Το νέο τεύχος του Acta patristica et Byzantina

Στο νέο τεύχος του Acta Patristica et Byzantina 18 (2007) δημοσιεύονται τα εξής άρθρα βιβλικού ενδιαφέροντος:

• Phil J. Botha, "A comparison between the comments on Daniel in the Syriac commentary on the Diatessaron and the Syriac Commentary on Daniel", 1-13
• Elma M. Cornelius, "The blood of Jesus and the blood of the Lamb : a study of the "taurobolium" and the New Testament", 32-42
• Pieter G. DeVilliers, "Divine and human love in the Revelation of John", 43-59
• Eben Scheffler, "The meaning of Jesus' death : the letter to the Hebrews and Luke's Gospel compared", 145-165
• B. Snodderly, -Dirk G. van der Merwe, "Status degradation in First John : social scientific and literary perspectives", 179-213
• Andreas H. Snyman, "A new perspective on Paul's rhetorical strategy in Philippians", 214-230
• Dirk G. van der Merwe, "Experiencing fellowship with God" according to 1 John 1:5-2:28 : dealing with the change in social behaviour", 231-262
• Jan G. van der Watt, "The Father shows the Son everything : the imagery of education in John 5:19-23", 263-276

Ένα νέο βιβλίο για την Έφεσο και την Αποκάλυψη

Ένα νέο βιβλίο για την αρχαία Έφεσο και την Αποκάλυψη κυκλοφόρησε από τον εκδοτικό οίκο Peeters:

S. Witeschek, Ephesische Enthüllungen 1. Frühe Christen in einer antiken Großstadt. Zugleich ein Beitrag zur Frage nach den Kontexten der Johannesapokalypse, (Biblical Tools and Studies 6), Peeters 2008
ISBN: 978-90-429-2108-5
76 EURO

Περίληψη του εκδοτικού οίκου

Μία από τις επτά εκκλησίες, στις οποίες ο Ιωάννης έστειλε την Αποκάλυψή του ήταν αυτή της Εφέσου. Ωστόσο η Αποκάλυψη δεν είναι το μόνο βιβλίο της Κ.Δ., το οποίο συνδέεται με την Έφεσο. Και στο Corpus Paulinum και στις Πράξεις η πόλη παίζει ένα σημαντικό ρόλο, αν και πολλά ζητήματα σχετικά με τη σύνδεση παραμένουν ανοικτά. Σήμερα έχουμε μία καλή γνώση της αρχαίας Εφέσου μέσω των ανασκαφών και των επιγραφών. Γενικά όμως η σύνδεση της αρχαίας ιστορίας με την ερμηνευτική είναι σπάνια. Το παρόν βιβλίο είναι το πρώτο μέρος μίας μελέτης της Αποκάλυψης μέσα στο πλαίσιο της τοπικής ιστορίας συγκεκριμένης πόλης. Συνδέει ισότιμα διαπιστώσεις της αρχαίας ιστορίας και της ερμηνευτικής για την Έφεσο και την αρχαία χριστιανική κοινότητα αυτής της πόλης. Γύρω στο 100 μ.Χ. υπήρχαν στην πόλη διάφορες χριστιανικές κοινότητες των οποίων κείμενα -όπως το διπλό έργο του Λουκά- έχουν συμπεριληφθεί στον κανόνα της Κ.Δ. Με την παρούσα μελέτη καταβάλλεται η προσπάθεια να φωτισθεί το ελληνιστικό, το ιουδαϊκό και το χριστιανικό υπόβαθρο των παραληπτών της Αποκάλυψης.

