Τρίτη 8 Οκτωβρίου 2019

Ένα αυτόγραφο του φιλόσοφου Φιλόδημου; / An autograph of philosopher Philodemus

Για την αξιοποίηση της τεχνολογίας στην ανάγνωση των απανθρακωμένων πλέον χειρογράφων των πόλεων του Βεζουβίου έγινε λόγος σε παλαιότερη ανάρτηση. Σύμφωνα με το άρθρο της ομάδας που εργάστηκε στην ανάγνωση του PHerc. 1691/1021 τα αποτελέσματα είναι εντυπωσιακά. Ο συγκεκριμένος πάπυρος είναι ένας από τους λίγους παπύρους του Herculaneum που περιέχει κείμενο στο verso. Το πρόβλημα με αυτόν τον πάπυρο, όπως και με άλλους από την ίδια πόλη, ήταν ότι όταν ο πάπυρος ξετυλίχθηκε στα 1796-1798 τα κομμάτιά του κολλήθηκαν επάνω σε χαρτόνι για να διατηρηθούν. Η πρώτη μεταγραφή επίσης δεν ήταν σε θέση να καταγράψει με ακρίβεια όλο το κείμενο. Σήμερα, με την αξιοποίηση της λεγόμενης τεχνικής της υπερφασματικής απεικόνισης στο βραχύ υπέρυθρο τμήμα του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος, οι ειδικοί κατόρθωσαν να αναγνώσουν σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό την πλευρά recto του παπύρου αλλά και τα κείμενα που είναι γραμμένα στη verso. Πρόκειται για το κείμενο του φιλοσόφου Φιλοδήμου της Ιστορίας της Ακαδημίας του Πλάτωνα. Ο PHerc. 1691/1021 φαίνεται να είναι το κείμενο που δούλευε μάλλον ο ίδιος ο Φιλόδημος κι οι σημειώσεις στο verso (όπως κι εκείνες στα περιθώρια του recto) είναι διορθώσεις και προσθήκες στο κείμενο εργασίας. Στην ταυτοποίηση των σημειωμάτων στο verso βοήθησαν και τα σχεδιάσματά τους που έγιναν πριν τα τμήματα του παπύρου κολληθούν στο χαρτόνι και τα οποία σήμερα φυλάσσονται στην Οξφόρδη. Κάποια άλλα από αυτά τα σημειώματα μας ήταν γνωστά από άλλους παπύρους του έργου. Σε κάθε περίπτωση ο γραφικός χαρακτήρας στη verso φαίνεται να είναι διαφορετικός από εκείνον του recto και τα σημειώματα να προστέθηκαν μετά την ολοκλήρωση της recto πλευράς. Ένα τέτοιο εύρημα είναι πραγματικά μοναδικό στο είδους του για πολλούς λόγους. Πρώτον, γιατί μας παρέχει πρόσβαση σε ένα κείμενο της αρχαίας ελληνικής γραμματείας για το οποίο δεν έχουμε πολλές πληροφορίες. Δεύτερον, γιατί μας δίνει πληροφορίες για τον τρόπο συγγραφής κι έκδοσης ενός κειμένου στον αρχαίο κόσμο και το τι μπορεί να σημαίνει αυτόγραφο. Ιδιαίτερα το τελευταίο έχει σημασία και για την αναζήτηση των αυτόγραφων των κειμένων της Καινής Διαθήκης. Κείμενα, όπως ο PHerc. 1691/1021, αποδεικνύουν ότι μάλλον είναι εξαιρετικά δύσκολο να ταυτοποιηθεί ένα τέτοιο κείμενο καθώς ακόμη και το γραπτό κείμενο χαρακτηρίζεται από ρευστότητα ήδη στα πρώτα του βήματα. Η διάσωση του PHerc. 1691/1021 αποτελεί ένα ευτυχές αλλά σπάνιο ατύχημα:

Δευτέρα 7 Οκτωβρίου 2019

Αποκαλυπτική και Ιησούς / Jesus and Apocalypticism

Το θέμα της αποκαλυπτικής διδασκαλίας και σκέψης του Ιησού έχει απασχολήσει αρκετά τη βιβλική έρευνα. Στη σελίδα Ancient Jew Review η Lynne Moss Bahr παρουσιάζει το περιεχόμενο του νέου της βιβλίου με τον τίτλο “The Time Is Fulfilled”: Jesus’s Apocalypticism in the Context of Continental Philosophy, Τ & T Clark 2019:

Στο τρέχον τεύχος του Biblical Annals / In the current issue of Biblical Annals

Biblical Annals 9:3 (2019)

Ο χώρος στην ελληνιστική φιλοσοφία / Space in hellenistic philosophy

Από τον εκδοτικό οίκο deGruyter κυκλοφόρησε κι είναι διαθέσιμος ως open access ένας συλλογικός τόμος με θέμα την έννοια του χώρου στην ελληνιστική φιλοσοφία:

Christoph  Helmig -  Christoph Horn - Graziano Ranocchia, Space in Hellenistic Philosophy: Critical Studies in Ancient Physics. Berlin: deGruyter 2014
ISBN: 9783110365856

