Moshe Greenberg (1928- 2010)

Το Σάββατο έφυγε από τη ζωή ο καθηγητής της Βίβλου και της Ιουδαϊκής Ιστορίας Moshe Greenberg. O εκλιπών διετέλεσε καθηγητής αρχικά στο Πανεπιστήμιο της Pennsylvania και στη συνέχεια στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ. Με τις μελέτες του άσκησε επίδραση στις βιβλικές σπουδές της μεταπολεμικής περιόδου. Ασχολήθηκε κυρίως με τη φαινομενολογία της θρησκείας, το νόμο της Βίβλου, τη θεωρία και την πράξη της βιβλικής εξήγησης και το ρόλο της Βίβλου στην ανάπτυξη της ιουδαϊκής σκέψης. Μερικά από τα σημαντικότερα έργα του είναι:

- Understanding Exodus, New York: Behrman House 1969

- Ezekiel 1-20 και Ezekiel 21-37 (Anchor Bible), Garden City: Doubleday 1983 & 1997

- Biblical Prose Prayer, University of California 1983

- Studies in the Biblical and Jewish Thought, Philadelphia: Jewish Publication Society 1995

Ερμηνευτικές προσεγγίσεις των θαυμάτων / Exegetical approaches to the miracle narratives

Όσα ακολουθούν προέρχονται από τις σημειώσεις μου στο επιλεγόμενό μου για τα θαύματα στη συνοπτική παράδοση και στηρίζονται σε ανάλογο πίνακα του B. Kollmann [ " Wunder: laube - Kritik - Deutung" Bibel und Kirche 61:2 (2006), 92-93)]

Πατερική ερμηνεία

Η πατερική ερμηνεία δεν αμφισβητεί την ιστορική ερμηνεία των θαυμάτων, αλλά τα κατανοεί σωτηριολογικά και σε άμεση σχέση με την ιστορία της Θείας Οικονομίας και την εκκλησιαστική κοινότητα. Αποτελούν αποδείξεις της θεότητας του Ιησού και προτυπώσεις της Βασιλείας του Θεού.

Λογοκρατική ερμηνεία (C.F. Bahrdt, H.E.G. Paulus, C.H. Venturini κ.ά.)

Τα θαύματα ερμηνεύονται λογοκρατικά. Πρόκειται για πραγματικά γεγονότα, τα οποία δεν έχουν τίποτε το υπερφυσικό και έχουν σίγουρα μία λογική εξήγηση.

Μυθολογική ερμηνεία (D.F. Strauß)

Tα θαύματα είναι μη ιστορικοί μύθοι, οι οποίοι κατασκευάστηκαν στη βάση ανάλογων παλαιοδιαθηκικών αφηγήσεων από την πρωτοχριστιανική κοινότητα και με σκοπό να αποδείξουν τη θεότητα του Ιησού. Οι εκπρόσωποι αυτής της τάσης αναζήτησαν το βαθύτερο θρησκευτικό περιεχόμενο αυτών των αφηγήσεων.

Θρησκειοϊστορική Σχολή (R. Bultmann, W. Schmidthals, G. Klein)

Τα θαύματα αντλούν το περιεχόμενό τους από διάφορες λαϊκές αφηγήσεις και χρησιμοποιούν μοτίβα του ελληνιστικού κυρίως κόσμου. Κατασκευάστηκαν από τη μεταπασχάλια χριστιανική κοινότητα στον απόηχο της εμπειρίας της Ανάστασης. Δεν είναι επομένως πραγματικά γεγονότα αλλά ομολογίες πίστης. Οι εκπρόσωποι αυτής της τάσης επεδίωξαν να κατανοήσουν τις ευαγγελικές αφηγήσεις των θαυμάτων μέσα από μία διαδικασία απομυθοποίησης ως μηνύματα πίστης, τα οποία μπορούν να δώσουν νέο περιεχόμενο στην ανθρώπινη ύπαρξη.

Ιστορία της Σύνταξης (Redaktionsgeschichte) (D.A. Koch, L. Schenke, U. Busse, J. Becker)

Οι εκπρόσωποι αυτής της τάσης θεωρούν το ερώτημα της ιστορικότητας των θαυμάτων δευτερεύον και στηρίζονται κυρίως στα επιχειρήματα της Θρησκειοϊστορικής Σχολής σχετικά με αυτό. Εστιάζουν το ενδιαφέρον τους στον τρόπο που κατανοεί ο κάθε ευαγγελιστής τα θαύματα που αφηγείται. Επισημαίνεται κυρίως η κριτική στάση του εκάστοτε ευαγγελιστή απέναντι σε αυτά.

