Τέταρτη συνάντηση Σεμιναρίου Ορθοδόξου Ερμηνευτικής / Fourth Meeting of the Seminar of Orthodox Hermeneutics

Αύριο Τετάρτη 20 Ιανουαρίου 2010, ώρα 18:00 θα πραγματοποιηθεί η προγραμματισμένη τέταρτη συνάντηση του Σεμιναρίου Ορθοδόξου Ερμηνευτικής Θεολογίας του Τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας του Α.Π.Θ.

Εισηγητής θα είναι ο καθ. της Π.Δ. και Πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ. κ. Δημήτριος Καϊμάκης:

Η ιουδαϊκή αποκαλυπτική και η θεολογία της

Την παρουσίαση του ομιλητή και του έργου του θα κάνει ο επίκ. καθ. της Π.Δ. του Τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας Α.Π.Θ. κ. Αθ. Παπαρνάκης.

Τα πρακτικά του Συνεδρίου για τον Απόστολο Παύλο και την Κόρινθο / The proceedings and papers of the International Conference "Paul and Corinth"

Κυκλοφόρησαν σε δύο τόμους από τον εκδοτικό οίκο ΨΥΧΟΓΙΟΣ οι εισηγήσεις που διαβάστηκαν στο διεθνές επιστημονικό συνέδριο που πραγματοποιήθηκε το Σεπτέμβριο του 2007 στην Κόρινθο με τον τίτλο:

"Απόστολος Παύλος και Κόρινθος. 1950 χρόνια από τη συγγραφή των επιστολών προς Κορινθίους. Ερμηνεία -Θεολογία - Ιστορία ερμηνείας - Φιλολογία - Φιλοσοφία - Εποχή"

"Saint Paul and Corinth. Proceedings of the International Scholarly Conference"

Όπως φανερώνουν και τα περιεχόμενα των δύο τόμων, που θα παραθέσουμε στη συνέχεια, οι εισηγήσεις κάλυψαν ένα πολύ ευρύ φάσμα της έρευνας της ερμηνείας των σχετικών με την επίσκεψη του αποστόλου στην πόλη της Κορίνθου καθώς και των δύο επιστολών που έστειλε στα μέλη αυτής της εκκλησίας. Είναι πραγματικά ένα σημαντικό επιστημονικό εργαλείο, χρήσιμο σε κάθε ερευνητή που θέλει να ενημερωθεί για την παρουσία του αποστόλου - την φυσική ή εκείνη μέσω των επιστολών του - στην πόλη της Κορίνθου. Αξίζουν πραγματικά πολλά συγχαρητήρια και στους εκδότες των δύο τόμων που συγκέντρωσαν τις εισηγήσεις και επιμελήθηκαν αυτής της προσεγμένης έκδοσης.

Τόμος 1

ISBN: 978-960-453-659-7

28 ευρώ

Τόμος 2

ISBN: 978-960-453-660-3

28 ευρώ

Περιεχόμενα

Τόμος 1

Α΄ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ – GREETINGS (49-61)

Β΄ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΟΜΙΛΙΕΣ – INTRODUCTORY SPEECHES

• Γαλίτη Γεωργίου, "Ἡ Κόρινθος τήν ἐποχή τοῦ ἀποστόλου Παύλου" 65-74
• Μικρογιαννάκη Εμμανουήλ, "Η Κόρινθος ως πολλαπλούς κόμβος", 75-80
• Μπελέζου Κωνσταντίνου ’Ι., "Εἰσαγωγικά στό βίο τοῦ ἀποστόλου Παύλου: Σταθμοί τῆς πορείας του μέ βάση τήν ἀφήγηση τῶν Πράξεων", 81-90
• Παπαδόπουλου Στυλιανοῦ Γ., "Ὁ Παῦλος τῶν Ἐθνῶν: Σφαιρικὴ ἀναφορὰ", 91-125

Γ΄ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ (κατ’ ἀλφαβητική σειρά τῶν Εἰσηγητῶν) –
PAPERS (Alphabetical)

