
Τακτική επισκόπηση ειδήσεων σχετικών με τις βιβλικές σπουδές και τον αρχέγονο Χριστιανισμό
Πέμπτη 11 Νοεμβρίου 2010
Ημερίδα στη μνήμη του καθ. Σ. Αγουρίδη (2) / Conference in memory of S. Agouridis (2)

Δημοσιεύσεις του M. Goodacre online / Goodacre's publications online
“Mark, Elijah, the Baptist and Matthew: The Success of the First Intertextual Reading of Mark” in Tom Hatina (ed.), Biblical Interpretation in Early Christian Gospels, Volume 2: Matthew (Library of New Testament Studies 310; London & New York: T & T Clark, 2008), 73-84
"Scripturalization in Mark's Crucifixion Narrative" in Geert van Oyen and Tom Shepherd (eds.), The Trial and Death of Jesus: Essays on the Passion Narrative in Mark(Leuven: Peeters, 2006): 33-47
"The Rock on Rocky Ground: Matthew, Mark and Peter as Skandalon" in Philip McCosker (ed.), What Is It That the Scripture Says?: Essays in Biblical Interpretation, Translation, And Reception in Honour of Henry Wansbrough Osb (Library of New Testament Studies; London & New York: Continuum, 2006): 61-73
Δημοσιεύσεις του Emanuel Tov online / Εmanuel Tov's publications online
Τετάρτη 10 Νοεμβρίου 2010
Ένα νέο άρθρο στο JHS / A new article on JHS
David Frankel, "El as the Speaking Voice in Psalm 82:6–8"
Ημερίδα στη μνήμη του καθ. Σ. Αγουρίδη (1) / Conference in memory of S. Agourides (1)
Σήμερα πραγματοποιήθηκε η ημερίδα, που διοργάνωσε το Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ. σε συνεργασία με τη Βιβλική Εταιρεία και το Ίδρυμα ΆΡΤΟΣ ΖΩΗΣ στη μνήμη του καθηγητή της Κ.Δ. Σάββα Αγουρίδη και την οποία ήδη είχαμε εξαγγείλει σε προηγούμενες αναρτήσεις μας. Οι ομιλητές, μαθητές του και μαθητές των μαθητών του, παρουσίασαν πτυχές του έργου του σημαντικού αυτού Έλληνα ερμηνευτή και θεολόγου που σημάδεψε τις βιβλικές σπουδές του 20ου αιώνα
και το αποτίμησαν κριτικά. Παρόντες στην εκδήλωση που έλαβε χώρα στην αίθουσα τελετών της Παλαιάς Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ. ήταν εκτός από καθηγητές και φοιτητές της Θεολογικής Σχολής Θεσσαλονίκης και Αθηνών, συνάδελφοι καθηγητές θεολόγοι αλλά και η σύζυγος και ο γιος του αείμνηστου καθηγητή.
Για τα όσα ακολουθούν και για το φωτογραφικό υλικό που συνοδεύει την ανάρτηση ευχαριστώ θερμά τον αγαπητό συνάδελφο λέκτορα της Κ.Δ. του Τμήματος Θεολογίας κ. Μόσχο Γκουτζιούδη.Την ημερίδα προσφώνησαν η αντιπρύτανις και καθ. του Τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας κ. Δ. Λιάλιου, ο Κοσμήτορας της Θεολογικής Σχολής καθ. κ. Μ. Τρίτος, ο Πρόεδρος του Ιδρύματος ΑΡΤΟΣ ΖΩΗΣ κ. Σ. Ζουμπουλάκης και ο Διευθυντής της Ελληνικής Βιβλικής Εταιρίας κ. Μ. Χατζηγιάννης. Όλοι τόνισαν το πρωτοποριακό και ρηξικέλευθο έργο του καθ. Σ. Αγουρίδη, τη μεγάλη του θεολογική κατάρτιση, τον κοινωνικά ευαισθητοποιημένο λόγο του και τη μεγάλη του συμβολή στην ελλαδική θεολογική πραγματικότητα του 20ου αι. Ο Πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας Α.Π.Θ. στη συνέχεια, κ. Δ. Καϊμάκης, προλόγισε την ημερίδα παρουσιάζοντας τη ζωή και το έργο του Σ. Αγουρίδη.