Βιβλική Θεολογία (O. Betz, P. Stuhlmacher)

Ρίζα των θαυμάτων της Κ.Δ. είναι η παλαιοδιαθηκική παράδοση. Πρέπει λοιπόν να κατανοηθούν ως μέρος της ιστορίας της σχέσης του Θεού με τους ανθρώπους, η οποία αποτελεί κεντρικό θέμα της Αγίας Γραφής.

Φεμινιστική ερμηνεία (E. Moltmann-Wendel, L. Schottroff)

Έμφαση βέβαια δίνεται στις ευαγγελικές αφηγήσεις θαυμάτων που αφορούν σε γυναίκες. Οι αφηγήσεις αυτές, οι οποίες αποκαθιστούν τη γυναίκα και καταδεικνύουν την κεντρική της θέση μέσα στη λεγόμενη "κίνηση του Ιησού" έχουν σημασία και για το σημερινό αγώνα της γυναίκας για ισότητα.

Κοινωνικοϊστορική ερμηνεία (G. Theißen)

Οι εξορκισμοί, οι θεραπείες κατά το Σάββατο και γενικότερα οι θεραπείες αναφέρονται σε πραγματικά ιστορικά γεγονότα, ενώ τα θαύματα σωτηρίας και οι επιφάνειες είναι προϊόντα της μεταπασχάλιας πίστης. Σκοπός είναι να διερευνηθεί το κοινωνικοϊστορικό υπόβαθρο αυτών των αφηγήσεων . Επιπλέον τα θαύματα έχουν διαχρονική αξία, διότι περιέχουν το μήνυμα ελπίδας για έναν καλύτερο κόσμο.

Ψυχολογική ερμηνεία (Μ. Kassel, E. Drewermann)

Τα θαύματα προσεγγίζονται με τη βοήθεια κυρίως της ψυχολογίας του βάθους. Κατανοούνται ως διαχρονικές ιστορίες απελευθέρωσης από το φόβο και την εσωτερική ταραχή και μεταφέρουν το μήνυμα της αρμονίας και της ανάγκης για αυτοσυνειδησία. Ειδικότερα οι αναστάσεις ερμηνεύονται ως περιπτώσεις νεκροφάνειας, ενώ κάποια άλλα συνδέονται με το φαινόμενο του σαμανισμού.

Η ερμηνευτική προσέγγιση της αποστασιοποίησης (Verfremdung) (S. Berg)

[Α.Τ.: πρόκειται για εκείνη την ερμηνευτική προσέγγιση, όπου διατηρείται μία απόσταση μεταξύ της οπτικής του αναγνώστη και εκείνης του κειμένου. Σύμφωνα με τον B. Brecht σκοπός είναι να προκληθεί η έκπληξη και το ενδιαφέρον για το κείμενο και να αναζητηθούν νέες πτυχές του νοήματός του] Για την ερμηνευτική αυτή προσέγγιση το κέντρο βάρους δεν είναι στην απάντηση του ερωτήματος σχετικά με την ιστορικότητα των θαυμάτων. Σκοπός είναι μέσα από την αποστασιοποιημένη ανάγνωση, που προτείνουν οι εκπρόσωποί της, να δοθεί το έναυσμα για μια διαδικασία στοχαστικής προσέγγισης του νοήματός του.

Ιστορία της πρόσληψης (Rezeptionsgeschichte) και της επίδρασης (Wirkungsgeschichte) (H. Frankenmölle, U. Luz, H. Bee-Schroedter)

Οι διηγήσεις προσεγγίζονται συγχρονικά (στην τελική τους δηλαδή μορφή και ως μέρος μίας ευρύτερης συνάφειας κι όχι στα στάδια σύνταξής τους). Το νόημα του κειμένου δίνεται από τον αναγνώστη και ερμηνευτή της κάθε εποχής και αυτή η ιστορία της πρόσληψης και ερμηνείας του λαμβάνεται υπόψη.

