Τρίτη 27 Ιανουαρίου 2015

Comparative Oriental Manuscript Studies

To βιβλίο Comparative Oriental Manuscript Studies: An Introduction διατίθεται ελεύθερο στο διαδίκτυο σε μορφή pdf:

Comparative Oriental Manuscript Studies: An Introduction

Το τρέχον τεύχος του JBL / The current issue of JBL

Journal of Biblical Literature 133:4 (2014)

  • Guy Darshan, "The Origins of the Foundation Stories Genre in the Hebrew Bible and Ancient Eastern Mediterranean," 689-709 (abstract)
  • Dominik Markl, "No Future without Moses: The Disastrous End of 2 Kings 22–25 and the Chance of the Moab Covenant (Deuteronomy 29–30)," 711-728 (abstract)  
  • David Z. Moster, "The Levite of Judges 17–18," 729-737 (abstract)
  • Zoltán Schwáb, "The Value of a Curious Translation: Revisiting Proverbs 2:5," 739-749 (abstract)
  • Eran Viezel, "סַנְסִנָּיו (sansinnāyw; Song of Songs 7:9) and the Palpal Noun Pattern," 751-756 (abstract)
  • Dalit Rom-Shiloni, "'How can you say, 'I am not defiled …'?' (Jeremiah 2:20–25): Allusions to Priestly Legal Traditions in the Poetry of Jeremiah," 757-775 (abstract)
  • Robin Waugh, "The Testament of Job as an Example of Profeminine Patience Literature,"  777-792 (abstract)
  • Mark Goodacre, "A Flaw in McIver and Carroll's Experiments to Determine Written Sources in the Gospels," 793-800 (abstract)
  • Paula Fredriksen, "Paul's Letter to the Romans, the Ten Commandments, and Pagan “Justification by Faith”," 801-808 (abstract)
  • James Ware, "Paul's Understanding of the Resurrection in 1 Corinthians 15:36–54," 809-835 (abstract)


SBL Forum 

  • Françoise Mirguet, "Emotional Responses to the Pain of Others in Josephus's Rewritten Scriptures and the Testament of Zebulun: Between Power and Vulnerability," 838-857 (abstract)
  • Sarah Judith Pearce, "Pity and Emotion in Josephus's Reading of Joseph," 858-862 (abstract)
  • Donald Lateiner, "Pain and Pity in Two Postbiblical Responses to Joseph's Power in Genesis," 863-868 (abstract)
  • David Konstan, "The Varieties of Pity," 869-872

Δευτέρα 26 Ιανουαρίου 2015

Συνέδριο για τους άγαμους και τον άγαμο βίο στην αρχαιότητα / Conference on singles and the single life in antiquity

Ένα ενδιαφέρον συνέδριο για όλους τους ανύπαντρους του ελληνορωμαϊκού κόσμου θα λάβει χώρα στη Ρώμη το Μάη 2015:

Singles and the Single Life
in the Roman and Later Roman Worlds

Rome, 28–30 May 2015

Organizers: Sabine R. Huebner (Basel) and Christian Laes (Antwerp, Brussels, Tampere)

Academia Belgica (Via Omero 8, 00197 Roma, Italia)

Thursday, May 28, 2015

15:30-16:00 Welcome & Coffee

16:00-16:30 Christian Laes „What’s in a Single? Roman Antiquity and a Comparative World Approach“                                                                    

Panel I: Demographic, Archaeological, and Socio-Economic Approaches
Chair: Christian Laes

16:30 – 17:00 Sabine Huebner „The Demographic Background for Singles: Roman Egypt and Beyond“

17:00 – 17:30  Anna Boozer „Looking for Singles in the Archaeological Record"                

17:30-18:00 Wim Broekaert „Singleness as Business Strategy? Economic Incentives or Drawbacks of Living Alone“                                                                            

18:00 – 18:30 Discussion

18:30-19:30 Reception


Friday, May 29, 2015

Panel II: Singles in Judaism; Chair: Ville Vuolanto

9:30-10:00 Ranon Katzoff „Age at Marriage of Jewish Girls in Late Antiquity and the Rabbinic Rejection of Singleness“

