Η συζήτηση για το νέο σπάραγμα του κατά Μάρκον, το οποίο σύμφωνα με τα πρώτα δημοσιεύματα χρονολογείται στον 1ο αι. μ.Χ., συνεχίζεται. Στις προηγούμενες κριτικές φωνές έρχονται να προστεθούν εκείνες των Joel Baden (Yale University) και Candida Moss (Notre Dame University) με τα ερωτήματα που θέτουν σε σχετικό άρθρο του CNN:
Πέμπτη 22 Ιανουαρίου 2015
+ Marcus Borg (11.3.1942-21.1.2015)
Χθες έφυγε από τη ζωή ο γνωστός καινοδιαθηκολόγος Marcus Borg. Ο Borg δίδαξε ως καθηγητής σε διάφορα πανεπιστήμια και θεολογικά ιδρύματα της Αμερικής (π.χ. South Dakota State University, Carleton College και Oregon State University). Διετέλεσε πρόεδρος του ερευνητικού προγράμματος για τον ιστορικό Ιησού της SBL, πρόεδρος της Anglican Association of Biblical Scholars και μέλος του γνωστού Jesus Seminar. Υπήρξε συγγραφέας πολλών βιβλίων μεταξύ των οποίων και των: Jesus in Contemporary Scholarship (1994), Jesus: Uncovering the Life, Teachings, and Relevance of a Religious Revolutionary (2006), The Last Week: A Day-by-Day Account of Jesus's Final Week in Jerusalem (μαζί με τον John Dominic Crossan 2006) κ.ά.Τετάρτη 21 Ιανουαρίου 2015
Ο Χριστός κι ο αυτοκράτορας / Christ and the Emperor
Ένα νέο βιβλίο σχετικά με τον τρόπο που αντιπαραβάλλονται ο Ιησούς Χριστός κι ο αυτοκράτορας μέσα στην Καινή Διαθήκη, κι ειδικότερα στα ευαγγέλια, κυκλοφόρησε από τον εκδοτικό οίκο Peeters. Πρόκειται για ένα συλλογικό τόμο με τις εισηγήσεις που διαβάστηκαν σε διεθνές συνέδριο που διοργάνωσε η Θεολογική Σχολή του Leuven στο διάστημα 30 Νοεμβρίου - 2 Δεκεμβρίου 2011:
G. van der Belle / J. Verheyden (επιμ.), Christ and the Emperor: The Gospel Evidence (Biblical Tools and Studies 20), Peeters, Leuven 2014
ISBN: 978-90-429-3064-3
XXX-428 p.
78 EURO
Το τρέχον τεύχος του Bibel u. Kirche / The current issue of Bibel und Kirche
Bibel und Kirche 4/2014
- Matthias Müller, "Licht der Völker und Religionen: Wie eine universale Christologie die Lehre von der Kirche öffnet, ohne sie zu relativieren," 192-198
- Regina Wildgruber, "Gottes Licht für alle Völker: Universalistische Linien im Alten Testament," 199-203
- Christoph Schaefer, "„Ein Licht zur Erleuchtung der Heiden und Herrlichkeit für dein Volk Israel“ (Lk 2,34): Jesus als Messias für Israel und die Völker in den lukanischen Kindheitserzählungen," 204-210
- Uta Poplutz, "Kinder Abrahams: Der universale Ursprung der matthäischen Kirche," 211-216
- Johannes Beutler, "„Ich bin das Licht der Welt“ Jesus und das Heil der Welt nach dem Johannesevangelium," 217-221
- Maria Neubrand, "Der Messias Israels und die Völker (Apg 15,14-21): Zur universalen Hoffnungsperspektive des lukanischen Doppelwerks," 222-227
- Rudolf Hoppe, "Versöhnung des Alls – Versöhnung der Menschheit: Der Christushymnus des Kolosserbriefes (Kol 1,15-20)," 228-233
- Tobias Nicklas, "„Und die Tore Jerusalems werden Jubellieder sprechen …“ (Tob 13,18)
- Hoffnung auf Heil in der frühjüdischen Diaspora," 234-241
Το τρέχον τεύχος του BibInt / The current issue of BibInt