H.-J. Klauck: Die apokryphe Bibel (1)

Όπως είχαμε ανακοινώσει σε παλαιότερη ανάρτηση του Νοεμβρίου κατά το μήνα Δεκέμβριο θα παρουσιάσουμε περιλήψεις του νέου βιβλίου του καθηγητή της Κ.Δ. H.-J. Klauck, Die apokryphe Bibel, 2008. Στο νέο του αυτό βιβλίο, το οποίο περιέχει τις διαλέξεις του στη σειρά Tria-Corda (Ιούνιος 2007) στο Πανεπιστήμιο της Jena, παρουσιάζονται διεξοδικά ορισμένα από τα λεγόμενα απόκρυφα κείμενα της Κ.Δ. (ανάμεσά τους το ευαγγέλιο του Ιούδα και εκείνο του Θωμά, η αποκάλυψη του Παύλου και η αλληλογραφία του με τον Σενέκα κ.ά.). Ο συγγραφέας ονομάζει αυτές τις παρουσιάσεις ως "Fallstudien" (case-studies).

Στη σημερινή ανάρτηση θα δώσουμε την περίληψη της εισαγωγής του βιβλίου.

Στην αρχή της εισαγωγής ο Klauck θέτει δύο ερωτήματα: α) τι είναι τα απόκρυφα κείμενα και β) ποια κείμενα συνιστούν την "απόκρυφη Βίβλο".

Στο πρώτο μέρος της εισαγωγής ο Klauck συζητά την ορολογία, η οποία σήμερα χρησιμοποιείται και καταδεικνύει τα προβλήματά της.

Τόσο οι Ορθόδοξοι όσο και οι Ρωμαιοκαθολικοί χρησιμοποιούν τη μετάφραση των Ο΄, στην οποία περιλαμβάνονται βιβλία, τα οποία δεν υπάρχουν στον ιουδαϊκό κανόνα της Π.Δ. Οι ευαγγελικοί πάλι έχουν υιοθετήσει αυτόν τον ιουδαϊκο κανόνα, τα "δευτεροκανονικά" επομένως βιβλία τα ονομάζουν "απόκρυφα της Π.Δ.". Τα ιουδαϊκά κείμενα που δεν περιλαμβάνονται στην Π.Δ. και τα οποία προέρχονται κυρίως από την ελληνιστική εποχή κι εξής ονομάζονται "ψευδεπίγραφα". Ο Klauck παρατηρεί ότι αυτός ο όρος δεν είναι επιτυχής τουλάχιστον για όλα τα βιβλία (μπορεί να ισχύει π.χ. για το Δ΄ Έσδρα ή την Αποκάλυψη του Βαρούχ όχι όμως για το Δ΄ Μακκαβαίων ή το βιβλίο Ιωσήφ και Ασενέθ). Το χαρακτηρισμό τους τον οφείλουν στον J.A. Fabricius (1713).

Στη συνέχεια ο συγγραφέας ασχολείται με το θέμα των χριστιανικών αποκρύφων. Παρατηρεί ότι σε κάποια έργα, τα οποία χαρακτηρίζονται ως ψευδεπίγραφα της Π.Δ. (π.χ. Οι Διαθήκες των 12 Πατριαρχών, Ανάληψη Ησαΐα κτλ.), είναι δύσκολο να γίνει διάκριση μεταξύ ιουδαϊκών και χριστιανικών στοιχείων και αναρωτιέται μήπως θα ήταν καλύτερο να χαρακτηρισθούν ως χριστιανικά απόκρυφα.

Επίσης μέσα στην πορεία της έρευνας τα κριτήρια, με τα οποία διάφορα βιβλία περιλήφθηκαν στη συλλογή των αποκρύφων, έχουν μεταβληθεί με αποτέλεσμα διάφορα βιβλία να μην θεωρούνται σήμερα πια απόκρυφα. Για παράδειγμα στην πρώτη έκδοση των Αποκρύφων της Κ.Δ. από τον Edgar Hennecke (1904) περιλαμβάνονταν τα έργα των Αποστολικών Πατέρων. Ο Klauck αναρωτιέται επίσης γιατί σήμερα από την άλλη ο Ποιμήν του Ερμά θεωρείται κείμενο των αποστολικών Πατέρων κι όχι μία απόκρυφη αρχαία χριστιανική αποκάλυψη, καθώς μάλιστα ο όρος "Αποστολικοί Πατέρες" δε φαίνεται να υπήρχε ως όρος πριν το 17ο αι. και μάλλον πρέπει να συνδεθεί με μία έκδοση του J.-B. Cotelier του 1672.