10:00-10:30 John Martens „Was Jesus Single?“

10:30-11:00 Coffee break

11:00-11:30 Kevin Funderburk „Contesting the Temple: Nazirite vows and primitive Christian celibacy“

11:30-12:00 Discussion

12:00-14:00 Lunch

Panel III: Being Single in the Roman world; Chair: Sabine Huebner

14:00– 14:30 Judith Evans Grubbs „Penalizing celibacy? A Socio-cultural approach to Augustus’ marriage legislation“

14:30-15:00  Harri Kiiskinen “Living “Single” by Catullus and Cicero”

15:00-15:30 Elina Pyy „Detecting Roman Ideas on Female Singleness: a Literary Perspective“

15:30-16:00 Coffee break

16:00-16:30 Single Hanne Sigismund Nielsen „Commemoration in Latin Epigraphy“

16:30-17:00 Mina Petrova Petrova „Single as a Lena. The Depiction of Procuresses in Roman Augustan Literature“

17:00-17:30 Ilse Mueller „Single Women and Slaves in Roman Antiquity“

17:30-18:00 Discussion

20:00 Conference Dinner


Saturday, May 30, 2015

Panel IV: Late antique Christianity: the rise of the ideal of being single
Chair: John Martens

9:00-9:30 Thomas Goessens „Single Commemoration in Christian inscriptions from Rome“

9:30-10:00 Raffaella Cribiore „Three Different Ways of Life: Being Single in the Fourth Century CE“

10:00-10:30 Ville Vuolanto „Ascetics as Single Men and Women“                                                                      
10:30-11:00 Geoff Nathan „Augustine, “Philosophical Retirement” and the Singles Life“

11:00-11:30 Coffee break

11:30-12:00 Stephanos Efthymiadis „Singles in Early Byzantine Literature“

12:00-12:30 Jennifer Cromwell „’Listen to my mistreatment’: Coptic evidence for the difficulties faced by single women in Late Antique and early Islamic Egypt            „                                      
12:30-13:00 Discussion

13:00-14:30 Lunch

Panel V: Comparative voices; Chair: Christian Laes and Sabine Huebner

14:30-15:00 Mohammed Hocine Benkheira „Singles and Celibacy in Early Islam“

 15:00-15:30 Julie De Groot „Singleness in the Early Modern Period: How Do Historians Cope with It?“

15:30-16:00 Matteo Manfredini “Singleness in the Libri Animarum (19th Century Italy)“

15:30-16:00 Final Discussion

Η συνάντηση για το μήνα Ιανουάριο του Σεμιναρίου Ορθοδόξου Ερμηνευτικής Θεολογίας / The January Meeting of the Seminary of Orthodox Hermeneutic Theology

H συνάντηση για το μήνα Ιανουαρίου του Σεμιναρίου Ορθοδόξου Ερμηνευτικής Θεολογίας του Τομέα Αγίας Γραφής και Πατερικής Γραμματείας του Τμήματος Ποιμαντικής & Κοινωνικής Θεολογίας ΑΠΙ είναι αφιερωμένη στα θέματα θεολογίας και περιβάλλοντος. Η εκδήλωση γίνεται με τη στήριξη της Επιτροπής Ερευνών ΑΠΘ και στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος "Βιβλικές αποκαλυπτικές προσδοκίες και οικολογία"

"Θεολογία και Περιβάλλον: 
προβληματισμοί και οικο-θεολογικές προτάσεις μέσα από τη χριστιανική κειμενική παράδοση"