Biblical Interpretation 23:1 (2015)
- Stephen L. Young, "Protective Strategies and the Prestige of the “Academic”: A Religious Studies and Practice Theory Redescription of Evangelical Inerrantist Scholarship," 1-35 (abstract)
- Anna Fisk, "Encounters in Feminist Revisioning : Wrestling and Visitation ," 36-49 (abstract)
- Dmitri Slivniak, "Creation – Loneliness – Incest – Death : A Freudian/Derridean Reading of the Garden Story ," 60-77 (abstract)
- Helen Efthimiadis-Keith, "Women, Jung and the Hebrew Bible : An Evaluation of Jungian Interpretations of Hebrew Bible Texts by Way of the Book of Ruth ," 78-100 (abstract)
- T. M. Lemos, "The Apotheosis of Rage : Divine Anger and the Psychology of Israelite Trauma," 101-121 (abstract)
Ερωτήματα για το νέο σπάραγμα του κατά Μάρκον / Questions regarding the new fragment of Mark
Πριν λίγες μέρες αναδημοσιεύσαμε το κείμενο της ηλεκτρονικής εφημερίδας Livescience σχετικά με το σπάραγμα του κατά Μάρκον πιθανόν κατά τις εκτιμήσεις του 1ου αι. Η συζήτηση έχει ανάψει στο διαδίκτυο και μετά τον αρχικό ενθουσιασμό σειρά έχουν οι φωνές εκείνες που συζητούν περισσότερο κριτικά αυτή τη νέα ανακάλυψη:
Questions about "First Century Mark" (Evangelical Textual Criticism)
New Manuscripts and the Destruction of Antiquities (Bart Ehrman's blog)
Τρίτη 20 Ιανουαρίου 2015
Τα θαύματα στη συνοπτική παράδοση (III): τύποι, δομή, μοτίβα / Miracles in the synoptic tradition (III): types, structure, and motifs
Τύποι θαυμάτων
Σήμερα σε γενικές γραμμές ακολουθείται η διάκριση των διαφόρων ειδών / μορφών αφηγήσεων θαυμάτων στην ευαγγελική παράδοση που πρότεινε ο καινοδιαθηκολόγος Gerd Theißen στο κλασικό του έργο για τα θαύματα:
Θαύματα εξορκισμών / εκδίωξης δαιμόνων
(Μκ 1,23-28. 5,1-20. 9,14-29)
Ο άνθρωπος που κατέχεται από δαιμόνιο / δαιμόνια οδηγείται ή εμφανίζεται μπροστά στον Ιησού. Ακολουθεί συνήθως διάλογος μεταξύ του Ιησού και του δαιμονίου. Το δαιμόνιο τελικά εκβάλλεται.
Θεραπείες και αναστάσεις
(Μκ 1,29-31. 5,25-34. 7,31-37. 8,22-26. 10,46-52)
Ο Ιησούς θεραπεύει ασθενείς ή ανασταίνει νεκρούς. Βασικό μοτίβο που κυριαρχεί στην αφήγηση είναι εκείνο της πίστης.
Θαύματα ενάντια στο θρησκευτικό ή στο κοινωνικό κατεστημένο (π.χ. κατά το Σάββατο)
(Μκ 2,1-12. 3,1-6. Μτ 8,5-13. Λκ 17,11-17)
Πρόκειται για θαύματα που ουσιαστικά ασκούν κριτική στο κοινωνικό και θρησκευτικό κατεστημένο και αποδυναμώνουν την τυπολατρική τήρηση του Νόμου ή υπερβαίνουν τις κοινωνικές/εθνικές διακρίσεις.
Θαύματα δωρεάς
(Μκ 6,30-44. 8,1-10. Λκ 5,1-11)
Ο Ιησούς προσφέρει υλικά αγαθά (π.χ. τροφή). Ο τρόπος που εκδηλώνονται αυτά τα θαύματα δεν είναι εντυπωσιακός, πιστοποιούνται όμως συνηθως από μεγάλο πλήθος.
Θαύματα σωτηρίας
(Μκ 4,35-41. 6,45-52)
Θαυμαστή σωτηρία σε κατάσταση κινδύνου.
Επιφάνειες
(Μκ 6,45-52. 9,2-10)
Θαυμαστή εμφάνιση ή εξαφάνιση του Ιησού. Τέτοια θαύματα πιστοποιούν την θεότητά του και έχουν πολλές έμμεσες αναφορές στις επιφάνειες της ΠΔ. Ταυτόχρονα ανακαλούν στην μνήμη τις εμφανίσεις του Ιησού ως Αναστημένου.