• Ἀντωνοπούλου Ἀθανασίου / Τερέζη Χρήστου, "Διάλογος βιβλικῆς καί φιλοσοφικῆς ἑρμηνείας: Ἀποστόλου Παύλου Α΄πρός Κορινθίους καί Ἀριστοτέλους Πολιτικά", 129-192
• von Arx Urs, "Gibt Paulus in 1 Kor 7 eine Interpretation von Gal 3,28? Zugleich ein Beitrag zur relativen Chronologieder Paulusbriefe", 193-222
• Ατματζίδη Χαραλάμπου, "O απόστολος Παύλος και το ζήτημα της δουλείας (Α΄ Κορ 7,20-21)", 223-264
• Balla Peter, "'From glory to glory' – Paul’s use of the Old Testamentin Corinthians", 265-280
• Βασιλειάδη Πέτρου, "Σύγχρονες προσεγγίσεις της παύλειας θεολογίας", 281-302
• Baumert Norbert, "Eine Lanze für die Korinther – oder eine Ehrenrettung", 303-310
• Bieringer Reimund, "Dying and Being Raised For:Shifts in the Meaning of ὑπὲρ in 2 Corinthians 5:14-15", 311-328
• de Boer Martinus, "The Deniers of the Resurrection of the Deadand their Social Status in Roman Corinth", 329-346
• Breytenbach Cilliers, "Explaining the foolishness of the cross (1 Cor 1:18): New material on the origin of Paul’s metaphorson the death of Christ", 347-356
• Γαλάνη Ιωάννου Λ., "Η αθλητική ορολογία του Αποστόλου Παύλουστην πρώτη προς Κορινθίους επιστολή", 357-364
• Caragounis Chrys C., "A House Church in Corinth? An Inquiryinto the Structure of Early Corinthian Christianity", 365-418
• Γιοκαρίνη Κωνσταντίνου Ν., "Ἐπιδράσεις τῶν πρός Κορινθίους ἐπιστολῶν τοῦ Παύλου γιά τή θέση καί τό ρόλο τῆς γυναίκας στή σύγχρονη Ἐκκλησία", 419-442
• Γκουτζιούδη Μόσχου, "Η συνδρομή της τοπογραφίας και της αρχαιολογικής μαρτυρίας στην κατανόηση του χώρου δράσης των χριστιανών της Κορίνθου", 443-464
• Collins Raymond F., "Paul’s Imagination at Work. How the Apostle Refers to Himself in the Epistles to the Corinthians", 465-474
• Dafni Evangelia G., "1 Κorinther 13,12 und das Alte Testament", 475-490
• Δεσπότη Ἀθανασίου, "Περί δικαιώσεως διδασκαλία στήν Α΄ Κορ.", 491-504
• Δεσπότη Σωτηρίου, "Β΄ Κορ. 3,18: Το «ἡμεῑς» ως κλείδα κατανόησης του κατοπτριζόμενοι» και «μεταμορφούμεθα»", 505-528
• Dimitrov Ivan, "Ὁ νέος Παῦλος τῶν νέων Κορίνθιων: Ἀπόψεις τοῦ Θεοφυλάκτου Βουλγαρίας γιά τό ἰσαποστολικό ἔργοτοῦ Ἁγίου Κλήμεντος Ἀχρίδος στούς Βουλγάρους", 529-533
• Ebner Martin, "Soziale und religiöse Grenzüberschreitung in der Gemeinde von Korinth nach Apg 18,1-18: Ein lukanisches Genrebild", 535-548
• Frey Jörg, "Rechtfertigungstheologie im Ersten Korintherbrief", 549-586
• Ζάρρα Κωνσταντίνου Θ., "«Άνθρωπος χοϊκός και Άνθρωποςουράνιος»: Μια Ιουδαϊκή ανάγνωση του Α΄ Κορ 15,45-49", 587-602
• Ζήση Θεοδώρου, "Τό 7ο κεφάλαιο τῆς Α΄ πρός Κορινθίους ἐπιστολῆς ἑρμηνευόμενο ἀπό τόν ἅγιο Ἰωάννη Χρυσόστομο", 603-612
• Hartman Lars, "Two Early Readings of First Corinthians:Clement of Rome and Third Corinthians", 613-622
• Hofius Otfried, "Ἡ ἀνάσταση τῶν νεκρῶν ὡς γεγονός σωτηρίας.Σκέψεις στό 1ο κεφάλαιο τῆς Α΄ πρός Κορινθίους Ἐπιστολῆς", 623-642
• Hooker Morna D., "Conformity to Christ", 643-650
• Ἰωαννίδη Θωμᾶ Ἀντ., "Ἀταξίες κατὰ τὴν τέλεση τοῦ Κυριακοῦ Δείπνου στὴν πρώτη Ἐκκλησία τῆς Κορίνθου. Κοινωνιολογικὲς καὶ λειτουργικὲς προεκτάσεις", 651-682
• Ἰωαννίδη Νικολάου Χ., "Τά Ἔσχατα στίς Α΄ καί Β΄πρός Κορινθίους Ἐπιστολές τοῦ ἀποστόλου Παύλου κατά τόν Εὐθύμιο Ζιγαβηνό", 683-734
• Ιωαννίδη Φωτίου, "Τα Υπομνήματα του Αμβροσιαστή στις δύο προς Κορινθίους επιστολές του Απ. Παύλου", 735-744