Στο δεύτερο μέρος της εισαγωγής ο Klauck τονίζει τρία στοιχεία που είναι χρήσιμα για την κατανόηση του όρου "απόκρυφα":

1) Ο όρος "απόκρυφον" μέσα στην εκκλησιαστική ιστορία κατέληξε να σημαίνει το αντίθετο από το "κανονικό" βιβλίο. Μολονότι τα απόκρυφα μοιάζουν στο φιλολογικό ύφος και στη μορφή τα κανονικά βιβλία έχουν αποκλεισθεί από τον κανόνα της Κ.Δ. Ο Klauck κάνει μία ενδιαφέρουσα παρατήρηση: ο όρος κανών είναι περισσότερο μία κατηγορία της πρόσληψης κι όχι της παραγωγής αυτών των βιβλίων.

2) Σε πολλά από τα ίδια τα απόκρυφα κείμενα υπάρχει ο αυτοχαρακτηρισμός τους ως "απόκρυφα", όμως εδώ ο όρος έχει περισσότερο μία εσωτεριστική και ελιτίστικη σημασία (δηλώνει το μυστικό και σε λίγους κατανοητό κείμενο). Αργότερα ο όρος εξελίχθηκε να σημαίνει το "μη γνήσιο", το "μη κανονικό".

3) Τα απόκρυφα κείμενα γνώρισαν μία μεγάλη δημοτικότητα κατά τον 20ο και 21ο αιώνα και μάλιστα στο πλαίσιο της λεγόμενης ερμηνευτικής της υποψίας. Ιδιαίτερα η αμερικανική κοινωνία εκδηλώνει ένα μεγάλο ενδιαφέρον για κάθε είδους θεωρία συνωμοσίας. Έτσι τη θέση των κανονικών βιβλίων παίρνουν τα απόκρυφα, κάτι που ορισμένοι ερευνητές βρίσκουν σωστό.

Για την επιστήμη παραμένει το δύσκολο έργο να εξετάσει με προσοχή αυτά τα κείμενα, να σπείρει συχνά αμφιβολίες και κυρίως να βοηθήσει στην καλύτερη κατανόηση των κειμένων.

Συνέδριο για τον Codex Sinaiticus

Από το ιστολόγιο του Mark Goodacre πληροφορούμαστε ότι στις 6-7 Ιουλίου θα λάβει χώρα στο Λονδίνο (British Library) ένα συνέδριο για το Σιναϊτικό Κώδικα. Στο συνέδριο θα διαβαστούν εισηγήσεις με θέματα σχετικά με την ιστορία του κειμένου και του χειρογράφου του συγκεκριμένου κώδικα.

Σύντομα θα υπάρξει πρόσκληση για εισηγήσεις και άλλες λεπτομέρειες σχετικά με τη διοργάνωση του συνεδρίου, για τις οποίες θα σας πληροφορήσουμε.

Για όσους δε διάβασαν παλαιότερη ανάρτησή μας σχετικά με το μεγάλο πρόγραμμα ψηφιοποίησης του Σιναϊτικού Κώδικα, δίνουμε και πάλι την ηλεκτρονική διεύθυνση του προγράμματος: http://www.codexsinaiticus.org/en/

Πρακτικά συνεδρίου για την αρχαία δουλεία

Στην ηλεκτρονική έκδοση του περιοδικού Bryn Mawr Classical Review έχει αναρτηθεί η βιβλιοκρισία του τόμου των πρακτικών της συνάντησης του Groupe International de Recherches sur l'Esclavage dans l'Antiquite/ (GIREA), η οποία έλαβε χώρα στην Besanc το Δεκέμβριο του 2005.

Antonio Gonzales (εκδ.), La fin du statut servile? (affranchissement, libération, abolition) (2 vols.). Franche-Comté: Presses universitaires de Franche-Comté, 2008.

ISBN 9782848672250
EUR 45.00 (pb)

Για να διαβάσετε τη βιβλιοκρισία, πατήστε εδώ.