Σάββατο 5 Οκτωβρίου 2019

Τα πατερικά παραθέματα της ΚΔ: το παράδειγμα του Λκ 1:50 / Patristic citation of the NT: the case of Lk 1:50

Στο ιστολόγιο Evangelical Textual Criticism ο Elijah Hixson παρουσιάζει τις πατερικές μαρτυρίες για τη φράση "εἰς γενεὰς καὶ γενεάς". Από τα όσα παραθέτει μάλλον τα πατερικά κείμενα (κι ειδικότερα ο Ωριγένης κι ο Χρυσόστομος) δε φαίνεται να στηρίζουν με απόλυτη βεβαιότητα αυτήν τη γραφή. Αυτό που προκύπτει από τη λεπτομερή ανάλυση του Hixson είναι ότι τα πατερικά παραθέματα, ακόμη και στις κριτικές εκδόσεις, θα πρέπει να εξετάζονται με προσοχή. Φυσικά εδώ επανέρχεται το βασικό αίτημα της ανάγκης έκδοσης κριτικών κειμένων για τους Πατέρες.

Η Βίβλος στη μεταμοντέρνα εποχή / The Bible in postmodern times

Με αφορμή δυο νέα βιβλία που πραγματεύονται τη σημασία και τους τρόπους ανάγνωσης της Βίβλου στη μεταμοντέρνα εποχή (R. W. L. Moberly, The Bible in a Disenchanted Age: The Enduring Possibility of Christian Faith και Dale B. Martin, Biblical Truths: The Meaning of Scripture in the Twenty-First Century) η Amy Peeler συζητά τις μεγάλες αλλαγές στον τρόπο ανάγνωσης των βιβλικών κειμένων και κυρίως η κριτική στάση απέναντι στην παλαιότερη ιστορικοκριτική προσέγγισή τους:

Τα πορνεία της αρχαίας Πομπηίας / The brothels of ancient Pompeii

Η Sarah Bond σχολιάζει το νέο βιβλίο της Sarah Levin-Richardson (The Brothel of Pompeii: Sex, Class, and Gender at the Margins of Roman Society, CUP 2019) και συζητά τη λειτουργία των πορνείων στην Πομπηία με βάση τα αρχαιολογικά ευρήματα από την αρχαία πόλη:

Στο τρέχον τεύχος του BASP / In the current issue of BASP

Bulletin of the American Society of Papyrologists 56 (2019)

  • Nikos Litinas, "On the Usefulness of the North Wind in a Chreia Diogenis Cynici (P.Mich. inv. 6216z20): An Ancient Student Response Card?" 39-53 (abstract)
  • Lajos Berkes - W. Graham Claytor, "Two Petitions Addressed to Village Epistatai," 55-63 (abstract)
  • Matt Gibbs - C. Michael Sampson, "A First-Century Receipt from the Receivers of Public Clothing in Tebtunis (P.Tebt.UC 1607c)," 65-78 (abstract
  • Adrienn Almásy-Martin -   Ruth Duttenhöfer, "Greek Tax Receipts from Abydos in the British Museum," 79-93 (abstract)
  • Giulio Iovine, "Unpublished Latin Papyri from Dura-Europos at the Beinecke Library," 95-116 (abstract)
  • Graziano Ranocchia, "P.Herc. 1015/832: Book 15, 16, or 19 of Philodemus' On Rhetoric?" 167-172 (abstract)
  • Jacob W. Peterson, "An Updated Correction List for Chester Beatty BP II + P.Mich. Inv. 6238 (Gregory-Aland Papyrus 46 [P46])," 173-195 (abstract)
  • Richard L. Phillips, "Ritual Evidence and the Art of Going Unnoticed in PGM I 222-231 and 247-262," 197-203 (abstract)
  • Christopher A. Faraone, "Protection against Fear of Punishment from Hecate Ereschigal: Another Look at a Magical Recipe in Michigan (PGM LXX 4-19)," 205-224 (abstract)
  • Eddy Lanciers, "Antaios, a Ptolemaic Strategos of Alexandria," 225-231 (abstract)
  • Thomas Backhuys, "Apomoira für die Rachegöttinnen: Neuedition von PUG 4.155," 233-249 (abstract)
  • Charikleia Armoni, "Notes on Papyri," 251-257 (abstract)
  • Ines Bogensperger - Aikaterini Koroli, "Textile Terminology in the Apollonios Archive: A New Approach to the Meaning of Entype in P.Giss.Apoll. 20," 259-274 (abstract)
  • A. Papathomas - N. Kanavou, "P.Philammon, 'Law Cases' 1-6 (= BGU 4.1024, pp. 3.1-6.2): Some Textual Notes," 275-286 (abstract)

Στο τρέχον τεύχος του ZThK / In the current issue of ZThK

Zeitschrift für Theologie und Kirche 141:1 (2019)
  • Georg Braulik, "Wenn Gott versucht : zur "Theodizee der Erprobung" im Alten Testament," 22-43
  • Michael Theobald, "Theologie und Anthropologie: fundamentaltheologische Aspekte des johanneischen Offenbarungsverständnisses," 44-63