Το νέο SBL Forum

Έχουν αναρτηθεί στη σελίδα της Society of Biblical Literature τα άρθρα του Forum για το μήνα Απρίλιο. Πατώντας στον τίτλο, θα βρεθείτε στο σχετικό κείμενο:

• Ian Werrett, The Perils of Prepublication in the Digital Age: Essenes, Latrines, and the Dead Sea Scrolls
• Jane S. Webster, Biblical Studies in the Context of the Emerging Religion Major
• Greg Garrett, Evil in Contemporary American Film: Deep Darkness and Eschatological Hope
• William John Lyons, The Apocalypse of John and Its Mediators, or Why Johnny Cash Wrote a Better Apocalypse than John of Patmos!

P. Harland: μαγνητοφωνημένη διάλεξη για τη Σοφία του Ιησού Χριστού και το Μέσο Πλατωνισμό

Ο Philip Harland ανάρτησε σήμερα στο ιστολόγιό του μία ακόμη μαγνητοφωνημένη διάλεξη στη σειρά διαλέξεών του για τον αρχέγονο Χριστιανισμό με θέμα τη σχέση διαφόρων γνωστικών κειμένων (Εύγνωστος και Σοφία Ιησού Χριστού) και Μέσου Πλατωνισμού. Για να βρεθείτε στη σχετική σελίδα, να ακούσετε και να "κατεβάσετε" το σχετικό αρχείο, πατήστε εδώ.

Το ευαγγέλιο του Παύλου και οι λεγόμενοι κανόνες οικιακής συμπεριφοράς

Στο ιστολόγιο BiblicalStudies.org.uk έχει αναρτηθεί ένα άρθρο για τη σχέση του ευαγγελίου του Παύλου (Γαλ 3,28) και των λεγόμενων 'Haustafeln' (κανόνων δηλαδή συμπεριφοράς των μελών ενός οίκου, οι οποίοι ήταν διαδεδομένοι στον αρχαίο κόσμο από τα ελληνιστικά χρόνια κυρίως και εξής και απαντούν σε εθνικά κείμενα αλλά και σε κείμενα της Κ.Δ.). Πατώντας στον τίτλο του άρθρου θα βρεθείτε στο κείμενό του (σε pdf):

Stephen Motyer, "The Relationship Between Paul's Gospel of 'All One in Christ Jesus' (Gal. 3:28) and the 'Household Codes'," Vox Evangelica 19 (1989): 33-48.

L.W. Hurtado: οι καινοδιαθηκικές σπουδές κατά τον 20ο αι.

Στο ενδιαφέρον άρθρο του L.W. Hurtado, "New Testament Studies in the 20th century" στο πρόσφατο τεύχος του Religion [39 (2009) 43-57] αναφερθήκαμε σε παλαιότερη ανάρτηση. Στη σημερινή ανάρτηση και σε ορισμένες που θα ακολουθήσουν θα δώσουμε μία περίληψη του σχετικού άρθρου, διότι παρέχει ενδιαφέροντα στοιχεία για την ανάπτυξη των καινοδιαθηκικών σπουδών σε παγκόσμιο επίπεδο κατά τον 20ο αι. (Για όσους ενδιαφέρονται για μία παρουσίαση των καινοδιαθηκικών σπουδών στην Ελλάδα των νεότερων χρόνων, παραπέμπουμε στο κείμενο της επίκουρης καθ. του Τμήματος Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας ΑΠΘ κ. Κ. Παπαδημητρίου, στην οποία αναφερθήκαμε σε παλαιότερη ανάρτηση. Για να το διαβάσετε, πατήστε εδώ).

Χαρακτηριστικά των καινοδιαθηκικών σπουδών κατά τον 20ο αι.
α) ο ιδιαίτερος ρόλος, τον οποίο διαδραματίζουν πλέον στις καινοδιαθηκικές σπουδές οι επιστήμονες της Β. Αμερικής
β) εντονότερη παρουσία των Ρωμαιοκαθολικών καινοδιαθηκολόγων, απόρροια της παπικής εγκυκλίου Divino Afflante Spiritu (1943)
γ) εμφάνιση στο χώρο των γυναικών με την εκπόνηση διατριβών και τη συμμετοχή τους στον επιστημονικό διάλογο

Οι πρώτες δεκαετίες του 20ου αι.