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Β΄ ΤΟΜΟΥ

• Καϊμάκη Δημητρίου, "Β΄ Κορ. 12,2-4 και ο ουράνιος κόσμος στην ιουδαϊκή αποκαλυπτική γραμματεία", 9-20
• Καραβιδοπούλου Ἰωάννου, "Εἴδωλο καί εἰκόνα. Ὁ θρησκευτικός πλουραλισμός τῆς Κορίνθου καί τό ἱεραποστολικό κήρυγματοῦ ἀποστόλου Παύλου", 21-34
• Καρακόλη Χρήστου, "Ὁ ξυλοδαρμός τοῦ ἀρχισυναγώγου Σωσθένους (Πρ. 18,17 ). Ἡ σημασία μιᾶς ἀφηγηματικῆς λεπτομέρειας", 35-58
• Καραμανίδου Ἄννας, "Ἑρμηνευτικές συμβολές τοῦ Ἁγίου Νικοδήμου τοῦ Ἁγιορείτου στίς δύο πρός Κορινθίους ἐπιστολές", 59-74
• Khalil Jack, "H έννοια της «καινής κτίσεως» στο στίχο Β΄ Κορ 5:17", 75-88
• Κόλτσιου-Νικήτα Άννας, "Οι προς Κορινθίους επιστολές και η φιλενωτική Γραμματεία του 14ου αιώνα: Η περίπτωσητου Δημητρίου Κυδώνη", 89-106
• Konradt Matthias, "Freiheit und Ethik im 1Kor. Eine Skizze", 107-122
• Κουτσούρη Δημητρίου, "Ἡ χρήση τῶν Ἐπιστολῶν τοῦ ἀποστόλου Παύλου πρός Κορινθίους στό ἔργο τοῦ Κλήμεντος Ἀλεξανδρέως", 123-140
• Κρικώνη Χρήστου, "Ἡ συμπαράσταση τῆς κοινότητος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ρώμης στήν Ἐκκλησία τῆς Κορίνθουπρός διευθέτηση (μιᾶς) ἔριδος", 141-160
• Lambrecht Jan, "«For whenever I am weak, then I am strong»( 2 Cor 12:10b)", 161-166
• Λάμπρου Σουλτάνας, "Τό χωρίο Α΄ Κορ. 3,12-15 ἑρμηνευόμενο ἀπό τόν Ἅγιο Μάρκο Ἐφέσου τόν Εὐγενικό (Συζήτηση περί τοῦ καθαρτηρίου πυρός)", 167-192
• Landmesser Christof, "Freiheit in Korinth", 193-208
• Lichtenberger Hermann, "Der 1. Clemensbrief und die Gemeinde von Korinth", 209-218
• Lindemann Andreas, "Λόγος und γνῶσις. Paulus als “Rhetor”im Zweiten Korintherbrief ", 219-252
• Lohse Eduard, "St. Paul’s arrival at Corinth and his first Preaching there –What do we learn from his letters to Corinth aboutthis subject?", 253-262
• Longenecker Bruce, "Dating the origin of Paul’s collection forthe saints in Judaea: The Corinthian contribution", 263-276
• Luz Ulrich, "Die korinthische Gemeindeprophetie im Kontexturchristlicher Prophetie", 277-294
• Meeks Wayne, "What Did Corinth Teach Paul?", 295-302
• Moessner David, "'And all were baptized into Moses... and the rock was Christ' : Moses as ‘Typos’ of a Faithless Israel in Paul’s Warnings of Idolatry to the Church at Corinth(1 Cor. 10:1-22 )', 303-318
• Μπελέζου Κωνσταντίνου Ἰ., "«Προσευχόμεναι» καί «προφητεύουσαι» στήν Ἐκκλησία τῆς Κορίνθου: Ρητορικο-θεολογική ἑρμηνευτική προσέγγιση τοῦ Α΄ Κορ. 11, 3-16 (Συμβολή στήν ἔρευναγιά τή θέση τῶν γυναικῶν κατά τόν ἀπόστολο Παῦλο)", 319-352
• Μποζίνη Κωνσταντίνου, "Πολιτική Αγάπη: Η ερμηνεία της Α΄πρὸς Κορινθίους 13,13 από τον Ιωάννη τον Χρυσόστομο", 353-378
• Μποζώνη Γεωργίου, "Ὁ Φιλοσοφικός Προβληματισμός τοῦ Ἀποστόλου Παύλου (Συγκριτική διερεύνηση τῆς πρώτης πρός Κορινθίους καί τῆς πρός Ρωμαίους πρός τήν Ὁμιλία τοῦ Παύλου στήν Ἀθήνα), 379-384
• Nanos Mark, "Why the 'Weak' in 1 Corinthians 8-10 were not Christ-believers", 385-404
• Nikolakopoulos Konstantin, "Paulus’ Rühmen “in den Schwächen”.Exegetische Erwägungen zu 2 Kor 12,6-10", 405-420