Ο "τρίτος δρόμος" μεταξύ ιστορίας και μεταφοράς (K. Berger, S. Alkier, B. Dressler)

Σύμφωνα με τους εκπροσώπους αυτής της προσέγγισης τα βιβλικά θαύματα στηρίζονται σε μία κατανόηση της πραγματικότητας, η οποία ακολουθεί νόμους διαφορετικούς από τους δικούς μας. Το ζήτημα επομένως της ιστορικότητας των θαυμάτων παραμένει ανοικτό. Οι ευαγγελικές ιστορίες θαυμάτων δεν θα πρέπει να κατανοηθούν με τη σύγχρονη αντίληψη περί πραγματικότητας και ιστορίας.

Πολιτισμική ανθρωπολογία (W. Stegemann, Context Group)

Το ενδιαφέρον των εκπροσώπων αυτής της τάσης επικεντρώνεται στα θαύματα θεραπείας και στους εξορκισμούς. Τονίζεται επίσης ότι αυτές οι ιστορίες δε θα πρέπει να κατανοηθούν μέσα στο πλαίσιο της δικής μας δυτικής κουλτούρας αλλά σε εκείνο της Μεσογείου του 1ου αι. μ.Χ. Ο Ιησούς είναι ένας λαϊκός θεραπευτής, ο οποίος έχει πολλές ίδιες με τους συγχρόνους του αντιλήψεις για την ασθένεια και τον κόσμο.

Ενδιαφέρουσες βιβλιοκρισίες στο BMCR / Some interesting reviews on BMCR

Στην ηλεκτρονική σελίδα του Bryn Mawr Classical Review έχουν αναρτηθεί μεταξύ πολλών άλλων και κάποιες βιβλιοκρισίες βιβλίων που αφορούν στην εποχή της Κ.Δ. και στον αρχέγονο χριστιανισμό:

Ulrike Muss (ed.), Die Archaeologie der ephesischen Artemis: Gestalt und Ritual eines Heiligtums. Wien: Phoibos Verlag, 2008
Reviewed by Frederick G. Naerebout

Benjamin H. Dunning, Aliens and Sojourners: Self as Other in Early Christianity. Divinations: Rereading Late Ancient Religion. Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 2009 Reviewed by Yii-Jan Lin

M. Cottier, M. H. Crawford, C. V. Crowther, J.-L. Ferrary, B. M., Levick, O. Salomies, M. Woerrle (ed.), The Customs Law of Asia. Oxford Studies in Ancient Documents. Oxford/New York: Oxford University Press, 2008
Reviewed by Giovanna Daniela Merola

Koenraad Verboven, Katelijn Vandorpe, Vandorpe Chankowski (ed.), Πιστοί διά τὴν τέχνην: Bankers, Loans, and Archives in the Ancient World: Studies in Honour of Raymond Bogaert. Studia Hellenistica 44. Leuven: Peeters, 2008
Reviewed by T.E. Rihll

Μία νέα βάση παπυρολογικών δεδομένων / A new papyrological data base

Λειτουργεί ήδη μία νέα βάση ισπανική βάση παπύρων στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος DVCTVS (για να ενημερωθείτε σχετικά με τους σκοπούς και τους συντελεστές αυτού του προγράμματος, το οποίο είναι ακόμη σε εξέλιξη, πατήστε εδώ). Ένα από τα ενδιαφέροντα χαρακτηριστικά του προγράμματος είναι η δημιουργία μίας βάσης δεδομένων, όπου ο ενδιαφερόμενος μπορεί να αναζητήσει λέξεις που αναφέρονται στα κείμενα των παπύρων της συλλογής. Ήδη είναι δυνατή η αναζήτηση σε ένα περιορισμένο αριθμό παπύρων, αλλά η καταχώρηση βρίσκεται σε εξέλιξη. Πρόκειται για ένα χρήσιμο εργαλείο αναζήτησης λέξεων και δεδομένων, παράλληλο με ανάλογα εργαλεία που παρουσιάσαμε στο παρελθόν. Για να βρεθείτε στη μάσκα αναζήτησης στους παπύρους, πατήστε εδώ.