Εκπρόσωποι της Θρησκειοϊστορικής Σχολής
Στις πρώτες δεκαετίες του 20ου αι. κυριαρχούν οι γερμανοί βιβλικοί επιστήμονες, επειδή τα γερμανικά πανεπιστήμια είναι περισσότερο κέντρα επιστημονικής κι όχι απλά εκπαιδευτικά ιδρύματα (όπως ήταν εκείνη την εποχή τα παν/μια στη Βρετανία και Αμερική).
Έντονη είναι η επίδραση της λεγόμενης Religionsgeschichtliche Schule (Θρησκειοϊστορική Σχολή). Η συγκεκριμένη Σχολή στρέφει το ενδιαφέρον της στη θρησκεία του αρχέγονου Χριστιανισμού και τονίζει ότι ο Χριστιανισμός ως ιστορικό φαινόμενο θα πρέπει να κατανοηθεί μέσα στην ιστορική του συνάφεια. Η Σχολή γνωρίζει την ακμή της κατά τις δεκαετίες 1900-1920. Βιβλικοί επιστήμονες που συνδέονται με αυτήν είναι κυρίως καθηγητές της Θεολογικής Σχολής του Göttingen: Hermann Gunkel, Wilhelm Heitmüller, Richard Reitzenstein, William Wrede, Wilhlem Bousset
H μεγάλη συμβολή αυτής της τάσης έγκειται στην κατανόηση της Κ.Δ. με τη βοήθεια της ιστορίας και στην κατανόηση των πιθανών σχέσεων των αρχαίων χριστιανικών λατρευτικών πρακτικών και πεποιθήσεων με το ευρύτερο θρησκευτικό περιβάλλον της εποχής τους. Η ερευνητική αυτή τάση δέχθηκε ωστόσο κριτική, διότι έδωσε ιδιαίτερη έμφαση κυρίως στο ειδωλολατρικό περιβάλλον του Χριστιανισμού υποβαθμίζοντας κάποιες φορές το ιουδαϊκό υπόβαθρό του.

Άλλες σημαντικές μορφές αυτής της περιόδου
Johannes Weiss και Albert Schweizer: τόνισαν τη σημασία της ιουδαϊκής αποκαλυπτικής στην Κ.Δ.
Albert Schweitzer: Το βιβλίο του Leben-Jesu-Forschung (στην αγγλική μετάφραση The Quest of Historical Jesus) παραμένει μέχρι σήμερα κλασικό. Ο Schweitzer τόνισε την αδυναμία σύνθεσης μίας πλήρους βιογραφίας του ιστορικού Ιησού (με τη σύγχρονη σημασία του όρου) και επισήμανε ότι κάθε τέτοια απόπειρα συμπεριλαμβάνει αναγκαστικά στοιχεία της προσωπικότητας και των προτιμήσεων του εκάστοτε συγγραφέα.
Adolf Deissmann: Τόνισε την αξία των επιγραφών και παπύρων ως πηγών για τη μελέτη της γλώσσας της Κ.Δ. (βλ. το κλασικό του έργο Licht vom Osten). Ασχολήθηκε με το κοινωνικό και πολιτικό πλαίσιο του αρχέγονου Χριστιανισμού και προσέγγισε τον Παύλο και τη σκέψη του από κοινωνικής και θρησκευτικής πλευράς και λιγότερο από θεολογικής.
Συνέβαλε στις λεξικογραφικές σπουδές της γλώσσας της Κ.Δ. τονίζοντας τη σχέση της γλώσσα αυτών των κειμένων περισσότερο με την ελληνιστική Κοινή της ρωμαϊκής περιόδου και λιγότερο με την ελληνική της κλασικής αρχαιότητας.
Με αυτήν την τάση συνδέεται και η έκδοση από τον Walter Bauer του κλασικού σήμερα λεξικού της Κ.Δ., Griechisch-Deutsches Wörterbuch zu den Schriften des Neuen Testaments und der übrigen urchristlichen Literatur
Ernst Loymeyer: υποστήριξε με πειστικό τρόπο ότι το Φιλ 2,6-11 προέρχεται από αρχαίο χριστιανικό ύμνο προγενέστερο του Παύλου. Η θέση του αυτή οδήγησε στη μελέτη μίας σειράς χριστολογικών κειμένων της Κ.Δ. και στον εντοπισμό κι άλλων υμνολογικών κειμένων μέσα στην Κ.Δ. Υποστήριξε επίσης τη διάκριση μεταξύ μίας χριστιανικής ομάδας με κέντρο τη Γαλιλαία και μίας με κέντρο την Ιερουσαλήμ.
Gustav Dalman: σύνδεσε το όνομά του κυρίως με την αρχαιολογία και τη γεωγραφία της Παλαιστίνης. Εξέδωσε επίσης πολλές μελέτες (π.χ. Die Worte Jesu ή Jesus - Jeschua) για τα αραμαϊκά ως γλώσσα του Ιησού και των μαθητών του.