• Οικονόμου Χρήστου, "Οι «μερίδες» της Κορίνθου και το πρόβλημα των αντιπάλων του αποστόλου Παύλου στη σύγχρονη έρευνα.Κριτική παρουσίαση", 421-448
• Παλάντζα Ἀλεξάνδρας, "Ἡ χρήση τῶν ὅρων «προφητεία», «προφητεύειν», «προφήτης» στήν Α΄ πρός Κορινθίους ἐπιστολήτοῦ Ἀποστόλου Παύλου", 449-476
• Παπαδημητρίου Κυριακούλας, "Ὁ χαιρετισμός τῆς εἰρήνης στίς πρός Κορινθίους ἐπιστολές. Συγκριτολογική καί πολιτισμικήἀνάλυση τοῦ καινοδιαθηκικοῦ χαιρετισμοῦ", 47-496
• Παπαθανασίου Κωνσταντίνου, "Τό μοτίβο τῆς μοναδικότητας τοῦ Θεοῦ καί οἱ σωτηριολογικές προεκτάσεις του κατά τό Α΄ Κορ.8,4-6", 497-528
• Παπακώστα-Χριστινάκη Ελένης, "Η αγάπη στην Παλαιά Διαθήκη υπό το φως του Α΄ Κορ. 13 ", 529-548
• Παπαρνάκη Ἀθανασίου, "Τό «κάλυμμα» τοῦ Νόμου καί ὁ «φωτισμός»τοῦ Εὐαγγελίου στό Β΄ Κορ. 3. Πατερική θεώρηση", 549-574
• Πασσάκου Δημητρίου, "Η «σχετικοποίηση» του αρχέγονου χριστιανικού κηρύγματος από τον Απόστολο Παύλο:Ακαδημαϊκές ιδεοληψίες και η μαρτυρία των πηγών", 575-584
• Penna Romano, "«Une couronne corruptible et une incorruptible». Un parallelisme négligé entre 1Cor IX, 24-26 et Mousonius Rufus VII", 585-594
• Pokorný Petr, "St. Paul’s Corinthian Correspondence and the Earliest Christian Tradition", 595-604
• Πονηροῦ Εὐαγγέλου, "Ὁ Ἰησοῦς Χριστός καί τό Εὐαγγέλιο στίς δύο πρός Κορινθίους ἐπιστολές τοῦ Ἀποστόλου Παύλου", 605-617
• Sänger Dieter, "Der Beitrag der Korintherbriefe zur Lokalisierungder Adressaten und zur Datierung des Galaterbriefs", 619-640
• Σάκκου Στέργιου, "Oἱ Ἀνώνυμοι Ἀδελφοί στή Β΄ πρός Κορινθίους Ἐπιστολή", 641-656
• Schlosser Jacques, "Le règne de Dieu en 1 Co 4, 20", 657-668
• Schnelle Udo, "Korinth und die Entwicklung der paulinischen Eschatologie", 669-696
• Seim Turid Karlsen, "Paul’s Discourse on Desire and Devotion in 1 Corinthians 7", 697-708
• Σιδέρη-Παπαδοπούλου Βελουδίας, "Ἡ χρήση τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης στίς Α΄ καί Β΄ πρός Κορινθίους ἐπιστολές", 709-722
• Σκιαδαρέση Ἰωάννου, "Ἡ προβληματικὴ καὶ ἡ ἑρμηνείατοῦ Β΄ Κορ ", 723-744
• Thuren Lauri, "The Corinthian Heresies Revisited – A rhetorical Perspective to the historical Situation", 745-756
• Verheyden Joseph, "Talkative Christians and Noisy Pagansin Corinth. “Gongs and Cymbals” in 1 Corinthians 13,1", 757-776
• Vos Johan, "Zur Auslegung von 1Kor 2,15 in der Reformationszeit", 777-792
• Wachtel Klaus, "We and the Others: Keywords characterizing the relationship between Christians and pagans in Paul’s First Letter to the Corinthians", 793-798
• Willis Wendell, "The “table of demons”: Pagan Sacrifice and Christian Eucharist", 799-814
• Winter Bruce W., "Identifying the Offering, the Cup and the Tableof the ‘Demons’ in 1 Cor 10:20-21", 815-836
• Wolter Michael, "Die Ekklesia und der Alltag. Der 1. Korintherbriefals Quelle für die Entstehung der christlichen Ethik", 837-846
• Χατζησταματίου Σταματίου, "«Ἡ θλῖψις ἡμῶν ἡ γενομένη ἐν τῇἈσίᾳ» (Β΄ Κορ. 1,8): Μια ποιμαντική αποσιώπηση", 847-858
• Zeller Dieter, "Wogegen verteidigt sich Paulus in 1Kor ?", 859-870