Κατά την πρώτη πρωινή συνεδρία (πρόεδρος ομότ. καθ. Κ.Δ. κ. Ι. Καραβιδόπουλος) ο πρώτος ομιλητής, επίκ. καθ. Κ.Δ. του Τμήματος Θεολογίας (ΑΠΘ), π. Ι. Σκιαδαρέσης, παρουσίασε την ερμηνευτική συμβολή του Σ. Αγουρίδη στο βιβλίο της Αποκαλύψεως ("Η ερμηνεία της Αποκαλύψεως από τον καθ. Σ. Αγουρίδη"). Ο ομιλητής παρουσίασε με συντομία το περιεχόμενο των έντεκα μικρότερων μελετών και του υπομνήματος του Σ. Αγουρίδη. Ιδιαίτερα επέμεινε στο έργο του "Η Αποκάλυψη του Ιωάννη: ιστορική και συγχρονιστική προσπάθεια" στο οποίο απαντούν οι περισσότερες από τις θέσεις που ο συγγραφέας θα επαναλάβει στη συνέχεια στο υπόμνημά του στο βιβλίο της Αποκαλύψεως. Τρία βασικά σημεία ξεχωρίζουν ήδη στην εισαγωγή αυτού του έργου: α) η Αποκ κατανοείται από τον Αγουρίδη ως ένα εκτυλισσόμενο δράμα σε 7 πράξεις και 7 σκηνές, β) το κείμενο της Αποκ συνδέεται με το φιλολογικό είδος της αποκάλυψης που αναπτύσσεται στους κόλπους του Ιουδαϊσμού κατά την ίδια περίοδο και γ) ο καθηγητής παρουσιάζει με συστηματικότητα και πειθώ τα βασικά ερμηνευτικά κλεισιά για την κατανόηση του βιβλίου. Τόσο σε αυτό το έργο του όσο και στα υπόλοιπα διακρίνεται το έντονο ενδιαφέρον του Α. να μεταφέρει το βιβλικό μήνυμα σε ευρύτερες κοινωνικές ομάδες και η πεποίθησή του ότι η σωστή ερμηνεία του βιβλίου της Αποκ., η οποία μπορεί να έχει σημασία για το σύγχρονο κόσμο, μπορεί να θρέψει όλην την κοινωνία αδιάκριτα. Μέσα από το ερμηνευτικό έργο του στην Αποκ διαφαίνεται το ενδιαφέρον του Α. για τη μαχόμενη στην εκπαίδευση θεολογία και η επιθυμία του για ευαγγελισμό όχι μόνο της διανόησης αλλά και της ευρύτερης κοινωνίας.
Κατά τη δεύτερη πρωινή συνεδρία (πρόεδρος καθ. Κ.Δ. Τμήματος Θεολογίας κ. Π. Βασιλειάδης) ο πρώτος ομιλητής λέκτορας της Κ.Δ. του Τμήματος Θεολογίας (ΑΠΘ) κ. Χ. Ατματζίδης, παρουσίασε τα κείμενα του Α. στα οποία ο αείμνηστος καινοδιαθηκολόγος ασχολήθηκε με ένα ενδιαφέρον όσο και δύσκολο για τα ελληνικά θεολογικά δεδομένα θέμα, εκείνο του ιστορικού Ιησού ("Ο καθηγητής Σ. Αγουρίδης και η έρευνα για τον ιστορικό Ιησού"). Ο ομιλητής παρουσίασε με συντομία τις δύο τάσεις που εκδηλώνονται στην ορθόδοξη ελλαδική πραγματικότητα όσον αφορά στην έρευνα για τον ιστορικό Ιησού: μία τάση περισσότερο επιφυλακτική έως και αρνητική, η οποία θεωρεί την πίστη προϋπόθεση για την έρευνα και αντιλαμβάνεται την επιστήμη ως θεραπαινίδα της πίστης και μία τάση περισσότερο ανοικτή στην επιστήμη