(στην επόμενη ανάρτηση: μελέτες για τα ευαγγέλια, κριτικής κειμένου και άλλα ερευνητικά προγράμματα στο γερμανόφωνο κυρίως χώρο των αρχών του 20ου αι.)

Η ταυτότητα του συγγραφέα του βιβλίου της Αποκάλυψης

Ο Alan S. Bandy έχει πρόσφατα αναρτήσει στο ιστολόγιό του Café Apocalypsis ένα σύντομο κείμενο σχετικά με τις διάφορες υποθέσεις που έχουν κατά καιρούς διατυπωθεί όσον αφορά στην ταυτότητα του συγγραφέα της Αποκάλυψης. Ο ίδιος καταλήγει ότι η πιθανότερη εκδοχή είναι ο συγγραφέας να είναι ο Ιωάννης ο υιός του Ζεβεδαίου.
Τη θέση του σχολιάζει ο Matthew Burgess (Confessions of a Bible Junkie), ο οποίος σωστά παρατηρεί ότι το θέμα της ταυτότητας του συγγραφέα της Αποκάλυψης παραμένει ακόμη ανοικτό και παραθέτει την άποψη της Adela Yarbro Collins στο The Anchor Bible Dictionary (New York: Anchor Doubleday, 1992).
Για να διαβάσετε το κείμενο του Alan, πατήστε εδώ και για τα σχόλια του Matthew, πατήστε εδώ.

Το νέο τεύχος του JBL

Στο νέο τεύχος του Journal of Biblical Literature 128:1 (2009) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα:

• Jonathan Z. Smith, "Religion and Bible", 5-27
• Αndré L Cocque, "Whatever happened in the Valley of Shinar? A Response to Theodore Hiebert", 29-41
• Cynthia Edenburg, "Ideology and Social Context of the Deuteronomic Women's Sex Laws (Deuteronomy 22:13-29)", 43-60
• Charles Halton, "Samson's Last Laugh: The S/SHQ Pun in Judges 16:25-27", 61-64
• Erasmus Gass, "Topical Considerations and Redaction Criticism in 2 Kings 3", 65-84
• Hartmut N. Rösel, "Why 2 Kings 17 Does Not Constitute a Chapter of Reflection in the 'Deuteronomic History'", 85-90
• Ryan E. Stokes, "'The Devil Made David Do It...Or Did He?' The Nature, Identity, and Literary Origins of the Satan in 1 Chronicles 21:1", 91-106
• Tzvi Novick, "'She Binds Her Arms': Rereading Proverbs 31:17", 107-113
• Jona Schellekens, "Accession Days and Holidays: The Origins of the Jewish Festival of Purim", 115-134
• Benjamin D. Cox - Susan Ackerman, "Rachel's Tomb", 135-148
• Victor H. Matthews, "Back to Bethel: Geographical Reiteration in Biblical Narrative", 149-165
• David Toshio Tsumura, "Vertical Grammar of Parallelismin Hebrew Poetry", 167-181
• R. Steven Notley, "The Sea of Galilee: Developmen of an Early Christian Toponym", 183-188
• Mary Schmitt, "Restructuring Views on Law in Hebrews 7:12", 189-201
  

Άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος στο The Polish journal of biblical research

Στο νέα τεύχη του The Polish journal of biblical research 7:1 και 7:2 (2008) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:

7:1 (2008)

• Callaway, Phillip R., "A Dead Sea Scroll in stone or simply a prophetic text on stone from the first century BCE?", 5-14
• Miller, Robert D., "Samuel the chief", 15-31
• Tryfonidou, Marina, "The origins of feasting in the Eastern Mediterranean Basin of the 8th century BC", 33-45
• MacAdam, Henry I., "'Numquid ego Iudaeus sum?' : Jewish attitudes to Romans and Christians from Jesus to Justinian ; part one of two", 47-70