Ένα νέο βιβλίο για τη σχέση Ενώχ και Μωσαϊκού Νόμου / A new book on Enoch and Mosaic Law

Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Eerdmans ένας συλλογικός τόμος με τις εισηγήσεις που διαβάστηκαν κατά το 4ο σεμινάριο για τον Ενώχ που έλαβε χώρα στο Camaldoli της Ιταλίας τον Ιούλιο του 2007. Αυτά τα κείμενα αποτυπώνουν τις τέσσερις τάσεις που εκδηλώθηκαν στις συζητήσεις αυτού του σεμιναρίου: α) το βιβλίο των Ιωβηλαίων ήταν απευθείας προϊόν του ενωχικού Ιουδαϊσμού, β) τα Ιωβηλαία ήταν συνειδητός συνδυασμός της ενωχικής και της μωσαϊκής παράδοσης, οι οποίες παραμένουν όμως αυτόνομες, γ) τα Ιωβηλαία ήταν ένα μωσαϊκό κείμενο με ενωχικές επιδράσεις, δ) είναι αβέβαιο εάν υπάρχει απόσταση μεταξύ της ενωχικής και μωσαϊκής παράδοσης ως ανταγωνιστικών μεταξύ τους παραδόσεων μέσα στους κόλπους του Ιουδαϊσμού κατά την εποχή που συγγράφηκαν τα Ιωβηλαία.

Gabriele Boccaccini / Giovanni Ibba (εκδ.), Enoch and the Mosaic Torah : the evidence of Jubilees

Grand Rapids, Mich. ; Cambridge, U.K. : Eerdmans 2009

ISBN: 978-0-8028-6409-3

Περιεχόμενα τόμου

• James C. VanderKam, "The manuscript tradition of Jubilees", 3-21
• Michael Segal,"The composition of Jubilees", 22-35
• John S. Bergsma, "The relationship between Jubilees and the early Enochic books (Astronomical book and Book of the watchers)", 36-51
• Matthias Henze, "Daniel and Jubilees", 52-66
• James M. Scott, "The chronologies of the Apocalypse of weeks and the book of Jubilees", 67-81
• Esther Eshel, "The Aramaic Levi Document, the Genesis Apocryphon, and Jubilees : a study of shared traditions", 82-98
• Lawrence H. Schiffman, "The book of Jubilees and the Temple Scroll", 99-115
• Benjamin G. Wright, "Jubilees, Sirach, and sapiential tradition", 116-130
• Andrei A. Orlov, "The heavenly counterpart of Moses in the book of Jubilees", 131-144
• Lester L. Grabbe, "Jubilees and the Samaritan tradition", 145-159
• Helge S. Kvanvig, "Enochic Judaism - a Judaism without the Torah and the temple?", 163-177
• William K. Gilders, "The concept of covenant in Jubilees", 178-192
• Gabriele Boccaccini, "From a movement of dissent to a distinct form of Judaism : the heavenly tablets in Jubilees as the foundation of a competing halakah", 193-210
• Jacques van Ruiten, "Abram's prayer : the coherence of the pericopes in Jubilees 12:16-27", 211-228
• Hindy Najman, "Reconsidering Jubilees : prophecy and exemplarity", 229-243
• Aharon Shemesh, "4Q265 and the authoritative status of Jubilees at Qumran", 247-260
• Lutz Doering, "Purity and impurity in the book of Jubilees", 261-275
• Jonathan Ben-Dov, "Tradition and innovation in the calendar of Jubilees", 276-293
• Loren T. Stuckenbruck, "The book of Jubilees and the origin of evil", 294-308
• Betsy H. Amaru, "The festivals of Pesah and Massot in the book of Jubilees", 309-322
• John C. Endres, "Eschatological impulses in Jubilees", 323-337
• Kelley C. Bautch, "Amplified roles, idealized depictions : women in the book of Jubilees", 338-352
• Annette Y. Reed, "Enochic and Mosaic traditions in Jubilees : the evidence of angelology and demonology", 353-368
• Erik Larson, "Worship in Jubilees and Enoch", 369-383
• Martha Himmelfarb, "The book of Jubilees and early Jewish mysticism", 384-394
• David W. Suter, "Jubilees, the temple, and the Aaronite priesthood", 397-410
• David R. Jackson, "Jubilees and Enochic Judaism", 411-425
• Eyal Regev, "Jubilees, Qumran, and the Essenes", 426-440