Πρόγραμμα
Ελένη Αντωνοπούλου (ΕΔΙΠ): "Το περιβάλλον ως πρόκληση στην κοινωνία της επικινδυνότητας"
Aπόστολος Κραλίδης (επίκ. καθηγητής): "Θρησκείες και περιβάλλον"
Αικατερίνη Τσαλαμπούνη (επίκ. καθηγήτρια): "Η αξιοποίηση των βιβλικών κειμένων στις οικο-θεολογικές συζητήσεις – το ζήτημα των αποκαλυπτικών κειμένων"
Συμεών Πασχαλίδης (καθηγητής): "Ο άνθρωπος και τα ζώα στην πατερική και μοναστική παράδοση: Το οικολογικό πρότυπο του προπτωτικού ανθρώπου"
Δέσποινα Μιχελάκη (υπεύθυνη Γραφείου Περιβαλλοντικής Αγωγής - Δ/νση Βθμιας Δυτικής Θεσσαλονίκης): "Περιβαλλοντική Εκπαίδευση στη Βθμια εκπαίδευση: δυνατότητες και προοπτικές"

Βιβλιοκρισία του βιβλίου της Kyle Harper, From Shame to Sin / Book review of Kyle Harper’s From Shame to Sin

Στην σελίδα Marginalia αναρτήθηκε η βιβλιοκρισία του βιβλίου της Kyle Harper, From Shame to Sin: The Christian Transformation of Sexual Morality in Late Antiquity, Harvard University Press, 2013 από την Susanna Drake: 

Στο τρέχον τεύχος του JJS / In the current issue of JJS

Journal of Jewish Studies 65:2 (2014)

  • Yonatan Adler, "The myth of the ̓ôṣār in Second Temple-period ritual baths: an anachronistic interpretation of a modern-era innovation" (abstract)
  • Rella Kushelevsky, "Rabbinic sage stories in Midrashic compilations: an intertextual reading of the Usha synod narrative in Song of Songs Rabbah 2:5 and Deuteronomy 27:9" (abstract)

Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2015

Το τρέχον τεύχος του Interpretation / The current issue of Interpretation

Interpretation: A Journal of Bible and Theology 


  • Shelly Rambo, "Spirit and Trauma," 7-19 (abstract)
  • Christopher G. Frechette, "The Old Testament as Controlled Substance: How Insights from Trauma Studies Reveal Healing Capacities in Potentially Harmful Texts," 20-34 (abstract)
  • Adele Reinhartz, "Incarnation and Covenant: The Fourth Gospel through the Lens of Trauma Theory," 35-48 (abstract)
  • Martin O’Kane, "Trauma and the Bible: The Artist’s Response," 49-62 (abstract)
  • Nathan Solomon, "'Only God Can Judge Me': Faith, Trauma, and Combat," 63-75 (abstract)


Between Text and Sermon

  • Wendy Farley, "Luke 7:36–50," 76-77
  • George C. Anderson, "Lamentations 2:1–13," 78-80
  • Robert R. Laha, Jr., "Psalm 88," 81-84
  • James L. Crenshaw, "Job 3," 85-87

Ένα νέο βιβλίο για τον Konstantin Tischendorf / A new book on Konstantin Tischendorf

Media of Constantine TischendorfΑπό τον εκδοτικό οίκο Bloomsbury κυκλοφόρησε το νέο βιβλίο του Stanley Porter σχετικά με τη ζωή και το έργο του Konstantin Tischendorf, με το πρόσωπο του οποίου συνδέθηκε η  ανακάλυψη του Σιναϊτικού Κώδικα. Το νέο αυτό βιβλίο περιέχει τη βιογραφία του Tischendorf καθώς και μία σχολιασμένη επανέκδοση του έργου του Tischendorf για τα ευαγγέλια:

Stanley Porter, Constantine Tischendorf: The Life and Work of a 19th Century Bible Hunter, Bloomsbury /  T&T Clark 2015 
200 σελίδες
ISBN: 9780567658029
£16.99

Description (περιγραφή)
Constantin von Tischendorf was a pioneer. He existed in an age when biblical studies as we know it was being formed, when the quest for forgotten manuscripts and lost treasures was being undertaken with no less zeal and intrigue than it is today. It was Tischendorf who found, and preserved, the oldest extant version of the complete bible that we know of, the so-called Codex Sinaiticus, which he discovered in poor condition at St Catherine's Monastery at the foot of Mount Sinai, in 1846.