και τις μεθόδους της, η οποία εκδηλώνει μία κριτική στάση απέναντι στα κείμενα. Σε αυτήν την δεύτερη τάση εντάσσεται κι ο Α. Ο ομιλητής παρουσίασε τον τρόπο που ο Α. αξιοποίησε στη σχετική με τον ιστορικό Ιησού μελέτη το προηγούμενο ερευνητικό έργο: ο Α. στέκεται κριτικά απέναντι στα σημαντικότερα έργα, όπως του Reimarus, Renan, Schweitzer, Bultmann, Allegro και Trocmé. H κριτική αυτή παρουσίαση αναδεικνύει τον Α. στρατευμένο διανοητή της εποχής του αλλά και κοινωνικά ευαισθητοποιημένο δάσκαλο και καλό γνώστη του αντικειμένου. Με τη μελέτη του άνοιξε δρόμους στην έρευνα, αν και στον ελλαδικό χώρο το παράδειγμά του, όσον αφορά στην έρευνα για τον ιστορικό Ιησού, δεν το ακολούθησαν παρά ελάχιστοι είτε εξαιτίας του ότι το θέμα δε φαίνεται να προκάλεσε το ερευνητικό ενδιαφέρον είτε γιατί το θέμα θεωρήθηκε αντίθετο προς μία επικρατούσα εκκλησιαστική τάση.
Στη συνέχεια η Δρ. Θεολ. και επιστ. συνεργ. της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών Βόλου, κ. Ελ. Κασελούρη, παρουσίασε την κοινωνική διάσταση του έργου του Α. επικεντρώνοντας την εισήγησή της στους άξονες κοινωνική δικαιοσύνη και ισότητα ("Ισότητα και κοινωνική δικαιοσύνη στο έργο του Σ. Αγουρίδη"). Ο Α. μέσα από το έργο του, που αποπνέει την κοινωνική του ευαισθησία και την οικουμενική του συνείδηση, τόνισε την ανάγκη στράτευσης των μελών της Εκκλησίας στην επίλυση των προβλημάτων του σύγχρονου κόσμου, όπως την επικράτηση της ειρήνης, την άρση κάθε κοινωνικής αδικίας κτλ. Ανατρέχοντας στον αρχέγονο Χριστιανισμό μελέτησε κριτικά την τύχη που είχε στην πράξη το ζήτημα της ισότητας στα μετέπειτα χρόνια της Εκκλησίας, τόνισε όμως ότι σε κάθε περίπτωση η Εκκλησία δεν απεμπόλησε τη θεωρητική θεολογική βάση της ισότητας. Το ζήτημα επομένως εάν οι σύγχρονοι χριστιανοί είναι πρόθυμοι να εργαστούν για μια ισότητα ανδρών και γυναικών. Ως κεντρικό σημείο αναφοράς της στάσης του χριστιανού απέναντι στα κοινωνικοοικονομικά προβλήματα και στο ζήτημα της κάθε είδους αδικίας ο Α. τόνισε το Σταυρό του Ιησού, διότι "στο Σταυρό του Χριστού δεν συγκρούονται στο πεδίο της μάχης μόνο υπερκόσμιες δυνάμεις αλλά και ιστορικές: άδικες και καταπιεστικές καθεστηκυίες δυνάμεις, συστήματα ψεύδους και ανελευθερίας καταπολεμούνται υπό του Χριστού και υπό όσων του ανήκουν...η πάλη του Χριστού είναι ολοκληρωμένη όταν η συντριβή των δυνάμεων αυτών είναι κύριος στόχος του Σταυρού της Εκκλησίας".