Το νέο τεύχος του Biblical Interpretation / The current issue of Biblical Interpretation

Στο νέο τεύχος του Biblical Interpretation 18:3 (2010) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

Stephen D. Moore / Yvonne Sherwood, "Biblical Studies 'after' Theory: Onwards Towards the Past Part Three: Theory in the First and Second Waves", 191-225
Πρόκειται για το τρίτο και τελευταίο μέρος ενός άρθρου, το οποίο εξετάζει τα ζητήματα που σχετίζονται με την τρέχουσα συζήτηση για την εποχή "μετά τη θεωρία" στις βιβλικές σπουδές.

Bruce Herzberg, "Samson's Moment of Truth", 226-250
Ο Σαμψών προδίδει το μυστικό της δύναμής του, γιατί του γκρινιάζει η Δαλιδά. Καθώς μόνο ένα εξαιρετικά κουτό άτομο δεν θα μπορούσε να καταλάβει το σχέδιό της, ο Σαμψών παρουσιάζεται έκτοτε ως ένας γεροδεμένος ανόητος. Τίποτε όμως άλλο στην ιστορία δεν επιτρέπει έναν τέτοιο χαρακτηρισμό, αλλά μάλλον συμβαίνει το αντίθετο. Το πρόβλημα λοιπόν δεν είναι η αντιληπτική ικανότητα του Σαμψών αλλά η αδύναμη εξήγηση που δίνει ο αφηγητής για αυτήν τη στιγμή αδυναμίας του ήρωα. Αν ωστόσο κανείς τονίσει το σύνθετο χαρακτηρισμό του Σαμψών μέσα στην αφήγηση και θέσει σε παρένθεση την επιμονή της Δαλιδά, διακρίνει έναν Σαμψών, ο οποίος έχει σοβαρούς λόγους για να επιτρέψει στη Δαλιδά να του κόψει τα μαλλιά. Επιπλέον δύο νέες αφηγήσεις της ιστορίας του Σαμψών, ο Σαμψών Αγωνιστής του Milton και η ταινία του DeMille για τον Σαμψών και τη Δαλιδά περιορίζουν ή εξαλείφουν την εξήγηση της "γκρίνιας" και ανακαλύπτουν περισσότερο ικανοποιητικές εξηγήσεις για τις πράξεις του Σαμψών. Ο βιβλικός αφηγητής, μπορούμε να συμπεράνουμε, είτε δε διάβασε σωστά την ιστορία είτε προσπάθησε να κατασκευάσει μία μη ικανοποιητική ερμηνεία κι επομένως "αναξιόπιστη", αν και με έναν μάλλον διαφορετικό τρόπο από τη σύγχρονη κριτική κατανόηση του αναξιόπιστου αφηγητή.

Yael Almog, "'Flowing Myrrh upon the Handles of the Bolt': Bodily Border, Social Norms and their Transgression in the Song of Songs", 251-263
Στο άρθρο γίνεται μία φεμινιστική προσέγγιση του Άσματος Ασμάτων, η οποία κυρίως στηρίζεται στην επιτελεστική θεωρία των κοινωνικών φύλων της Judith Butler. Στην αρχή γίνεται μία προσεκτική ανάλυση των τρόπων που παρουσιάζεται το ανθρώπινο σώμα στο Άσμα και καταδεικνύεται ότι υπάρχουν πολλές αναφορές σε υγρά μέσα στο βιβλικό κείμενο που μάλλον υπαινίσσονται τα υγρά του σώματος. Στη συνέχεια η συγγραφέας συζητά την δυνατότητα κατανόησης αυτών των αναφορών μέσω μίας σύγχρονης προσέγγιης, η οποία παρουσιάζει το ανθρώπινο σώμα ως συνδεδεμένο άμεσα με μία κοινωνική δομή και αναφέρεται στην ανάγνωστη από την Butler του έργου της Mary Douglas, Purity and Danger. H συγγραφέας καταλήγει ότι μέσω της θεωρίας της Butler είναι δυνατό να καταδειχθεί μία σχέση μεταξύ της ρευστότητας των σωματικών ορίων στο Άσμα και της ιδιαίτερης συμπεριφοράς των πρωταγωνιστών σύμφωνα με το κοινωνικό τους φύλο.