With the discovery of the Codex Tischendorf, and others, was to take the study of biblical texts further than ever before, through linguistic methods, and attention to the most ancient sources available. In many ways Tischendorf was a father figure of the modern Historical Critical Method.

In this short biography, Stanley E. Porter, himself one of the most respected scholars of the New Testament and Koine Greek currently writing, gives a portrait of Tischendorf's life and work, together with an annotated republication of Tischendorf's influential work on the Gospels. 

Published to celebrate Tischendorf's bicentenary, in 2015, this volume will be a must for those seeking to understand how the study of biblical manuscripts began, and to understand the man who discovered the oldest version of the bible as we know it. 

Table of Contents (Περιεχόμενα)
Foreword
Part One
Chapter One: Introduction and Context
Chapter Two: The Life of Constantin Tischendorf
Chapter Three: The Work of Constantin Tischendorf
Chapter Four: Conclusion
Part Two
Introduction by Stanley E. Porter
When Were Our Gospels Written? 
Chapter I. Ecclesiastical Testimony
Chapter II. The Testimony of Heretics and Heathen During the Second Century
Chapter III. Apocryphal Literature
Chapter IV. Testimony of Apostolic Fathers. Barnabas-Papias
Chapter V. Manuscripts and Versions of the Second Century
Bibliography
Indexes - See more at: http://www.bloomsbury.com/uk/constantine-tischendorf-9780567658029/#sthash.9AxpXyCh.dpuf

To σπάραγμα του κατά Μάρκον και πάλι / The Mark fragment again

Ο James D. Tabor στο ιστολόγιό του TaborBlog επανέρχεται στο θέμα του αρχαιότερου σύμφωνα με κάποια δημοσιεύματα σπαράγματος του κατά Μάρκον και δίνει κάποιες ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την ιστορία δημοσιοποίησής του:

Σάββατο 24 Ιανουαρίου 2015

Λκ 19,1-10 / Lk 19:1-10

Το αυριανό ευαγγελικό ανάγνωσμα είναι η γνωστή αφήγηση της συνάντησης του Ιησού με τον αρχιτελώνη Ζακχαίο. Ανήκει στο λεγόμενο ιδιαίτερο υλικό του Λουκά και διακόπτει τη ροή της αφήγησης σχετικά με την πορεία του Ιησού προς τα Ιεροσόλυμα, την οποία ο ευαγγελιστής δανείζεται από τον Μάρκο.
Στην ιστορία της ερμηνείας η περικοπή ερμηνεύεται παραδοσιακά ως η έκφραση της χάριτος και της σωτηρίας που παρέχει ο Θεός απλόχερα σε όλους τους ανθρώπους. Μία μικρή μερίδα, ωστόσο, θεωρεί ότι η βαρύτητα εδώ βρίσκεται στο ίδιο το πρόσωπο του Ζακχαίου και στην αξιοποίηση από μέρους του της ευκαιρίας που του προσφέρεται με την άφιξη του Ιησού. Αφήνοντας κατά μέρος την δογματική συζήτηση που κρύβεται πίσω από τον σχολαστικό τονισμό της μίας ή της άλλης ερμηνευτικής θέσης (σωτηρία διά της χάριτος - σωτηρίας μέσω των έργων) στη συνέχεια θα δώσουμε μερικά στοιχεία από την ενδοκειμενική ανάγνωση του κειμένου, η οποία αναδεικνύει ιδιαίτερες θεολογικές πτυχές της συγκεκριμένης περικοπής. Με τον όρο ενδοκειμενικότητα εδώ εννοούμε τη συγχρονική ανάγνωση του κειμένου κατά την οποία αναζητούμε τους πιθανούς δεσμούς (φραστικούς και ιδεολογικούς) μεταξύ διαφορετικών  σημείων του ίδιου κειμένου με σκοπό να κατανοήσουμε πώς τα επιμέρους αυτά τμήματα του κειμένου συγκροτούν το κείμενο / έργο στο σύνολό του καθώς και ποιο είναι το νόημα του καθενός από αυτά τα μέρη. 