Τρίτη 9 Νοεμβρίου 2010
Στο τρέχον τεύχος του JETS / In the current issue of JETS
- Daniel I. Block, "'You shall not covet your neighbor's wife' : a study in Deuteronomic domestic ideology", 449-474
- Leslie MacFall, "The chronology of Saul and David", 475-533
- Jeffrey J. Niehaus, "Covenant and narrative, God and time", 535-559
- Robert B. Chisholm, "When prophecy appears to fail, check your hermeneutic", 561-577
- Jarvis J. Williams, "Violent atonement in Romans : the foundation of Paul's soteriology", 579-599
- John F. Kilner, "Humanity in God's image : is the image really damaged?", 601-617
Δευτέρα 8 Νοεμβρίου 2010
Η σωτηρία στο κατά Ιωάννην ευαγγέλιο / Salvation in John's Gospel
Κυκλοφόρησε από τον εκδοτικό οίκο Πουρναράς ένα νέο βιβλίο για τη θέση που καταλαμβάνει το γεγονός της σωτηρίας μέσα στην Ιωάννεια θεολογία. Ο συγγραφέας του π. Κωνσταντίνος Παπαθανασίου αναλύει διεξοδικά τα χωρία εκείνα του τετάρτου ευαγγελίου τα οποία αναφέρονται στο γεγονός της σωτηρίας και εντοπίζει βασικές πτυχές της ιωάννειας σωτηριολογίας. Ως σημαντικό χωρίο θεωρεί το Ιω -3, 16-17, όπου αποκαλύπτεται το λυτρωτικό σχέδιο του Θεού. Αυτό που αποτελεί κεντρικό άξονα του περί σωτηρίας λόγου του ευαγγελίου είναι η καθολική διάσταση της σωτηρίας εν Χριστώ η οποία σαφώς υπερβαίνει τα στενά όρια της εκλογής ενός λαού. Βασικές έννοιες που συνδέονται άμεσα με τη σωτηρία στο τέταρτο ευαγγέλιο είναι η αιώνιος ζωή, η αλήθεια, η ελευθερία, ενώ το γεγονός της σωτηρίας συνδέεται άμεσα με το πρόσωπο του Ιησού Χριστού. π. Κων/νου Π. Παπαθανασίου, Το γεγονός της σωτηρίας στην ιωάννεια θεολογία (Ευαγγέλιο - Επιστολές - Αποκάλυψη), (Βιβλική Βιβλιοθήκη 45), εκδ. Πουρναρά, Θεσσαλονίκη 2010
Συνέδριο για τον θρησκευτικό και πολιτικό μεσσιανισμό / Conference of religious and political messianism
"Η μεσσιανική ιδέα και οι μεταμορφώσεις της. Από την Παλαιά Διαθήκη ως τους πολιτικούς μεσσιανισμούς"
Παρασκευή 26/11 έως Σάββατο 27/11
Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί στο αμφιθέατρο "Μεγάρου Διοικητού Θεοδώρου Β. Καρατζά", Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, Αιόλου 82-84, Αθήνα.
Για λεπτομέρειες σχετικά με το πρόγραμμα θα σας ενημερώσουμε στο άμεσο μέλλον.
Κυριακή 7 Νοεμβρίου 2010
Παύλος και Αγία Γραφή (SBL) / Paul and Scriptures (SBL)
- Ben Witherington (Asbury Theological Seminary), 'IN PRINCIPIO ERAT VERBUM': Sacred Texts in an Oral Culture
- Leonard Greenspoon (Creighton University), By the Letter?/Word for Word? Scriptural Citation in Paul
- Matthew Bates (University of Notre Dame), Getting Some Fatherly Advice: Refining ‘Intertextuality’ in the Study of Paul’s Scriptural Interpretation
Δείπνα στον Ελληνορωμαϊκό κόσμο / Meals in the Greco-Roman world
- Dennis E. Smith, "Rethinking Last Supper/Lord's Supper I"
- Matthias Klinghardt, "Rethinking Last Supper/Lord's Supper II"
- THESES: Toward a Profile of Eucharistic Origins (prepared by Andrew McGowan and Lillian Larsen)
- Andrew McGowan, "A Profile of Eucharistic Origins I: Symposia, Sustenance, and Sacrifice"
- THESES: Table as Generative Locus for Social Formation in Early Judaism (prepared by Jonathan Brumberg-Kraus, Susan Marks, and Jordan D. Rosenblum)