Ένα νέο άρθρο του Mark Nanos για τον Παύλο και το Νόμο

Ο καθηγητής Mark Nanos ανάρτησε στην ιστοσελίδα του μία νέα μελέτη για τη στάση του Παύλου απέναντι στο Νόμο:

The Myth of the 'Law-Free' Paul Standing Between Christians and Jews

Εάν πατήστε επάνω στον τίτλο, θα βρεθείτε στο κείμενο της μελέτης (σε μορφή pdf)

Πρόσκληση για συμμετοχή σε συνέδριο σχετικό με τον αρχέγονο Χριστιανισμό και την αρχαία οικονομία

Από το ιστολόγιο Toshunka πληροφορούμαστε την πρόσκληση για συμμετοχή στο συνέδριο, που θα λάβει χώρα τον Αύγουστο 2009 με θέμα "Early Christianity and Ancient Economy". Παραθέτουμε στη συνέχεια την πρόσκληση:

CALL FOR PAPERS
Early Christianity and the Ancient Economy
XVth World Economic History Congress
Utrecht, The Netherlands
3-7 August, 2009

“Early Christianity and the Ancient Economy” is a new international, interdisciplinary research project that seeks to delineate the relationship between early Christianity and the ancient economy in the period from Jesus to Justinian. The project comprises three sub-projects: The first sub-project involves a study of all the major aspects of the economy in the ancient world, especially the Roman Empire. The second sub-project examines first-century early Christianity both in relationship to the ancient economy and in regard to its own economic aspects. The third sub-project does the same for Christianity in the second to the fifth centuries. Paper proposals for all three sub-projects are welcomed at the Utrecht congress, which is sponsored by the International Economic History Association.

Scholars who are interested in proposing a paper should contact David B. Hollander Department of History, Iowa State University, dbh8@iastate.edu) or John T. Fitzgerald (Department of Religious Studies, University of Miami, john.fitzgerald@miami.edu).

The Call for Papers closes on January 31, 2009

Πώληση δύο χειρογράφων της Κ .Δ.

Σε παλαιότερη ανάρτηση, την προηγούμενη εβδομάδα είχαμε αναφερθεί στη δημοπρασία ενός μεγάλου σπαράγματος παπύρου με τμήμα του κατά Ιωάννην. Από το ιστολόγιο Evangelical Textual Criticism πληροφορούμαστε ότι παρά τις υψηλές προσδοκίες του οίκου Sotheby's, ο οποίος είχε αναλάβει τη δημοπράττηση του παπύρου αυτού (P39) καθώς και ενός άλλου χειρογράφου με τμήμα του κατά Μάρκον (0313), τα δύο αυτά χειρόγραφα δεν πωλήθηκαν τελικά. Για να διαβάσετε την είδηση στο ιστολόγιο Evangelical Textual Criticism πατήστε εδώ. Για να διαβάσετε την είδηση στο πρακτορείο Reuters, πατήστε εδώ.

Παρουσίαση ενός νέου βιβλίου για το ενωμένο βασίλειο του Ισραήλ

Ο καθ. Claude Mariottini παρουσιάζει σε μία σημερινή ανάρτηση το περιεχόμενο ενός νέου βιβλίου για το ενωμένο βασίλειο του λαού του Ισραήλ:

Israel Finkelstein - Amihai Mazar, The Quest for the Historical Israel: Debating Archaeology and the History of Early Israel, Atlanta: Society of Biblical Literature, 2007

Για να διαβάσετε τη βιβλιοπαρουσίαση, πατήστε εδώ.

Νέες αναρτήσεις στο ιστολόγιο iTanakh - Νοέμβριος 2008

Από το ιστολόγιο Higgaion πληροφορούμαστε ότι στη σελίδα iTanakh έχουν αναρτηθεί η νέες προσθήκες άρθρων και μελετών του μηνός Νοεμβρίου. Οι μελέτες αυτές αναφέρονται σε θέμα της Π.Δ. και του περιβάλλοντός της. Για να βρεθείτε στη σχετική σελίδα, πατήστε εδώ.