Μία τέτοια ανάγνωση δεν ακυρώνει τη διαχρονική ανάλυση του κειμένου. Αντίθετα θα πρέπει να θεωρηθούν ως αλληλοσυμπληρούμενες. Για παράδειγμα, η παρατήρηση ότι εδώ συνδυάζονται πιθανόν δύο διαφορετικές ιστορίες, αυτή του Ζακχαίου (στ. 2-6. 8) κι εκείνη της αντιπαράθεσης του Ιησού με όσους τον κατηγορούσαν για τη συναναστροφή του με τους τελώνες κι άλλους αμαρτωλούς (στ. 7.9-10), συμπληρώνει τα όσα προκύπτουν από τη συγχρονική ανάγνωση της περικοπής σχετικά με το κέντρο βάρους και το νόημά της. 

Οι εξής ενδοκειμενικές συνδέσεις φαίνονται σημαντικές:
- η ιστορία του Ζακχαίου συνδέεται άμεσα με τα όσα λέει ο Ιησούς στο Λκ 18, όπου και πάλι η συνάφεια είναι εκείνη της αντιπαράθεσης του Ιησού με όσους τον κατακρίνουν για τις σχέσεις του με τους τελώνες και τους αμαρτωλούς. Οι αντίπαλοι του Ιησού (εκεί δεν είναι όλοι οι παρευρισκόμενοι αλλά οι Φαρισαίοι κι οι γραμματείς) στο 15,2 "διεγόγγυζον" όπως κι εδώ (στ. 7· βλ, επίσης την ιστορία του Λευί στο 5,27-32, όπου χρησιμοποιείται παρόμοια έκφραση). Και το θέμα εκεί είναι πάλι οι "αμαρτωλοί". Στο Λκ 15 ο Ιησούς, ωστόσο, χαρακτηρίζει όλους αυτούς τους αμαρτωλούς ως "χαμένους" (και λέει τις τρεις γνωστές παραβολές για χαμένα πράγματα, μία δραχμή, ένα πρόβατο κι ένα γιο) τα οποία όμως στο τέλος βρίσκονται (15,4-6.8-9.24.32). Κι εδώ, στον στ. 10, ο Ιησούς έρχεται να βρει το "ἀπολωλός" (βλ. επίσης ότι ο Ζακχαίος δεν προλαβαίνει να πει ή να κάνει κάτι κι ο Ιησούς αναλαμβάνει την πρωτοβουλία να έρθει στο σπίτι του).
- η λέξη "σήμερον", η οποία χρησιμοποιείται στην περικοπή δύο φορές. Πρόκειται για τη δεύτερη φορά που συναντούμε στο Λκ τη λέξη. Η πρώτη ήταν στο κήρυγμα του Ιησού στη Ναζαρέτ (4,21), όπου ο Ιησούς χρησιμοποιεί για να δηλώσει ότι στο πρόσωπό του εκπληρώνεται η προφητεία του Ησαΐα την οποία προηγουμένως διάβασε. Αυτό το κήρυγμα έχει προγραμματική θέση μέσα στο κατά Λουκάν ευαγγέλιο (δηλ. προετοιμάζει και περιέχει συμπυκνωμένα βασικά θέματα της μετέπειτα αφήγησης). Από τον τρόπο που χρησιμοποιείται, λοιπόν, στην περικοπή του Ζακχαίου η λέξη ξανά (και μάλιστα στην πρώτη περίπτωση μαζί με το ρ. "δεῖ", το οποίο ο Λκ χρησιμοποιεί για δηλώσει ότι εκπληρώνονται οι προφητείες) υποδηλώνεται ότι η αποδοχή του αμαρτωλού Ζακχαίου είναι εκπλήρωση της αποστολής του Ιησού στον κόσμο και της προφητείας για τη λύτρωση όσων την έχουν ανάγκη. Η σωτηριολογική ανάγνωση της λ. "σήμερον" επιβεβαιώνεται και με τα όσα λέει ο Ιησούς στο στ. 10 (ἦλθεν γὰρ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ζητῆσαι καὶ σῶσαι τὸ ἀπωλολός). 