Θίασοι και οικογένεια στη ρωμαϊκή Αίγυπτο / Guilds and family in Roman Egypt

Στο νέο τεύχος του περιοδικού Greek, Roman and Byzantine Studies 50:2 (2010) δημοσιεύεται μεταξύ άλλων και ένα άρθρο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για όσους ασχολούνται με την ιστορία της εποχής της Κ.Δ. (το άρθρο διατίθεται online σε μορφή pdf:

Philip F. Venticinque, "Family Affairs: Guild Regulations and Fmily Relationships in Roman Egypt", 273-294
Οι κανονισμοί και οι προσωπογραφία των θιάσων της Αιγυπτού καθιστούν σαφές ότι εκτός από το αναπληρώνουν μέσα από αυτούς τα μέλη την οικονομική και κοινωνική τους αδυναμία, επιπλέον ενίσχυαν και διεύρυναν τις οικογενειακές σχέσεις αλλά και άλλα πλέγματα σχέσεων με τέτοιους τρόπους ώστε να αυξάνουν την επιτυχία και την ευημερία τους.

Ένα νέο υπόμνημα στους Ψαλμούς / A new commentary on the Psalms

Κυκλοφόρησε από τον εκδοτικό οίκο ΨΥΧΟΓΙΟΣ το υπόμνημα στους Ψαλμούς του καθηγητή της Π.Δ. της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ. Δημήτρη Καϊμάκη.

Δημήτρη Καϊμάκη, Σύντομο Υπόμνημα στους Ψαλμούς, εκδ. Ψυχογιός, Αθήνα 2010
480 σελίδες
ISBN: 978-960-453-823-2
17 ευρώ

Ο συγγραφέας του βιβλίου καθ. Δ. Καϊμάκης με το παρόν πόνημά του καλύπτει ένα κενό στην ελληνική βιβλική γραμματεία παρέχοντας ένα ευσύνοπτο και ιδιαίτερα χρηστικό εργαλείο σε όσους επιθυμούν να μελετήσουν τους Ψαλμούς χωρίς ωστόσο να περιπλανηθούν σε δαιδαλώδεις επιστημονικές συζητήσεις και αναλύσεις. Για κάθε Ψαλμό δίνεται το κείμενο των Ο' και η πιστή μετάφρασή του η οποία ωστόσο αποδίδει - χωρίς ωστόσο να καταφεύγει σε λογοτεχνικές υπερβολές - τη γλαφυρότητα και το συναίσθημα που αποπνέουν τα βιβλικά αυτά ποιήματα. Ο κάθε Ψαλμός συνοδεύεται α) από ένα σύντομο εισαγωγικό σημείωμα, όπου ο συγγραφέας δίνει το απαραίτητο λογοτεχνικό και ιστορικό πλαίσιο του ψαλμού (π.χ το φιλολογικό είδος ή τις περιστάσεις που οδήγησαν στη σύνθεσή του) και το περιεχόμενό του και β) από σύντομα αλλά ιδιαίτερα βοηθητικά σχόλια στα οποία εκτός από θεολογικές παρατηρήσεις (π.χ. η παλαιοδιαθηκική σημασία του όρου "διαθήκη" κτλ) αναφέρονται επίσης οι διαφορές με το μασωριτικό κείμενο και δίνονται διευκρινίσεις όσον αφορά στις μεταφραστικές επιλογές του συγγραφέα. Πρόκειται για ένα πολύτιμο βοήθημα όχι μόνο για όσους ασχολούνται με τις θεολογικές σπουδές, αλλά και για τον καθένα που επιθυμεί να κατανοήσει τα σπουδαία κείμενα του Ψαλτηρίου, τα οποία άλλωστε χρησιμοποιήθηκαν από την πρώτη στιγμή στη λατρεία και στο κήρυγμα της αρχαίας Εκκλησίας και καταλαμβάνουν και σήμερα κεντρική θέση στη χριστιανική λατρεία.

To νέο τεύχος του Vetus Testamentum / The current issue of Vetus Testamentum

Στο τρέχον τεύχος του Vetus Testamentum 60:2 (2010) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

Aaron Michael Butts, "A Note on ne'dārî in Ex 15:6", 167-171
Yποστηρίζεται ότι ένα χωρίο που για πολλά χρόνια θεωρήθηκε crux interpretum μπορεί να εξηγηθεί με την ανάλυση του τελικού ī στο ne'dārî (Eξ 15,6) ως απομεινάρι του θηλυκού μορφώματος *ī, το οποίο απαντά και αλλού στις σημιτικές γλώσσες. Αυτή η ανάλυση προσφέρει ένα επιπλέον στοιχείο υπέρ της πρώιμης χρονολόγησης του Eξ 15,1-18.