Το νέο τεύχος του Bulletin of Biblical Research / The new issue of Bulletin of Biblical Research

Στο νέο τεύχος του Bulletin of Biblical Research 19:4 (2009) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:

• Nicholas Petersen, "An analysis of two early LXX manuscripts from Qumran : 4QLXXNum and 4QLXXLev a in the light of previous studies", 481-510
• Markus Zehnder, "Building on stone? : Deuteronomy and Esarhaddon's loyalty oaths ; part 2: some additional observations", 511-535
• R.L. Overstreet, "The Greek concept of the "seven stages of life" and its New Testament significance", 537-563
• Torrey Seland, "Resident aliens in mission : missional practices in the emerging church of 1 Peter", 565-589

Τόμος με τις κύριες εισηγήσεις της IOSOT (Lubljana 2007) / A new conference volume of the main papers of IOSOT (Lubljana 2007)

Κυκλοφορεί από τον εκδοτικό οίκο Brill ο συλλογικός τόμος με τις κύριες εισηγήσεις που διαβάστηκαν στο συνέδριο της IOSOT στη Λουμπλιάνα το καλοκαίρι του 2007.

André Lemaire, Congress Volume Ljubljana 2007 , (Vetus Testamentum Suppl. 133), Brill 2010

ISBN: 978 90 04 17977 6
€ 177.00 / US$ 262.00

Ο τόμος προσφέρει μία καλή επισκόπηση όλων των κύριων τάσεων και της προόδου που έχει γίνει στη σύγχρονη βιβλική έρευνα σχετικά με το μασωριτικό κείμενο, την εβραϊκή φιλολογία, την κριτική του κειμένου, τη φιλολογική κριτική (ιδιαίτερα των προφητικών βιβλίων), του αρχαίου Ιουδαϊσμού, του σχηματισμού των συλλογών των αρχαίων Γραφών και βιβλικών θεμάτων (κυρίως από την οπτική της ορθόδοξης παράδοσης). Οι 31 συγγραφείς που συμμετέχουν με τις μελέτες τους στον τόμο είναι ερευνητές διεθνούς κύρους με παρουσία στο χώρο της βιβλικής εξήγησης και οι μελέτες τους στον παρόντα τόμο είναι αντιπροσωπευτικές της έρευνας για την Π.Δ. στην αρχή της 3ης χιλιετίας.

Συγγραφείς του τόμου:

Gianni Barbiero, Vladimir Baranov, John Barton, Ulrich Berges, David J. A. Clines, Johann Cook, Evangelia G. Dafni, Aron Dotan, Gerog Fischer, Francolino Gonçalves, Haroutun S. Jamgotchian, Jan Joosten, Jože Krašovec, Reinhard G. Kratz, Armin Lange, Grant Macaskill, Catherine M. MacRobert, Vasile Mihoc, Olivier Munnich, Alviero Niccacci, Svetlina Nikolova, Martti Nissinen, Mary Jerome Obiorah, David L. Petersen, Silvia Schroer, Choon-Leong Seow, Seizo Sekine, Jean-Pierre Sonnet, Hermann-Josef Stipp, Marvin A. Sweeney, Emmanuel Tov

Το νέο τεύχος του Estudios Biblicos / The new issue of Estudios Biblicos

Στο νέο τεύχος του Estudios biblicos 67:3 (2009) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

• Bertrand Pinçon, "La correction paternelle de Proverbes 3,1-12 et ses résonnances deutéronomiques", 381-393
• Solomon Pasala, "The 'drama' of the Messiah in Matthew 8-9 : a study from a communicative perspective", 395-416
• José L. Barriocanal Gómez, "Jesús como nuevo Moisés en el Evangelio de Juan", 417-443
• Roberto Amici, "Principi e norme di non estraneità al mondo nelle lettere a Timoteo e a Tito", 445-470
• Fernando Bermejo Rubio, "Hipótesis sobre el "Evangelio de Judas" : los problemas hermenéuticos de un nuevo apócrifo (1)", 471-504

Ποιος έκτισε τις πυραμίδες / Who built the pyramids?