7:2 (2008)

• Kapera, Zdzislaw J., "Prof. Józef Wolski (1910-2008) - master of masters' in ancient history : his influence on the progress of biblical scholarship in Poland (personal remarks)", 101-112
• ZiÈba, Zbigniew, "The meaning of the expression levav hokma 'the heart of wisdom' (Ps 90:12) in the context of the transitory and frail life of human beings in Psalm 90", 113-124
• Turkiel, Jan, "Israel in the teaching of Ben Sirach and St. Paul", 125-144
• MacAdam, Henry I.: "'Numquid ego Iudaeus sum?' : Jewish attitudes to Romans and Christians from Jesus to Justinian ; part two of two", 145-189

Βιβλική ιστορία και πολιτισμική μνήμη

Ένα ενδιαφέρον άρθρο του ομότιμου καθηγητή του Παν/μίου του Sheffield Philip Davies σχετικά με τη βιβλική ιστορία και την πολιτισμική μνήμη έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα The Bible and Interpretation. O όρος "πολιτισμική μνήμη" (ή αλλιώς "κοινωνική") προέρχεται από την κοινωνιολογία και τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιείται και στο χώρο των βιβλικών σπουδών. Ο όρος αυτός αναφέρεται στη διαπίστωση ότι α) το "παρελθόν" δεν είναι μία απλή ξερή καταγραφή γεγονότων αλλά μάλλον μία κατασκευή και β) η μνήμη του παρελθόντος σκοπό έχει να δημιουργήσει και να συντηρήσει την ταυτότητα μίας ομάδας. Επομένως, ενώ το αποτέλεσμα της μνήμης είναι η αναπαραγωγή του παρελθόντος, ουσιαστικά η δραστηριότητά της προσανατολίζεται στο παρόν, προς το οποίο προσαρμόζεται το παρελθόν (ή προς το μέλλον, όταν το παρελθόν προσδιορίζει τις μελλοντικές μας πράξεις). Η θεωρία για την πολιτισμική μνήμη έχει εφαρμοσθεί τα τελευταία χρόνια στις βιβλικές σπουδές, αν και οι κίνδυνοι εφαρμογής της σε αυτόν τον τομέα είναι τόσο μεγάλοι όσο και τα οφέλη της.
Ο Davies δίνει στη συνέχεια τον ορισμό της "μνήμης" και παρουσιάζει τη σχέση συλλογικής και ατομικής μνήμης.
Στο δεύτερο μέρος της μελέτης του ο Davies παρουσιάζει τα πλεονεκτήματα της εφαρμογής της θεωρίας της πολιτισμικής μνήμης στη μελέτη της ιστορίας του αρχαίου Ισραήλ.
Για να διαβάσετε ολόκληρο το άρθρο του Davies, πατήστε εδώ.

Ερμηνευτικά σχόλια στην Α΄ Θεσσαλονικείς

Ο Ken Schenk έχει αναρτήσει στο ιστολόγιό του Quadrilateral Thoughts τα ερμηνευτικά του σχόλια στην Α΄ Θεσσαλονικείς. Για να τα διαβάσετε, πατήστε εδώ.

BMCR: βιβλιοκρισίες βιβλίων σχετικών με λατρείες του αρχαίου κόσμου

Στην ηλεκτρονική σελίδα του BMCR έχουν πρόσφατα αναρτηθεί βιβλιοκρισίες των εξής βιβλίων που αναφέρονται σε θρησκείες του αρχαίου κόσμου (για να βρεθείτε σε αυτές, πατήστε επάνω στον τίτλο του κάθε βιβλίου):

Stephanie Budin, The Myth of Sacred Prostitution in Antiquity, New York: Cambridge University Press, 2008
ISBN 9780521880909
$90.00

R. Drew Griffith, Mummy Wheat, Egyptian Influence on the Homeric View of the Afterlife and the Eleusinian Mysteries, Lanham: University Press of America, 2008
ISBN 9780761842989
$37.00

Holger Kockelmann, Praising the Goddess: A Comparative and Annotated Re-edition of Six Demotic Hymns and Praises Addressed to Isis, Berlin/New York: Walter de Gruyter, 2008. ISBN 9783110212242
$84.00