Idan Dershowitz, "A Land Flowing with Fat and Honey", 172-176
Στο άρθρο υποστηρίζεται ότι η λέξη hlb στη φράση rs zbt hlb wdbš θα έπρεπε να αναγνωσθεί ως hēleb (λίπος), κι όχι hālāb (γάλα). Στο άρθρο παρουσιάζονται επίσης ανάλογα παραδείγματα από βιβλικά και ουγαριτικά κείμενα.

B. Embry, "The Endangerment of Moses: Towards a New Reading of Exodus 4:24-26", 177-196
Ο κίνδυνος που αντιμετωπίζει ο Μωυσής στο Έξ 4,24-26, όπου ο Γιαχβέ προσπαθεί να τον σκοτώσει, έχει προβληματίσει τους ερευνητές όσον αφορά στη λογική του: γιατί να σκοτώσει το Μωυσή, εκείνον που επέλεξε για να σώσει τον Ισραήλ από τη δουλεία; Οι απαντήσεις σε αυτό το πρόβλημα έχουν την τάση να ταυτίζουν την αιτία με τις πράξεις του Μωυσή και με την κλήση του και το ταξίδι. Στο άρθρο υποστηρίζεται ότι η απειλή κατά της ζωής του Μωυσή είναι μία τυποποιημένη τελετουργία διάβασης, η οποία είναι μέρος μίας μεγαλύτερης λογοτεχνικής ενότητας. Επομένως ο Μωυσής κινδυνεύει, επειδή ανέλαβε αυτό το ταξίδι και για κανένα άλλο λόγο. Ο κίνδυνος είναι μέρος της αφήγησης αλλά και λειτουργικό τμήμα της αποστολής του. Υποστηρίζεται ότι αυτή η ευρύτερη λογοτεχνική ενότητα είναι επίσης το πλαίσιο, γύρω από το οποίο οργανώνεται η ιστορία για το ταξίδι του Βαλαάμ στο Αρ 22. Ως τέτοια τα Έξ 4 και Αρ 22 μπορούν να κατανοηθούν καλύτερα το ένα σε σχέση με το άλλο.

Tova Ganzel, "The Descriptions of the Restoration of Israel in Ezekiel", 197-211
Ο συγγραφέας εξετάζει τις περιγραφές της αποκατάστασης του Ισραήλ, οι οποίες είναι διάσπαρτες μέσα στο βιβλίο του Ιεζεκιήλ και μάλιστα λαμβάνοντας υπόψη το υπόβαθρο του παραδοσιακού τρόπου προφητικής παρουσίασης της εθνικής σωτηρίας. Σκοπός της έρευνας είναι να αναλύσει τα διάφορα μοναδικά μοτίβα που απαντούν στις προφητείες της αποκατάστασης του Ισραήλ και τη λειτουργία τους σε συγκεκριμένες περιπτώσεις. Λαμβάνοντας υπόψη αυτές τις προφητείες ο συγγραφέας καταδεικνύει μία λογοτεχνική πορεία μέσα στο βιβλίο του Ιεζεκιήλ και επίσης συζητά τη μοναδικότητα των περιγραφών από τον Ιεζεκιήλ της αποκατάστασης του Ισραήλ.

Christopher B. Hays, "The Covenant with Mut: A New Interpretation of Isaiah 28:1-22", 212-240
Πολλές δυσκολίες και πολλά προβλήματα στο Ησ 28,1-22 μπορούν να επιλυθούν με την ανάγνωση του κειμένου ως καταδίκη της προσπάθειας των κατοίκων του Ιούδα να βρουν προστασία μπροστά στην απειλή της Ασσυρίας μέσω μίας συνθήκης με μία από τις μεγαλύτερες αιγυπτιακές θεότητες, τη θεά Mut. Η στενή της σχέση με τον αιγυπτιακό θρόνο της έδινε το "δικαίωμα" μίας τέτοιας συνθήκης. Ο προστατευτικός της χαρακτήρας εξηγεί γιατί εκείνοι που βρίσκονται σε δυσκολία πρέπει να ζητήσουν τη βοήθειά της. Η μητρική της διάσταση εξηγεί γιατί οι κάτοικοι του Ιούδα, που την αναζητούν, χαρακτηρίζονται ως παιδιά. Η κυρίαρχη θέση που καταλαμβάνουν η μέθη και τα λουλούδια στη λατρεία της μπορούν να εξηγήσουν την εμφάνιση των ίδιων στοιχείων στο Ησ 28. Συνδεόταν επίσης με τον κάτω κόσμο ως προστάτις των νεκρών και είναι πιθανόν ότι το όνομά της ηχούσε σαν την εβραϊκή λέξη "θάνατος", κάτι που βοηθούσε τον Ησαΐα στο φυσικό παιχνίδι των λέξεων. Άλλα στοιχεία του κειμένου, όπως η μεγάλη πλημμύρα μπορεί να αναφέρονται στους νεο-Ασσυρίους. Ο Ησαΐας προειδοποιεί ότι η Αίγυπτος και η Mut δε μπορούν να προστατεύσουν τον Ιούδα από την επίθεσή τους.