Στην ηλεκτρονική εφημερίδα jweekly.com αναδημοσιεύεται ένα άρθρο της Associated Press (Katarina Kratovac) σχετικά με την επίσημη γνωστοποίηση εκ μέρους της Αιγύπτου των τάφων ανθρώπων που πιθανόν εργάστηκαν για την κατασκευή των πυραμίδων της Giza. Στους τάφους, οι οποίοι ανήκουν στην εποχή της Τέταρτης Δυναστείας (2575 π.Χ. - 2467 π.Χ.), βρέθηκαν καλά διατηρημένοι σκελετοί και αγγεία που κάποτε περιείχαν μπύρα και ψωμί. Ο γνωστός αρχαιολόγος Zahi Hawass σχολιάζοντας το εύρημα υποστήριξε ότι αποτελεί απόδειξη ότι οι εργάτες, που δούλεψαν για να κτισθούν οι γνωστές πυραμίδες, δεν ήταν δούλοι, όπως συνήθως πιστεύεται, αλλά ελεύθεροι πολίτες, οι οποίοι ανήκαν στις κατώτερες οικονομικά ομάδες. Στο ίδιο δημοσίευμα γίνεται λόγος για την συμμετοχή των Εβραίων στην κατασκευή των πυραμίδων, κάτι το οποίο δε στηρίζεται ιστορικά και αρχαιολογικά.

Ερμηνεία παραβολών του κατά Λουκάν από τον άγ. Νεόφυτο τον Έγκλειστο / Interpretation of Luke's parables by Neophytos Egkleistos

Στη σειρά Εγκλειστριωτικά Ανάλεκτα κυκλοφόρησε η μελέτη του καθηγητή της Κ.Δ. του Τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας Α.Π.Θ. Χρήστου Οικονόμου με θέμα τη ζωή, το συγγραφικό έργο και ειδικότερα τις ερμηνευτικές συμβολές του αγ. Νεοφύτου του Εγκλείστου. Ο καθηγητής υπήρξε ο επικεφαλής της συντονιστικής επιτροπής για την έκδοση των σωζομένων συγγραμμάτων του αγ. Νεοφύτου, έργο το οποίο πρόσφατα ολοκληρώθηκε και τον περασμένο Δεκέμβριο βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών.

Στον παρόντα τόμο ο συγγραφέας αναλύει το ερμηνευτικό έργο του αγ. Νεοφύτου, την επίδραση του προηγούμενου πατερικού έργου και κυρίως του Ιωάννου του Χρυσοστόμου σε αυτό και παρουσιάζει την ερμηνεία που δίνει ο άγιος σε δύο παραβολές του κατά Λουκάν ευαγγελίου (Τελώνου και Φαρισαίου και Ασώτου). Ένα από τα ενδιαφέροντα σημεία είναι ο τονισμός εκ μέρους του Νεοφύτου ότι το κέντρο βάρους της παραβολής του Ασώτου δε βρίσκεται τόσο στη μετάνοια του άσωτου υιού όσο στην ευσπλαχνία του Πατέρα, θεωρώντας επομένως ότι η παραβολή θα πρέπει να ονομάζεται η "παραβολή του Σπλαχνικού Πατέρα".

Χρήστου Κ. Οικονόμου, Ο άγιος Νεόφυτος ο Έγκλειστος. Προσωπικότητα - Συγγράμματα και ερμηνευτικές προσεγγίσεις (Εγκλειστριωτικά Ανάλεκτα 2), Εκδ. Ι.Μ. Αγ. Νεοφύτου, Πάφος 2010

ISBN: 978-9963-614-12-7

Άρθρο για την Ιερουσαλήμ στην Ύστερη Εποχή του Σιδήρου / An article on Jerusalem in the Late Iron Age

Στην ιστοσελίδα του The Bible and Interpretation έχει αναρτηθεί ένα άρθρο του Juan Manuel Tebes (Universidad Católica Argentina / Universidad de Buenos Aires) με θέμα την πιθανό εμπορικό ρόλο της Ιερουσαλήμ κατά την Ύστερη Εποχή του Σιδήρου. Ο συγγραφέας υποστηρίζει τα αρχαιολογικά ευρήματα δε βεβαιώνουν μια σημαντική εμπορική δραστηριότητα της πόλης κατά την περίοδο αυτή. Δεν προκύπτει η ίδια εικόνα για τις υπόλοιπες περιοχές του Negev. Για παράδειγμα στις πόλεις του Β. Negev η ένταξη στην ασσυριακή οικονομία έφερε μαζί της την ευημερία. Από την άλλη το εμπόριο δε φαίνεται να συνέβαλε στην αύξηση της πόλης της Ιερουσαλήμ.