- το θέμα της συναναστροφής του Ιησού με τους τελώνες απαντά σε διάφορα σημεία του Λκ (στα κεφ. 5 και 15). Εξίσου χαρακτηριστικό στο Λκ είναι το θέμα της σωτηρίας, η οποία προσφέρεται σε όλους αδιάκριτα και ιδιαίτερα στους αμαρτωλούς. Η περικοπή του Ζακχαίου συνδέεται άμεσα και με την παραβολή του Τελώνη και του Φαρισαίου (18,9-14). Για την ακρίβεια, η ιστορία του Ζακχαίου ερμηνεύει με τη μορφή της αφήγησης την παραβολή. Ένας ενδιαφέρον σύνδεσμος είναι τα ρήματα "ἀνέβη" και "κατέβη", τα οποία και στις δύο περιπτώσεις χρησιμοποιούνται σε σχέση με τον τελώνη και συνδέονται άμεσα και με την πνευματική/ψυχική τους κατάσταση. Ο Φαρισαίος της παραβολής ανεβαίνει στο Ναό να συναντήσει τον Θεό και να δηλώσει τη μετάνοιά του και κατεβαίνει δικαιωμένος. Ο Ζακχαίος ανεβαίνει στο δένδρο για να δει τον Ιησού και κατεβαίνει με τη σειρά του δικαιωμένος, αφού ο Ιησούς έρχεται στο σπίτι του.
- ο τρόπος που εκδηλώνει ο Ζακχαίος τη μετάνοιά του θυμίζει τον τρόπο που ο Ιωάννης ο Βαπτιστής στο Λκ προτρέπει τους στρατιώτες και τους τελώνες στο 3,11 εξ. Κι ο Ζακχαίος φέρει καρπούς μετανοίας, είναι επομένως έτοιμος να δεχτεί την βασιλεία του Θεού που έρχεται στο πρόσωπο του Ιησού.
- Ο Ιησούς χαρακτηρίζει τον Ζακχαίο ως "υἱὸ Ἀβραάμ". Εκτός από την ιστορική διάσταση (ο Ζακχαίος φέρει ιουδαϊκό όνομα, τον εξελληνισμένο τύπο του εβρ. Ζακκάι που θα πει αυτός που είναι καθαρός, αθώος) η αναφορά στον Αβραάμ έχει κι ένα βαθύτερο σωτηριολογικό περιεχόμενο. Ήδη στα 1,54-55.73-74 η σωτηρία συνδέεται άμεσα με την υπόσχεση που δόθηκε στον Αβραάμ κι η ιστορία του Ζακχαίου είναι μία πτυχή της εκπλήρωσης αυτής της υπόσχεσης. Ότι η προφητεία εκπληρώνεται στο πρόσωπο του Ιησού είναι μία έμμεση αλλά σαφής μαρτυρία για την ταυτότητά του (βλ. ιδιαίτερα 7,22). 

Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω φαίνεται ότι ο σκοπός του ευαγγελιστή δεν ήταν να αφηγηθεί απλά την ιστορία ενός αμαρτωλού που συνάντησε τον Ιησού (δεν έχει δηλ. καθαρά βιογραφικό χαρακτήρα), αλλά να υπογραμμίσει μέσα από ένα παράδειγμα, του Ζακχαίου, αυτό που λέγεται στον τελευταίο στίχο της περικοπής για τη σωτηρία του αμαρτωλού. Μέσα από τον συνδυασμό των δύο διαφορετικών ιστοριών και με τις ενδοκειμενικές συνδέσεις που αναφέρθηκαν παραπάνω υπογραμμίζεται ένα σημαντικό θέμα του Λκ, εκείνο της γενναιόδωρης προσφοράς της σωτηρίας προς όλους όσους την επιζητούν. Ο τελευταίος στίχος καθιστά σαφές ότι το κέντρο της ιστορίας δεν είναι ο Ζακχαίος αλλά ο ίδιος ο Ιησούς κι η σωτηρία κι η άφεση που χαρίζει στον Ζακχαίο είναι δική του πρωτοβουλία και δωρεά.