hallelujah : remembering David, justice, and the cost of the house", 101-122
  • Philip R. Davies, "Son of David and son of Saul", 123-132
  • Carole R. Fontaine, "The sharper harper (1 Samuel 16:14-23) : iconographic reflections on David's rise of power", 135-152
  • Robert C. Culley, "David and the Psalms : titles, poems, and stories", 153-162
  • R.C. Heard, "Penitent to a fault : the characterization of David in Psalm 51", 163-174
  • David J. Clines, "Psalm 23 and method : reading a David Psalm", 175-184
  • Yvonne Sherwood, "Scenes of textual repentance and critique/confession : King David between the renaissance and the reformation, the secular and the sacred, and Samuel and Psalms", 187-207
  • Burke O. Long, "From Babylon to David and back again : the sexually charged history of a Victorian drawing", 208-228
  • David Jobling, "'David on the brain' : Bertold Brecht's projected play 'David'", 229-240
  • Jo C. Exum, "A king fit for a child : the David story in modern children's Bibles", 241-259
  • Athalya Brenner, "Michael and David : love between enemies?", 260-270
  • Judith E. MacKinlay, "Through a window : a postcolonial reading of Michal", 273-288
  • Jione Havea, "David w(e)aves", 289-301

Στο τρέχον τεύχος του HTR / In the current issue of HTR

Στο τρέχον τεύχος του περιοδικού Harvard Theological Review 103:4 (2010) δημοσιεύονται μεταξύ άλλων και τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:
  • François Bovon, "The Soul's Comeback: Immortality and Resurrection in Early Christianity", 387-406
  • Jennifer Knust and Tommy Wasserman, "Earth Accuses Earth: Tracing What Jesus Wrote on the Ground", 407-446

Τρίτη συνάντηση Σεμιναρίου Ορθοδόξου Ερμηνευτικής / The third meeting of the Seminar of Orthodox Hermeneutical Theology


Την Πέμπτη 16 Δεκεμβρίου 2010 και ώρα 18.00 στην αίθουσα συνεδριάσεων της Θεολογικής Σχολής θα λάβει χώρα η τρίτη συνάντηση του Σεμιναρίου Ορθοδόξου Ερμηνευτικής Θεολογίας του Τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας ΑΠΘ.
Ομιλητής θα είναι ο ομότιμος καθηγητής Θρησκειολογίας του ΑΠΘ κ. Γρηγόριος Ζιάκας.

Θέμα της εισήγησης:

"Αγία Γραφή και Κοράνιο. Διαφορές και προσεγγίσεις"