Seung Il Kang, "A Philological Approach to the Problem of King So (2 Kgs 17:4)", 241-248
Στο άρθρο υποστηρίζεται η ταύτιση που πρότεινε ο Kitchen με τον Φαραώ Osorkon V και την συμπληρώνει με κάποιες φιλολογικές λεπτομέρειες. Τα συμπεράσματα αυτής της μελέτης ωστόσο απαιτούν μία διαφοροποίηση της θέσης του Kitchen. Προτείνεται η κατανόηση της εβραϊκής λέξης ως μεταγραφή του s3-r στο όνομα του Osorkon w3-s3-r-kn, κι όχι απλά του s3.

Tod Linafelt / F.W. Dobbs-Allsopp, "Poetic Line Structure in Qoheleth 3:1", 249-259
Σε αυτό το σημείωμα υποστηρίζεται η κατανόηση του Εκκλ 3,1 ως στίχου (και αρχής του ποιήματος που ακολουθεί στο 3,2-8) και προτείνονται πιθανοί τρόποι χωρισμού των γραμμών οι οποίες οδηγούν σε ένα νέο τρόπο κατανόησης της δομής του ως διστίχου. Με περιορισμένη και εσφαλμένη χειρόγραφη μαρτυρία για το χωρισμό των γραμμών και χωρίς σαφή, σύγχρονα με την εποχή σχόλια στο θέμα, η δομή των γραμμών στα βιβλικά εβραϊκά ποιήματα πάντοτε χρειάζονται επαναπροσδιορισμό. ΟΙ συγγρφαείς εδώ ανέλαβαν ένα είδος αποκατάστασης του αρχικού χωρισμού, ο οποίος πιστεύουν ότι καταδεικνύει την αναγκαιότητα κατανόησης της δομής των γραμμών στο βιβλικό στίχο.

Ola Wikander, "The Hebrew Consecutive Wāw as a North West Semitic “Augment”: A Typological Comparison with Indo-European", 260-270
Το κλασικό πρόβλημα των εβραϊκών συμπερασματικών χρόνων προσεγγίζεται εδώ από μία διαφορετική οπτική γωνία: εκείνη της συγκριτικής γλωσσικής τυπολογίας. Στο άρθρο εξετάζονται παράλληλες τυπολογικές εξελίξεις μεταξύ των δυτικών σημιτικών γλωσσών και των ινδοευρωπαϊκών οι οποίες οδηγούν στη δημιουργία ρηματικών τύπων με την προσθήκη μίας "αύξησης" ή ενός χρονικού μορίου. Εδώ χρησιμοποιείται μία τυπολογική σύγκριση μεταξύ του συμπερασματικού wāw και της ινδοευρωπαϊκής αύξησης με σκοπό να τονισθούν κάποιοι από τους παράγοντες οι οποίοι εμπλέκονται ίσως στη γένεση των συμπερασματικών τύπων, καθώς επίσης για να καταστούν σαφείς κάποιες από τις τυπολογικές ομοιότητες στη ρηματική σύνταξη των δύο γλωσσικών οικογενειών.