Όλα τα θαύματα ωστόσο ακολουθούν την εξής βασική δομή:
- Εισαγωγή - Εδώ εμφανίζονται τα πρόσωπο της ιστορίας και περιγράφεται η κατάσταση
- Κύριο μέρος - Το πρόβλημα - κορύφωση της έντασης - η θαυματουργική πράξη - αποτέλεσμα της θαυματουργικής πράξης
- Κατακλείδα - Η εντύπωση που προκαλεί το θαύμα στους παρευρισκομένους
Στους διάφορους τύπους θαυμάτων συναντούμε σύμφωνα με την αφηγηματολογία χαρακτήρες, μοτίβα και θέματα. Χαρακτήρες είναι τα πρόσωπα που εμφανίζονται στην κάθε αφήγηση (π.χ. το πλήθος, οι μαθητές, οι αντίπαλοι του Ιησού, ο ίδιος ο Ιησούς, το δαιμόνιο). Μοτίβα είναι τα μικρότερα κι όχι αυτόνομα αφηγηματικά στοιχεία. Μπορεί να είναι απλές φράσεις κι εικόνες που επαναλαμβάνονται σε κάθε αφήγηση στερεότυπα. Αυτή η επανάληψη δεν είναι τυχαία, αλλά έχει ένα βαθύτερο θεολογικό νόημα, όπως θα φανεί στις αναλύσεις θαυμάτων που θα ακολουθήσουν τις επόμενες εβδομάδες. Συχνά τα μοτίβα εμφανίζονται σε διαφορετικούς συνδυασμούς (δεν συναντάμε δηλ. τα ίδια μοτίβα σε όλα τα θαύματα). Τέλος, θέματα ονομάζονται οι βασικές ιδέες της αφήγησης που δίνουν εσωτερική μορφή και πληρότητα στη διαδοχή των μοτίβων και χαρακτήρων. Κάθε θέμα μπορεί να περιέχει έναν αριθμό από μοτίβα, τα οποία μπορεί να είναι συγκεκριμένα, χωρίς αυτό να αποκλείει να περιέχονται και σε άλλα θέματα.
Ένα σημαντικό μοτίβο σε όλα τα θαύματα της συνοπτικής παράδοσης είναι εκείνο της πίστης. Πρόκειται για σημαντικό μοτίβο, το οποίο συνήθως απαντά στο κύριο μέρος και πριν από το ίδιο το θαύμα. Σε κάθε ευαγγελιστή, ωστόσο, το μοτίβο της πίστης λειτουργεί διαφορετικά μέσα στην αφήγηση προκειμένου να δοθεί διαφορετική θεολογική έμφαση.
Στο κατά Μάρκον η πίστη ως υπέρβαση στηρίζεται στην ελεύθερη απόφαση του ανθρώπου που ζητά βοήθεια (συχνά εδώ το μοτίβο της πίστης συνδέεται με το μοτίβο της δυσκολίας προσέγγισης του Ιησού). Στο κατά Ματθαίον η πίστη συνδέεται με το στοιχείο της γνώσης (όσοι προσεγγίζουν τον Ιησού γνωρίζουν ότι μπορεί να τους θεραπεύσει), το οποίο εκφράζεται στην έκκληση για βοήθεια ή στην προσευχή. Το θαύμα σε αυτήν την περίπτωση συνδέεται με την ιστορία της σωτηρίας όχι μόνο του Ισραήλ αλλά και των εθνικών. Στο κατά Λουκάν κυριαρχεί το συναισθηματικό στοιχείο της ευγνωμοσύνης που συχνά συνδέεται άμεσα με την πίστη. Γενικά στις συνοπτικές αφηγήσεις των θαυμάτων η πίστη θεωρείται προϋπόθεση για την τέλεση του θαύματος.
Βιβλιοκρισία του βιβλίου του Dylan M. Burns για τον σηθιανό Γνωστικισμό / Book review on Dylan M. Burns's on Sethian Gnosticism
Στην ιστοσελίδα Marginalia έχει αναρτηθεί η βιβλιοκρισία του Tuomas Rasimus για το βιβλίο του Dylan M. Burns σχετικά με τον σηθιανό γνωστικισμό:
Το τρέχον τεύχος του JECH / The current issue of JECH
Journal of Early Christian History 4:1 (2014)
- Pieter F. Craffert, "Historical critical interpretation is not (necessarily) critical historical interpretation: taking account of the oral/aural conditions of the first-century Mediterranean world: orality and literacy in Early Christianity," 3-25 (abstract)
- Jonathan A. Draper, The 'theatre of performance' and 'the living word' of Jesus in the Farewell Discourse(s) in John's Gospel : orality and literacy in Early Christianity," 26-43 (abstract)
- Holly E. Hearon, "A social semiotic multi-modal approach to communication practices in Early Christianity : orality and literacy in Early Christianity," 44-67 (abstract)
- Gert J. Steyn, "Quotations from Scripture and the compilation of Hebrews in an oral world : orality and literacy in Early Christianity," 68-87 (abstract)
- Jean-Claude Loba-Mkole, "Beyond just wages : an intercultural analysis of Matthew 20:1-16 : general," 112-134 (abstract)
- Marius Nel, "The Gospel of Mark in light of its apocalyptic worldview : general," 135-148 (abstract)
Η απάντηση του N.P. Lemche στον Cline / N.P. Lemche's response to Cline
Λίγο παλαιότερα στη γνωστή ιστοσελίδα The Bible and Interpretation είχε δημοσιευθεί ένα κείμενο του Eric H. Cline με τον τίτλο "1177 BC: The Collapse of Civilizations and the Rise of Ancient Israel and Philistia". Στην ίδια σελίδα δημοσιεύεται σήμερα η απάντηση του καθ. την ΠΔ Niels Peter Lemche σε αυτό το άρθρο:
Εγγραφή σε:
Σχόλια (Atom)