Νέα αποσπάσματα από το χειρόγραφο του Ευαγγελίου του Ιούδα / New fragments of the Judas manuscript (Codex Tchacos)

Την εβδομάδα που μας πέρασε η April DeConick στο ιστολόγιό της ανάρτησε την ανακοίνωση ότι έχουν διαβαστεί μερικά ακόμη αποσπάσματα από το γνωστό Ευαγγέλιο του Ιούδα. Ο καθ. Marvin Meyer, ο οποίος διάβασε τα νέα αυτά αποσπάσματα μαζί με τον καθ. G. Wurst, ανάρτησε στην επίσημη ιστοσελίδα του τα κείμενα με την προτεινόμενη ανάγνωση και μετάφραση.

Σύμφωνα με αυτήν, εκείνος που μπαίνει τελικά στο σύννεφο (p. 57,21-58,9) δεν είναι ο Ιούδας, αλλά ο Ιησούς, ο Ιούδας είναι εκείνος που βλέπει το συμβάν από τη γη και μετά από λίγο θα προδώσει τον Ιησού.

[Α.Τ.: στο συνέδριο που είχα παρακολουθήσει το Μάρτιο 2008 στο Μόναχο οι Nagel και Wurst, ειδικοί κοπτολόγοι και γνώστες του αρχέγονου Χριστιανισμού και των γνωστικών κειμένων, είχαν διατυπώσει τη θέση (ακόμη τότε δεν είχε συμπληρωθεί το κενό του κειμένου) ότι μάλλον αυτός, που μπαίνει στο σύννεφο και αναλαμβάνεται, δεν είναι ο Ιούδας, όπως ήθελε η πρώτη μετάφραση που κυκλοφόρησε το National Geographic αλλά ο Ιησούς. Το θέμα το είχε συζητήσει και η April DeConick στο βιβλίο της The Thirteenth Apostle σσ. 117-120, όπου εξετάζοντας και τις δύο εκδοχές κατέληγε ότι σε καμιά περίπτωση -ακόμη δηλ. κι αν ο Ιούδας ήταν εκείνος που εισήλθε στο σύννεφο- δεν ηρωοποιείται ο Ιούδας. Στο ίδιο σημείο η DeConick ταύτιζε το σύννεφο του απόκρυφου κειμένου με εκείνο, το οποίο σύμφωνα με τον σηθιανό μύθο, περιέβαλε τον Ιαλδαβαώθ. Με τη νέα όμως ανάγνωση αυτού του σημείου του χειρογράφου, ίσως δε μπορεί να ταυτισθεί με τον τόπο κατοικίας του Iαλδαβαώθ. Ο Ιησούς σαφώς μέσα στο κείμενο δεν έχει να κάνει με τον 13ο ουρανό και τον Ιαλδαβαώθ. Ίσως είναι επομένως μία έμμεση αναφορά στο γεγονός της ανάληψης, όπως περιγράφεται στην κανονική παράδοση της Κ.Δ., η οποία εδώ προσλαμβάνεται και εντάσσεται μέσα στο γνωστικό κείμενο].

Με τα νέα αποσπάσματα ασχολείται και το ιστολόγιο Evangelical Textual Criticism, όπου δίνονται πληροφορίες και για τα άλλα χειρόγραφα που βρέθηκαν μαζί με τον διάσημο πλέον Codex Tchacos. Τα αποσπάσματα από τα παύλεια κείμενα σε σαχιδική μετάφραση εστάλησαν στο Augsburg για να διαβαστούν. Σύμφωνα με το ιστολόγιο το κείμενό τους ομοιάζει εκείνο του κοπτικού χειρογράφου Chester Beatty Coptic Ms A (περ. 600 μ.Χ.). Τα συγκεκριμένα αποσπάσματα τοποθετούνται ωστόσο χρονικά του 4ου-5ου αιώνα (με βάση παλαιογραφικές ενδείξεις).