Benjamin Ziemer, "Erklärung der wichtigsten 'demographischen' Zahlen des Numeribuches aus ihrem kompositionellen Zusammenhang", 271-287
Οι "δημογραφικοί" αριθμοί στους Αριθμούς ερμηνεύονται ως ένα αναπόσπαστο μέρος του αριθμητικού συστήματος, το οποίο συγκρατεί τη δομή της Πεντατεύχου. Ο αριθμός 79 των πατέρων φυλών και φατριών του Ισραήλ στο Αρ 26 είναι σημαντικός από αυτήν την άποχη. Επιπλέον κανείς πρέπει να λάβει υπόψη την ιστορία πρόσληψης στο Κουμράν και στο ραββινικό Ιουδαϊσμό, όπου οι αξιωματούχοι σύμφωνα με το Έξ 18 και Δτν 1 συνδυάζονται με έναν μεγάλο αριθμό Ισραηλιτικών ή με την ίδια την απογραφή. Καταδεικνύεται εδώ ότι ο Ισραήλ έπρεπε να αριθμεί ακριβώς 603550 άνδρες ώστε να έχει στη συνέχεια 79079αξιωματούχοι, όταν θα φεύγει από το Σινά. Κατά τον ίδιο τρόπο ο αριθμός 79 βρίσκεται πίσω από τον αριθμό των νεκρών εξαιτίας του mgph κατά τη διάρκεια των περιπλανήσεων στην έρημο, πίσω από τους αξιωματούχους σύμφωνα με τη δεύτερη απογραφή και τέλος πίσω από το παγκόσμιο χρονολογικό σύστημα της Πεντατεύχου.

Jonathan Burnside, "A 'Missing Case' in the Biblical Laws of Homicide and Asylum?", 288-291
Η Έξοδος παρέχει το "χαμένο κρίκο" στους βιβλικούς νόμου της ανθρωποκτονίας και του ασύλου. Εκεί ένα πραγματικά αθώος άνθρωπος αναζητά άσυλο για να προστατευθεί από μία ψευδή κατηγορία ανθρωποκτονίας.

Ο δεύτερος τόμος του βιβλίου του Πάπα για τον Ιησού / Pope's Jesus of Nazareth vol. 2

Από την επίσημη ιστοσελίδα του πρακτορείου ειδήσεων Zenit πληροφορούμαστε ότι ο δεύτερος τόμος του Πάπα Βενέδικτου 16ου για τον Ιησού είναι ήδη έτοιμος και έχει δοθεί προς έκδοση. Σύμφωνα με το δημοσίευμα το νέο πόνημα του Ποντίφικα έχει ως θέμα του το Πάθος και την Ανάσταση του Ιησού. Όπως συνέβη και με τον πρώτο τόμο το γερμανικό πρωτότυπο δόθηκε ταυτόχρονα στο γερμανικό εκδοτικό οίκο Herder και στον ιταλικό Libreria Editrice Vaticana. Ο δεύτερος έχει αναλάβει την έκδοση της ιταλικής μετάφρασης και την προώθησή του για μετάφραση και έκδοση σε εκδοτικούς οίκους άλλων χωρών.
Σχετικά με τον ακριβή χρόνο της έκδοσης παραθέτουμε αυτούσια τη δήλωση του πρακτορείου:

"It is hoped that the publication of the book will take place contemporaneously in the most widespread languages. Hence, no matter how fast it is, it will still require several months, given the time necessary for a careful translation of such an important and awaited text," the communiqué noted."

Για να διαβάσετε ολόκληρο το δημοσίευμα, πατήστε εδώ.

Επιγραφές από Ισραήλ / Παλαιστίνη / Inscriptions from Israel/Palestine

Παραπέμπουμε τους αναγνώστες του ιστολογίου στην ενδιαφέρουσα και χρήσιμη ιστοσελίδα ενός προγράμματος που εκπονεί το Brown University. Πρόκειται για έναν ιστοχώρο που φιλοξενεί το έργο της ερευνητικής ομάδας συγκέντρωσης και ψηφιοποίησης των επιγραφών από το Ισραήλ και την Παλαιστίνη γενικότερα. Ας σημειωθεί ότι αυτή η προσπάθεια καλύπτει ένα σημαντικό κενό στην έρευνα, καθώς απουσιάζει οποιαδήποτε διαδικτυακή πρόσβαση στο χρήσιμο αυτό επιγραφικό υλικό. Υπάρχει η δυνατότητα αναζήτησης των επιγραφών, ο αριθμός των οποίων προς το παρόν ανέρχεται στις 1.500. Για να βρεθείτε στη σχετική σελίδα, πατήστε εδώ.